saponiny bluszczu

Saponiny bluszczu to substancje biologicznie czynne obecne w liściach bluszczu pospolitego (Hedera helix). Główne związki to α-hederyna, hederakozyd B i hederakozyd C, należące do grupy triterpenowych saponin. Są one odpowiedzialne za działanie wykrztuśne, mukolityczne i spazmolityczne preparatów z bluszczu.

Mechanizm działania saponin bluszczu polega na zmniejszaniu napięcia powierzchniowego wydzieliny oskrzelowej, co ułatwia odkrztuszanie, oraz na stymulacji receptorów β2-adrenergicznych w oskrzelach, prowadząc do rozszerzenia dróg oddechowych. Dodatkowo, saponiny drażnią błonę śluzową żołądka, co odruchowo zwiększa wydzielanie śluzu w oskrzelach i poprawia jego usuwanie.

W praktyce klinicznej ekstrakty z liści bluszczu zawierające saponiny są stosowane w leczeniu kaszlu produktywnego, ostrego zapalenia oskrzeli oraz jako leki wspomagające w przewlekłych schorzeniach zapalnych dróg oddechowych, w tym w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc (POChP). Preparaty z saponinami bluszczu wykazują dobry profil bezpieczeństwa, choć mogą powodować podrażnienie żołądka u osób wrażliwych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Prospan 20 mg/ml

Lek Prospan zawiera suchy wyciąg z liści bluszczu (Hederae helicis folii extractum siccum) w stężeniu 20 mg/ml i wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne potwierdzone badaniami farmakologicznymi i klinicznymi. Preparat działa przede wszystkim sekretolitycznie, zwiększając wydzielanie płynnej wydzieliny oskrzelowej, co ułatwia oczyszczanie dróg oddechowych. Ponadto wykazuje efekt bronchospazmolityczny poprzez obecność saponin triterpenowych, zwłaszcza α-hederyny, która stymuluje receptory β2-adrenergiczne i hamuje ich internalizację w pneumocytach typu II, prowadząc do rozkurczu mięśniówki oskrzeli oraz zmniejszenia lepkości śluzu.
alfa-hederyna, działanie bronchospazmolityczne, działanie sekretolityczne, działanie surfaktantopodobne, ekstrakt z liści bluszczu, nabłonek oddechowy, opór dróg oddechowych, pneumocyty typu II, receptor beta2-adrenergiczny, rozkurcz mięśniówki oskrzeli, rozszerzenie oskrzeli, saponiny bluszczu, saponiny triterpenowe, surfaktant płucny, wyciąg z liści bluszczu, wydzielina oskrzelowa
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Prospan 35 mg/5 ml

Przeprowadzone badania przedkliniczne preparatu Prospan, zawierającego wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.), wykazały wysoki profil bezpieczeństwa zarówno w warunkach narażenia ostrego, jak i przewlekłego. W badaniach toksyczności ostrej nie zaobserwowano efektów toksycznych przy dawkach doustnych do 3 g/kg masy ciała oraz podskórnych do 0,5 g/kg m.c. W badaniach przewlekłych na szczurach, którym podawano ekstrakt w dawkach od 30 do 750 mg/kg m.c. przez 3 miesiące, nie stwierdzono istotnych zmian w zachowaniu ani funkcjonowaniu narządów. Odnotowano jedynie odwracalny wzrost hematokrytu oraz obniżenie wydzielania ICSH przy najwyższych dawkach, co nie wskazuje na trwałe negatywne skutki.
aktywacja metaboliczna, alfa-hederyna, badania toksykologiczne, beta-hederyna, dawka na kg masy ciała, doksorubicyna, ekstrakt z bluszczu, hematokryt, mutacja genowa, profil bezpieczeństwa, Salmonella typhimurium, saponiny bluszczu, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, właściwości antymutagenne, wyciąg z bluszczu

saponiny bluszczu

Powiązane wpisy

Właściwości farmakodynamiczne – Prospan 20 mg/ml

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Prospan 35 mg/5 ml