Interakcje leku
Olanzapin Krka 20 mg

Olanzapina jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP1A2, co czyni jej farmakokinetykę podatną na interakcje z lekami wpływającymi na aktywność tego enzymu. Induktory CYP1A2, takie jak karbamazepina i palenie tytoniu, mogą obniżać stężenia olanzapiny w osoczu, co wymaga monitorowania stanu klinicznego i ewentualnego zwiększenia dawki. Z kolei inhibitory CYP1A2, np. fluwoksamina i cyprofloksacyna, znacząco zwiększają Cmax olanzapiny o 54-77% oraz AUC o 52-108%, co wskazuje na konieczność rozważenia zmniejszenia dawki początkowej. Węgiel aktywowany obniża biodostępność olanzapiny o 50-60%, dlatego powinien być podawany co najmniej 2 godziny przed lub po leku. Inhibitory CYP2D6 (fluoksetyna), leki zobojętniające zawierające glin lub magnez oraz cymetydyna nie wykazują istotnego wpływu na farmakokinetykę olanzapiny.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Poniższy opis interakcji Olanzapinu Krka z innymi produktami leczniczymi opiera się na badaniach przeprowadzonych wyłącznie u dorosłych. Należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne interakcje, które mogą modyfikować działanie leku lub zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.1

Wpływ innych leków na olanzapinę

Olanzapina jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP1A2, dlatego substancje wpływające na aktywność tego enzymu mogą istotnie modyfikować farmakokinetykę olanzapiny.2

Induktory CYP1A2

Metabolizm olanzapiny może być przyspieszony przez substancje indukujące CYP1A2, takie jak palenie tytoniu i karbamazepina. W konsekwencji dochodzi do zmniejszenia stężenia olanzapiny w osoczu. Obserwowany wzrost klirensu olanzapiny waha się od niewielkiego do umiarkowanego. Chociaż kliniczne znaczenie tego zjawiska jest prawdopodobnie ograniczone, zaleca się monitorowanie stanu klinicznego pacjenta oraz w razie konieczności rozważenie zwiększenia dawki olanzapiny.3

Inhibitory CYP1A2

Fluwoksamina, jako specyficzny inhibitor CYP1A2, znacząco hamuje metabolizm olanzapiny. Po podaniu fluwoksaminy zaobserwowano istotny wzrost maksymalnego stężenia olanzapiny (Cmax) – średnio o 54% u kobiet niepalących tytoniu oraz o 77% u mężczyzn palących tytoń. Wartość pola pod krzywą stężenia leku w czasie (AUC) wzrosła odpowiednio o 52% i 108%. U pacjentów stosujących fluwoksaminę lub inne inhibitory CYP1A2, takie jak cyprofloksacyna, należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej olanzapiny. Również w przypadku rozpoczęcia leczenia jakimkolwiek inhibitorem CYP1A2 należy rozważyć zmniejszenie dawki olanzapiny.4

Zmniejszenie biodostępności

Węgiel aktywowany zmniejsza biodostępność olanzapiny podawanej doustnie o 50% do 60%. W związku z tym należy podawać go co najmniej 2 godziny przed przyjęciem lub po przyjęciu olanzapiny.5

Badania nie wykazały, aby fluoksetyna (inhibitor CYP2D6), pojedyncze dawki leków zobojętniających zawierających glin lub magnez, czy też cymetydyna w istotny sposób wpływały na właściwości farmakokinetyczne olanzapiny.6

Wpływ olanzapiny na inne leki

Olanzapina wykazuje działanie antagonistyczne wobec bezpośrednich i pośrednich agonistów dopaminy, co może prowadzić do osłabienia ich działania terapeutycznego.7

Badania in vitro wykazały, że olanzapina nie hamuje głównych izoenzymów cytochromu P450 (CYP450), takich jak CYP1A2, CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19 czy CYP3A4. Brak hamującego wpływu potwierdzono również w badaniach in vivo, w których nie zaobserwowano hamowania metabolizmu następujących substancji czynnych:

  • trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych (metabolizowanych głównie przez CYP2D6)
  • warfaryny (CYP2C9)
  • teofiliny (CYP1A2)
  • diazepamu (CYP3A4 i CYP2C19)

Powyższe wyniki sugerują, że olanzapina ma ograniczony potencjał do wywoływania interakcji poprzez hamowanie metabolizmu innych leków.8

W badaniach klinicznych nie stwierdzono istotnych interakcji farmakodynamicznych przy jednoczesnym stosowaniu olanzapiny z litem lub biperydenem.9

Monitorowanie stężeń terapeutycznych walproinianu w osoczu nie wskazuje na konieczność modyfikacji jego dawki po wprowadzeniu do terapii olanzapiny.10

Leki wpływające na ośrodkowy układ nerwowy

Zaleca się zachowanie ostrożności u pacjentów przyjmujących preparaty mogące hamować aktywność ośrodkowego układu nerwowego (OUN), takie jak benzodiazepiny, opioidy czy leki przeciwhistaminowe pierwszej generacji. Należy również monitorować pacjentów spożywających alkohol podczas terapii olanzapiną.11

Jednoczesne stosowanie olanzapiny z lekami stosowanymi w leczeniu choroby Parkinsona u pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem nie jest zalecane ze względu na możliwe nasilenie objawów parkinsonowskich przez olanzapinę.12

Odstęp QTc

Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania olanzapiny z lekami, które mogą powodować wydłużenie odstępu QTc w zapisie EKG. Do tej grupy należą m.in. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, niektóre leki przeciwpsychotyczne, antybiotyki z grupy makrolidów oraz leki przeciwhistaminowe. Jednoczesne stosowanie tych leków może zwiększać ryzyko wystąpienia groźnych zaburzeń rytmu serca.13

Interakcje z alkoholem

Alkohol etylowy może wchodzić w istotne interakcje z olanzapiną, nasilając jej działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy. Jednoczesne spożywanie alkoholu z olanzapiną może prowadzić do nasilenia następujących objawów:

  • nadmierna sedacja i senność
  • zaburzenia koordynacji ruchowej
  • osłabienie funkcji poznawczych
  • zaburzenia równowagi
  • zwiększone ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych

Ze względu na addytywne działanie depresyjne na OUN, pacjenci leczeni olanzapiną powinni całkowicie unikać spożywania alkoholu lub znacząco je ograniczyć. Lekarze powinni wyraźnie informować pacjentów o ryzyku związanym z łączeniem olanzapiny z alkoholem.14

Tabela interakcji leku Olanzapin Krka

Lek lub grupa leków Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności interakcji Zalecenia kliniczne
Fluwoksamina i inne inhibitory CYP1A2 (np. cyprofloksacyna) Hamowanie metabolizmu olanzapiny poprzez inhibicję CYP1A2 Wzrost Cmax olanzapiny o 54-77% i AUC o 52-108% Wysoki Rozważyć zmniejszenie dawki początkowej olanzapiny
Karbamazepina i inne induktory CYP1A2 Indukcja metabolizmu olanzapiny poprzez CYP1A2 Zmniejszenie stężenia olanzapiny Umiarkowany Monitorowanie stanu klinicznego, ewentualne zwiększenie dawki olanzapiny
Palenie tytoniu Indukcja CYP1A2 Zmniejszenie stężenia olanzapiny Umiarkowany Monitorowanie stanu klinicznego, ewentualne zwiększenie dawki olanzapiny
Węgiel aktywowany Zmniejszenie wchłaniania olanzapiny z przewodu pokarmowego Zmniejszenie biodostępności olanzapiny o 50-60% Wysoki Podawać co najmniej 2 godziny przed lub po przyjęciu olanzapiny
Alkohol Addytywne działanie depresyjne na OUN Nasilenie sedacji, zaburzeń koordynacji i funkcji poznawczych Wysoki Unikać łączenia z olanzapiną
Leki przeciwparkinsonowskie Antagonistyczne działanie olanzapiny wobec agonistów dopaminy Możliwe osłabienie działania leków przeciwparkinsonowskich Wysoki Nie zaleca się łączenia u pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem
Leki wydłużające odstęp QTc Potencjalne sumowanie wpływu na repolaryzację komór serca Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Wysoki Zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania
Fluoksetyna (inhibitor CYP2D6) Potencjalne hamowanie metabolizmu olanzapiny Brak istotnego wpływu na farmakokinetykę olanzapiny Niski Modyfikacja dawki olanzapiny nie jest konieczna
Lit, biperyden Brak istotnych interakcji farmakodynamicznych Brak istotnych interakcji Niski Modyfikacja dawkowania nie jest konieczna
Walproinian Brak istotnego wpływu olanzapiny na stężenie walproinianu Brak konieczności modyfikacji dawki walproinianu Niski Modyfikacja dawki walproinianu nie jest konieczna
Leki zobojętniające (zawierające glin i magnez) Potencjalna zmiana wchłaniania olanzapiny Brak istotnego wpływu na farmakokinetykę olanzapiny Niski Modyfikacja dawki olanzapiny nie jest konieczna
Cymetydyna Potencjalne hamowanie metabolizmu olanzapiny Brak istotnego wpływu na farmakokinetykę olanzapiny Niski Modyfikacja dawki olanzapiny nie jest konieczna

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje leku Olanzapin Krka z innymi produktami leczniczymi, ich mechanizmy, konsekwencje kliniczne oraz rekomendowane postępowanie. Należy uwzględnić, że indywidualne cechy pacjenta, w tym wiek, stan wątroby i nerek, choroby współistniejące oraz stosowane jednocześnie inne leki, mogą wpływać na kliniczne znaczenie opisanych interakcji.15

  1. 27.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl