Właściwości farmakokinetyczne
Logest 0,075 mg + 0,02 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Logest (0,075 mg gestodenu + 0,02 mg etynyloestradiolu)

Logest to złożony doustny środek antykoncepcyjny zawierający w każdej tabletce powlekanej 0,075 mg gestodenu i 0,02 mg etynyloestradiolu. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych obu substancji czynnych wchodzących w skład preparatu.¹

Farmakokinetyka gestodenu

Wchłanianie gestodenu

Gestoden po podaniu doustnym charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Po pojedynczej dawce maksymalne stężenie w surowicy krwi (Cmax) osiąga po około 1 godzinie, a jego wartość wynosi 3,5 ng/ml. Dostępność biologiczna gestodenu jest bardzo wysoka i wynosi około 99%.²

Dystrybucja gestodenu

W surowicy krwi gestoden wiąże się z białkami osocza, głównie z albuminami i globulinami wiążącymi hormony płciowe (SHBG). Tylko niewielka część substancji (1,3%) występuje w postaci wolnej, natomiast aż 69% jest specyficznie związane z SHBG. Co istotne, etynyloestradiol, druga substancja czynna leku Logest, zwiększa stężenie SHBG w surowicy, co prowadzi do zwiększenia frakcji gestodenu związanego z tymi globulinami i jednoczesnego zmniejszenia frakcji związanej z albuminami. Pozorna objętość dystrybucji gestodenu wynosi 0,7 l/kg masy ciała.³

Metabolizm gestodenu

Gestoden podlega całkowitemu metabolizmowi według typowych szlaków metabolicznych steroidów. Klirens gestodenu z surowicy wynosi około 0,8 ml/min/kg masy ciała. Co ważne z klinicznego punktu widzenia, w przypadku jednoczesnego podawania gestodenu z etynyloestradiolem nie zaobserwowano bezpośrednich interakcji farmakokinetycznych.⁴

Eliminacja gestodenu

Stężenie gestodenu w surowicy krwi zmniejsza się dwufazowo. Okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji jest stosunkowo długi i wynosi około 12 godzin. Gestoden jest wydalany z organizmu w formie metabolitów, przy czym stosunek metabolitów wydalanych z moczem do metabolitów wydalanych z żółcią wynosi 6:4. Okres półtrwania metabolitów wynosi około 1 doby.⁵

Stan stacjonarny gestodenu

Farmakokinetyka gestodenu wykazuje zależność od stężenia SHBG, które ulega 3-krotnemu zwiększeniu przy jednoczesnym przyjmowaniu etynyloestradiolu. Podczas regularnego, codziennego przyjmowania leku, stężenie gestodenu w surowicy krwi zwiększa się około 4-krotnie, osiągając stan stacjonarny w drugiej połowie cyklu leczenia.⁶

Farmakokinetyka etynyloestradiolu

Wchłanianie etynyloestradiolu

Podobnie jak gestoden, etynyloestradiol po podaniu doustnym jest szybko i całkowicie wchłaniany z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie w surowicy krwi osiąga po około 1,7 godziny i wynosi około 65 pg/ml. Istotną cechą etynyloestradiolu jest jego metabolizm zachodzący już na etapie wchłaniania oraz w wątrobie (efekt pierwszego przejścia). Średnia dostępność biologiczna wynosi około 45%, przy czym obserwuje się dużą zmienność osobniczą – od 20% do 65%.⁷

Dystrybucja etynyloestradiolu

Etynyloestradiol w bardzo wysokim stopniu (około 98%) wiąże się z białkami osocza, głównie z albuminami, jednak wiązanie to nie ma charakteru specyficznego. Jednocześnie etynyloestradiol powoduje zwiększenie stężenia SHBG w surowicy krwi. Względna objętość dystrybucji etynyloestradiolu wynosi od 2,8 do 8,6 l/kg masy ciała.⁸

Metabolizm etynyloestradiolu

Etynyloestradiol podlega sprzęganiu przedogólnoustrojowemu w błonie śluzowej jelita cienkiego oraz w wątrobie. Głównym szlakiem metabolicznym jest aromatyczna hydroksylacja, w wyniku której powstają metabolity metylowe i hydroksylowe. Metabolity te występują zarówno w formie wolnej, jak i sprzężonej (jako glukuroniany i siarczany). Klirens etynyloestradiolu wynosi od 2,3 do 7,0 ml/min/kg masy ciała.⁹

Eliminacja etynyloestradiolu

Stężenie etynyloestradiolu w surowicy krwi zmniejsza się dwufazowo. Okresy półtrwania dla poszczególnych faz wynoszą odpowiednio około 1 godziny dla pierwszej fazy oraz od 10 do 20 godzin dla drugiej fazy. Etynyloestradiol jest wydalany z organizmu wyłącznie w postaci metabolitów, przy czym stosunek metabolitów wydalanych z moczem do metabolitów wydalanych z żółcią wynosi 4:6. Okres półtrwania wydalania metabolitów wynosi około 1 doby.¹⁰

Stan stacjonarny etynyloestradiolu

Ze względu na zmienną długość okresu półtrwania w końcowej fazie eliminacji oraz raz-dziennym schematem dawkowania, stan stacjonarny etynyloestradiolu w osoczu krwi zostaje osiągnięty po około tygodniu regularnego przyjmowania preparatu.¹¹

Podsumowanie właściwości farmakokinetycznych

Interakcje farmakokinetyczne

Warto podkreślić, że między gestodenem i etynyloestradiolem występują złożone wzajemne oddziaływania farmakokinetyczne. Etynyloestradiol zwiększa stężenie SHBG w surowicy, co wpływa na dystrybucję gestodenu – zwiększa frakcję związaną z SHBG i zmniejsza frakcję związaną z albuminami. Pomimo tej interakcji, bezpośrednie badania nad farmakokinetycznym oddziaływaniem obu składników wykazały brak istotnych klinicznie interakcji.¹²