Właściwości farmakokinetyczne
Kwas linolowy
Kwas linolowy (omega-6) jest kluczowym niezbędnym kwasem tłuszczowym dostarczanym w emulsjach tłuszczowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym, z zawartością różniącą się w zależności od preparatu: 38,4-46,4 g/l w Lipidem 20%, 24,0-29,0 g/l w Lipofundin MCT/LCT 10% oraz 48,0-58,0 g/l w Lipofundin MCT/LCT 20%. Podanie dożylne zapewnia 100% biodostępność kwasu linolowego, omijając układ pokarmowy. Maksymalne stężenie triglicerydów w surowicy, w tym zawierających kwas linolowy, nie powinno przekraczać 4,6 mmol/l, a jego poziom zależy od dawki, szybkości infuzji, stanu metabolicznego i odżywienia pacjenta. Kwas linolowy podlega hydrolizie do glicerolu i wolnych kwasów tłuszczowych, uczestnicząc w β-oksydacji, syntezie eikozanoidów, glukoneogenezie oraz resyntezie lipidów.
Właściwości farmakokinetyczne kwasu linolowego
Kwas linolowy (omega-6) stanowi jeden z najważniejszych niezbędnych kwasów tłuszczowych dostarczanych w emulsjach tłuszczowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym. Zawartość kwasu linolowego różni się w zależności od preparatu i wynosi odpowiednio: 38,4-46,4 g/l w Lipidem, 24,0-29,0 g/l w Lipofundin MCT/LCT 10% oraz 48,0-58,0 g/l w Lipofundin MCT/LCT 20%.123
Biodostępność kwasu linolowego
Emulsje zawierające kwas linolowy podawane są dożylnie, co zapewnia 100% biodostępność tego kwasu tłuszczowego. Biodostępność ta jest zagwarantowana z uwagi na drogę podania, omijającą układ pokarmowy.45
Dystrybucja kwasu linolowego
W przypadku dystrybucji kwasu linolowego, podobnie jak innych kwasów tłuszczowych zawartych w emulsjach tłuszczowych, kluczowe znaczenie mają następujące czynniki wpływające na maksymalne stężenie triglicerydów w surowicy:
- dawka podanego leku
- szybkość infuzji
- stan metabolizmu pacjenta
- czynniki indywidualne (w tym stężenie na czczo)
- poziom odżywienia pacjenta
678
Przy stosowaniu emulsji tłuszczowych zgodnie z zaleceniami, stężenie triglicerydów (w tym zawierających kwas linolowy) w osoczu nie powinno przekraczać 4,6 mmol/l.910
Transport łożyskowy kwasu linolowego
Kwas linolowy jako długołańcuchowy wielonienasycony kwas tłuszczowy podlega szczególnym procesom transportu łożyskowego. Tkanka łożyska preferencyjnie wychwytuje długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe z krwiobiegu matki i reguluje ich przenikanie do krążenia płodu.111213
Transport kwasów tłuszczowych, w tym kwasu linolowego, przez łożysko jest procesem wysoce złożonym, angażującym liczne białka błonowe i cytozolowe wiążące kwasy tłuszczowe. Mechanizm transportu łożyskowego obejmuje następujące etapy:
- Pobranie przez łożysko niezestryfikowanych kwasów tłuszczowych z krwiobiegu matki
- Pobranie kwasów tłuszczowych uwalnianych przez szlak lipazy lipoproteinowej i śródbłonkowej
- Wnikanie niezestryfikowanych kwasów tłuszczowych do komórek łożyska na drodze:
- biernej dyfuzji
- transportu z udziałem białek błony komórkowej
- Przyłączanie niezestryfikowanych kwasów do białek cytozolowych wiążących kwasy tłuszczowe
- Współdziałanie z organellami subkomórkowymi (siateczka śródplazmatyczna, mitochondria, krople lipidowe, peroksysomy)
1415
Biotransformacja kwasu linolowego
Kwas linolowy dostarczany w postaci triglicerydów oleju sojowego podlega procesowi hydrolizy do glicerolu i wolnych kwasów tłuszczowych. Po hydrolizie, uwolniony kwas linolowy uczestniczy w kilku kluczowych szlakach metabolicznych:161718
- Wytwarzanie energii poprzez β-oksydację
- Synteza cząsteczek biologicznie czynnych (np. eikozanoidów)
- Uczestnictwo w procesie glukoneogenezy
- Resynteza tłuszczów – włączanie do triacylogliceroli i fosfolipidów
192021
Eliminacja kwasu linolowego
Kwas linolowy pochodzący z triglicerydów oleju sojowego podlega kompleksowym procesom eliminacji. Główne aspekty eliminacji obejmują:
Triglicerydy oleju sojowego, zawierające kwas linolowy, są całkowicie metabolizowane do dwutlenku węgla (CO₂) i wody (H₂O).222324
W przypadku emulsji Lipofundin MCT/LCT okres półtrwania w osoczu wynosi około 9 minut.2526
Od 30% do 70% tłuszczów podanych w infuzji, w tym zawierających kwas linolowy, ulega utlenieniu w ciągu 24 godzin. Szybkość eliminacji zależy od wielu czynników, w tym:27
- stanu odżywienia pacjenta
- równowagi hormonalnej
- równoczesnej infuzji roztworu glukozy
28
Niewielkie ilości tłuszczów zawierających kwas linolowy mogą być tracone w procesie obumierania komórek skóry i nabłonka.2930
Praktycznie nie dochodzi do wydalania kwasu linolowego przez nerki.313233
Porównanie zawartości kwasu linolowego w emulsjach tłuszczowych
| Produkt leczniczy | Zawartość kwasu linolowego | Stężenie emulsji | Źródło kwasu linolowego |
|---|---|---|---|
| Lipidem | 38,4-46,4 g/l | 20% (200 mg/ml) | Olej sojowy oczyszczony (80,0 g/l) |
| Lipofundin MCT/LCT 10% | 24,0-29,0 g/l | 10% (100 mg/ml) | Olej sojowy oczyszczony (50,0 g/l) |
| Lipofundin MCT/LCT 20% | 48,0-58,0 g/l | 20% (200 mg/ml) | Olej sojowy oczyszczony (100,0 g/l) |
343536
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania