Działania niepożądane leku Pitamet (pitawastatyna)

Bezpieczeństwo stosowania pitawastatyny zostało dobrze udokumentowane w trakcie kontrolowanych badań klinicznych o zasięgu światowym oraz w ramach obserwacji po wprowadzeniu produktu do obrotu. Poniższa analiza przedstawia szczegółowe informacje na temat profilu bezpieczeństwa leku Pitamet, ze szczególnym uwzględnieniem działań niepożądanych, ich częstości występowania oraz potencjalnych zagrożeń dla pacjentów.¹

Profil bezpieczeństwa – podsumowanie ogólne

Doświadczenie kliniczne wskazuje, że pitawastatyna jest ogólnie dobrze tolerowana przez pacjentów. W kontrolowanych badaniach klinicznych jedynie niewielki odsetek pacjentów (mniej niż 4%) przerwał leczenie z powodu wystąpienia działań niepożądanych. Najczęściej raportowanym działaniem niepożądanym były bóle mięśni.²

W prospektywnym dwuletnim badaniu po wprowadzeniu leku do obrotu, przeprowadzonym w Japonii z udziałem prawie 20 000 pacjentów, działania niepożądane potencjalnie związane z pitawastatyną wystąpiły u 10,4% pacjentów, z czego 7,4% pacjentów musiało przerwać leczenie z tego powodu. Większość działań niepożądanych miała charakter łagodny.³

Działania niepożądane według częstości występowania i układów

Działania niepożądane pitawastatyny zostały skategoryzowane według częstości występowania zgodnie z następującą konwencją: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).⁴

Szczegółowe informacje o ryzyku miopatii

Podwyższone stężenie kinazy keratynowej (CK), przekraczające ponad 3 razy górną granicę normy (GGN) wystąpiło u 49 z 2800 pacjentów (1,8%) otrzymujących pitawastatynę w kontrolowanych badaniach klinicznych. Znaczące podwyższenie stężenia CK (≥10 razy GGN) z towarzyszącymi skurczami mięśni występowało rzadko i zostało stwierdzone tylko u jednego pacjenta spośród 2406 leczonych pitawastatyną w dawce 4 mg (0,04%).⁵

W badaniu przeprowadzonym po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłoszono dwa wymagające hospitalizacji przypadki rabdomiolizy (0,01% pacjentów). Dodatkowo, po wprowadzeniu produktu do obrotu poza przeprowadzonym badaniem zgłaszano przypadki wpływu na mięśnie szkieletowe, łącznie z bólami mięśni i miopatią u pacjentów leczonych pitawastatyną, dla wszystkich zalecanych dawek. Otrzymano również zgłoszenia dotyczące rabdomiolizy, z ostrą niewydolnością nerek lub bez ostrej niewydolności nerek, włączając w to rabdomiolizę ze skutkiem śmiertelnym.⁶

W badaniu po wprowadzeniu leku do obrotu w Japonii częstość występowania bólów mięśni wynosiła 1,08%. Warto podkreślić, że częstość występowania działań niepożądanych była wyższa u pacjentów ze stwierdzonym uczuleniem na lek (20,4%) i chorobami wątroby lub nerek (13,5%).⁷

Bezpieczeństwo u dzieci i młodzieży

Baza danych dotyczących bezpieczeństwa klinicznego obejmuje również dane dotyczące stosowania pitawastatyny u 142 pacjentów pediatrycznych, w tym 87 pacjentów w wieku od 6 do 11 lat i 55 pacjentów w wieku od 12 do 17 lat. Łącznie 91 pacjentów otrzymywało pitawastatynę przez 1 rok, 12 pacjentów przez 2,5 roku, a 2 pacjentów przez 3 lata.⁸

Odsetek pacjentów pediatrycznych, którzy musieli przerwać leczenie z powodu działań niepożądanych, był niski – mniej niż 3%. Najczęstszymi działaniami niepożądanymi w tej grupie były: bóle głowy (4,9%), bóle mięśni (2,1%) i bóle brzucha (4,9%). Na podstawie dostępnych danych oczekuje się, że profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest podobny do obserwowanego u dorosłych, zarówno pod względem częstości występowania, rodzaju, jak i nasilenia działań niepożądanych.⁹

Działania niepożądane charakterystyczne dla grupy statyn

Oprócz działań niepożądanych specyficznych dla pitawastatyny, należy pamiętać o działaniach niepożądanych charakterystycznych dla całej grupy statyn, które również mogą wystąpić podczas leczenia produktem Pitamet. Obejmują one:¹⁰

• Zaburzenia snu, w tym koszmary senne – mogą objawiać się trudnościami z zasypianiem, częstymi przebudzeniami lub niepokojącymi snami
• Utrata pamięci – problemy z pamięcią krótkotrwałą lub długotrwałą, trudności z zapamiętywaniem nowych informacji
• Zaburzenia seksualne – obniżone libido, zaburzenia erekcji lub inne dysfunkcje seksualne
• Depresja – obniżenie nastroju, utrata zainteresowań, zaburzenia snu i apetytu
• Śródmiąższowa choroba płuc – zwłaszcza podczas długotrwałego leczenia; objawia się dusznością, kaszlem i gorączką
• Cukrzyca – częstość występowania zależy od obecności czynników ryzyka, takich jak: stężenie glukozy we krwi na czczo ≥ 5,6 mmol/l, BMI > 30 kg/m², podwyższone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie

Szczególne grupy ryzyka

Na podstawie danych po wprowadzeniu leku do obrotu można zidentyfikować grupy pacjentów o zwiększonym ryzyku wystąpienia działań niepożądanych podczas leczenia pitawastatyną:¹¹

1. Pacjenci z uczuleniem na leki – u tych pacjentów częstość występowania działań niepożądanych wynosiła 20,4%
2. Pacjenci z chorobami wątroby lub nerek – częstość występowania działań niepożądanych wynosiła 13,5%

Wnioski i zalecenia dotyczące monitorowania

Pitawastatyna jest ogólnie dobrze tolerowanym lekiem, jednak ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i wątroby, zaleca się regularne monitorowanie pacjentów, zwłaszcza w pierwszych miesiącach terapii i po zwiększeniu dawki. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak choroby wątroby lub nerek oraz uczulenie na leki.¹²

Należy pamiętać o zgłaszaniu wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych, które pozwalają na ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Zgłoszenia należy kierować do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub do podmiotu odpowiedzialnego.¹³