Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Prospan 35 mg/5 ml

Przeprowadzone badania przedkliniczne preparatu Prospan, zawierającego wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.), wykazały wysoki profil bezpieczeństwa zarówno w warunkach narażenia ostrego, jak i przewlekłego. W badaniach toksyczności ostrej nie zaobserwowano efektów toksycznych przy dawkach doustnych do 3 g/kg masy ciała oraz podskórnych do 0,5 g/kg m.c. W badaniach przewlekłych na szczurach, którym podawano ekstrakt w dawkach od 30 do 750 mg/kg m.c. przez 3 miesiące, nie stwierdzono istotnych zmian w zachowaniu ani funkcjonowaniu narządów. Odnotowano jedynie odwracalny wzrost hematokrytu oraz obniżenie wydzielania ICSH przy najwyższych dawkach, co nie wskazuje na trwałe negatywne skutki.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Prospan

Preparaty zawierające wyciąg z liścia bluszczu (Hedera helix L.) są przedmiotem licznych badań przedklinicznych, które dostarczają istotnych informacji na temat bezpieczeństwa ich stosowania. Dane te obejmują ocenę toksyczności ostrej, przewlekłej oraz potencjału mutagennego i genotoksycznego składników wyciągu.1

Toksyczność ostra

Przeprowadzone badania toksyczności ostrej i podostrej z zastosowaniem ekstraktu z bluszczu na różnych gatunkach zwierząt doświadczalnych wykazały brak efektów toksycznych. Nie zaobserwowano objawów toksyczności przy podawaniu doustnym dawki wynoszącej 3 g/kg masy ciała. Podobnie, przy podaniu podskórnym dawki 0,5 g/kg masy ciała nie stwierdzono działania toksycznego. Wyniki te wskazują na wysoki poziom bezpieczeństwa ekstraktu z bluszczu w warunkach narażenia krótkotrwałego.2

Toksyczność przewlekła

Badania oceniające toksyczność przewlekłą przeprowadzono na szczurach, którym podawano wyciąg z bluszczu wraz z pożywieniem przez okres 3 miesięcy. Zastosowane dawki mieściły się w zakresie od 30 do 750 mg/kg masy ciała. Wszystkie testowane dawki ekstraktu były dobrze tolerowane przez zwierzęta. W trakcie badania nie zaobserwowano żadnych istotnych zmian w zachowaniu zwierząt, ani zaburzeń w funkcjonowaniu i budowie ich organów.3

Jedyne zmiany obserwowane w grupie badanej w porównaniu do grupy kontrolnej dotyczyły parametrów hematologicznych i hormonalnych. Stwierdzono odwracalny wzrost wartości hematokrytu, natomiast dopiero przy zastosowaniu najwyższych dawek ekstraktu obserwowano obniżenie wydzielania ICSH (komórkowy hormon stymulujący tkankę śródmiąższową). Warto podkreślić, że zmiany te miały charakter odwracalny, co wskazuje na brak trwałego negatywnego wpływu ekstraktu na badane parametry.4

Mutagenność i genotoksyczność

Badania potencjału mutagennego i genotoksycznego składników aktywnych wyciągu z liścia bluszczu dostarczyły interesujących wyników. α-hederyna i β-hederyna, saponiny izolowane z liścia bluszczu, nie wykazywały działania mutagennego w teście Ames’a z wykorzystaniem szczepów Salmonellae typhimurium TA 98. Brak działania mutagennego stwierdzono zarówno w wariancie testu bez aktywacji metabolicznej, jak i z aktywacją przy użyciu frakcji S9.5

Co więcej, wykazano, że badane saponiny posiadają właściwości antymutagenne wobec benz[a]pirenu. Działanie to było zależne od dawki i występowało w zakresie stężeń od 200 do 800 µg/płytkę w teście Ames’a. Dodatkowo, α-hederyna wykazywała zdolność do hamowania mutacji genowych wywoływanych przez doksorubicynę w limfocytach ludzkich, co sugeruje jej potencjalne działanie ochronne na poziomie materiału genetycznego.6

Podsumowanie danych przedklinicznych

Całość danych przedklinicznych wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa preparatu Prospan, zawierającego wyciąg z liścia bluszczu. Badania toksykologiczne potwierdzają brak istotnego działania toksycznego zarówno w warunkach narażenia ostrego, jak i przewlekłego. Szczególnie interesujące są wyniki badań dotyczących potencjalnego działania antymutagennego saponin obecnych w wyciągu, co może stanowić dodatkową zaletę tego preparatu.7

Rodzaj badania Dawki/Warunki Modele badawcze Wyniki
Toksyczność ostra 3 g/kg m.c. (doustnie)
0,5 g/kg m.c. (podskórnie)
Różne gatunki zwierząt Brak efektu toksycznego
Toksyczność przewlekła 30-750 mg/kg m.c. (z pożywieniem)
Czas trwania: 3 miesiące
Szczury Dobra tolerancja
Brak zmian w zachowaniu i funkcjonowaniu organów
Odwracalny wzrost hematokrytu
Obniżenie wydzielania ICSH przy najwyższych dawkach
Mutagenność Test Ames’a z/bez aktywacji S9 Salmonellae typhimurium TA 98 Brak działania mutagennego α-hederyny i β-hederyny
Antymutagenność 200-800 µg/płytkę Test Ames’a (przeciwko benz[a]piranowi) Zależne od dawki działanie antymutagenne saponin
Ochrona przed mutacjami Limfocyty ludzkie Hamowanie przez α-hederynę mutacji wywołanych doksorubicyną
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl