nawroty drożdżakowego zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i gardła
Wskazanie

Nawroty drożdżakowego zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i gardła (przewlekła kandydoza jamy ustnej) to schorzenie charakteryzujące się powtarzającymi się infekcjami wywołanymi przez grzyby z rodzaju Candida, najczęściej Candida albicans. Zapalenie to objawia się białymi, serowatymi nalotami na języku, policzkach, podniebieniu i gardle, które po usunięciu pozostawiają zaczerwienioną, często bolesną powierzchnię. Pacjenci zgłaszają pieczenie, ból podczas przełykania, zaburzenia smaku oraz nieprzyjemny zapach z ust.

Nawracające zakażenia drożdżakowe jamy ustnej występują przede wszystkim u osób z obniżoną odpornością (zakażenie HIV, chemioterapia, leczenie immunosupresyjne), chorych na cukrzycę, pacjentów stosujących długotrwale antybiotyki, osoby używające steroidowe inhalatory oraz u osób noszących protezy zębowe. Istotnym czynnikiem ryzyka jest również palenie tytoniu i niedostateczna higiena jamy ustnej.

W leczeniu nawracającego drożdżakowego zapalenia jamy ustnej i gardła stosuje się przede wszystkim leki przeciwgrzybicze miejscowe i ogólnoustrojowe. Wśród leków dostępnych w Polsce najczęściej używane są: nystatyna (Nystatynum, Nystatyna GSK), mikonazol (Daktarin żel do jamy ustnej), flukonazol (Flukonazol, Fluconazole, Flumycon, Flukonazol Actavis), itrakonazol (Itrax, Orungal, Itrokast) oraz posakonazol (Noxafil, Posaconazole). W przypadkach opornych na leczenie stosuje się również amfoterycynę B lub echinokandyny.

Największą trudnością w leczeniu nawrotów drożdżakowego zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i gardła jest identyfikacja i eliminacja czynników predysponujących. Często konieczne jest długotrwałe leczenie podtrzymujące, co może prowadzić do rozwoju oporności grzybów na stosowane leki przeciwgrzybicze. Istotnym problemem jest również przestrzeganie zaleceń przez pacjentów, zwłaszcza w przypadku miejscowych preparatów przeciwgrzybiczych, które wymagają regularnej aplikacji. U osób z niedoborami odporności konieczne może być stosowanie profilaktyki przeciwgrzybiczej przez dłuższy czas lub nawet na stałe.

Kompleksowe podejście do problemu nawracających infekcji drożdżakowych powinno obejmować nie tylko farmakoterapię, ale również modyfikację stylu życia, poprawę higieny jamy ustnej, odpowiednie czyszczenie protez zębowych, kontrolę glikemii u diabetyków oraz rzucenie palenia. W przypadku infekcji związanych ze stosowaniem steroidowych inhalatorów zaleca się płukanie jamy ustnej po inhalacji oraz stosowanie komór inhalacyjnych.