Leki w grupie
„antykoncepcja hormonalna”
Antykoncepcja hormonalna to metoda zapobiegania ciąży polegająca na stosowaniu preparatów zawierających syntetyczne hormony płciowe (estrogeny i/lub progestageny), które hamują owulację, zmieniają właściwości śluzu szyjkowego utrudniając penetrację plemników oraz wpływają na błonę śluzową macicy, uniemożliwiając implantację zarodka. Jest to jedna z najskuteczniejszych metod antykoncepcyjnych, której wskaźnik Pearla (liczba nieplanowanych ciąż na 100 kobiet stosujących metodę przez rok) wynosi 0,3-8 w zależności od rodzaju preparatu i dokładności stosowania.
Wśród preparatów antykoncepcji hormonalnej możemy wyróżnić kilka głównych grup: dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne (zawierające estrogen i progestagen), jednoskładnikowe tabletki (zawierające tylko progestagen), plastry antykoncepcyjne, krążki dopochwowe, implanty podskórne oraz wkładki wewnątrzmaciczne uwalniające hormony.
Dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne (COC) to najpopularniejsza forma antykoncepcji hormonalnej. Na polskim rynku dostępne są preparaty zawierające etynyloestradiol lub estradiol w połączeniu z różnymi progestagenami, takimi jak: drospirenon (Yasmin, Yaz, Yasminelle), dienogest (Qlaira, Jeanine), lewonorgestrel (Microgynon, Levomine), dezogestrel (Mercilon, Novynette), gestoden (Harmonet, Femoden) czy norgestimat (Cilest).
Tabletki jednoskładnikowe, tzw. minipigułki, zawierają tylko progestagen (dezogestrel – Cerazette, Azalia; lewonorgestrel – Microlut). Inne formy antykoncepcji progestagenowej to implanty podskórne (Nexplanon z etonogestrelem), wkładki wewnątrzmaciczne z lewonorgestrelem (Mirena, Kyleena, Levosert) oraz iniekcje z octanem medroksyprogesteronu (Depo-Provera).
Do zalet antykoncepcji hormonalnej należą: wysoka skuteczność, odwracalność, regulacja cyklu miesiączkowego, zmniejszenie nasilenia bolesności miesiączek, redukcja obfitości krwawień, działanie ochronne w odniesieniu do niektórych nowotworów (rak jajnika, rak endometrium), a także korzystny wpływ na trądzik i hirsutyzm w przypadku niektórych preparatów.
Niebezpieczeństwa stosowania antykoncepcji hormonalnej obejmują zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (szczególnie u osób z predyspozycjami genetycznymi oraz u palaczy), nieznacznie zwiększone ryzyko niektórych nowotworów (rak piersi, rak szyjki macicy), możliwość wystąpienia działań niepożądanych (nudności, bóle głowy, zmiany nastroju, spadek libido, plamienia międzymiesiączkowe). Istnieją też przeciwwskazania do stosowania antykoncepcji hormonalnej, takie jak: palenie tytoniu po 35. roku życia, migrena z aurą, przebyta zakrzepica, choroby wątroby, niektóre nowotwory hormonozależne.
W zależności od składu i dawki hormonów, preparaty antykoncepcyjne dzieli się na preparaty jednofazowe (stała dawka hormonów przez cały cykl), dwufazowe i trójfazowe (zmienna dawka hormonów naśladująca naturalny cykl), oraz preparaty o przedłużonym cyklu (umożliwiające zmniejszenie liczby krwawień do 4 w roku lub ich całkowitą eliminację).
Lista leków w tej grupie
-
Sidretella 30 – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,03 mg
Produkt ten zawiera etynyloestradiol oraz drospirenon, które są składnikami hormonalnymi. Tabletki powlekane stosuje się jako doustną metodę antykoncepcji. Preparat jest przeznaczony dla kobiet, które chcą zapobiegać ciąży za pomocą składników hormonalnych. Przed zastosowaniem należy ocenić indywidualne ryzyko związane z zakrzepicą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Axia Forte Plus – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,03 mg
Produkt zawiera etynyloestradiol oraz drospirenon, które są składnikami aktywnymi tabletek powlekanych. Lek jest stosowany jako doustna metoda antykoncepcji, zapobiegająca nieplanowanej ciąży. W składzie znajdują się również substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna i laktoza bezwodna. Decyzja o jego stosowaniu powinna uwzględniać indywidualne ryzyko zdrowotne kobiety, w szczególności związane z chorobami zakrzepowo-zatorowymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Orlifique – Tabletki powlekane – 0,1 mg + 0,02 mg
Produkt zawiera dwie substancje czynne: lewonorgestrel (0,10 mg) oraz etynyloestradiol (0,02 mg). Tabletki są powlekane i dostępne w dwóch wariantach: różowe zawierające składniki aktywne oraz białe, placebo. Stosowany jest doustnie w celu skutecznej antykoncepcji. Preparat zawiera również laktozę oraz lecytynę sojową jako substancje pomocnicze.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Novynette – Tabletki powlekane – 0,02 mg + 0,15 mg
Produkt leczniczy zawiera etynyloestradiol oraz dezogestrel, które razem tworzą doustny środek antykoncepcyjny. Tabletki powlekane stosuje się w celu zapobiegania ciąży. Decyzja o jego zastosowaniu powinna uwzględniać indywidualną ocenę ryzyka wystąpienia chorób zakrzepowo-zatorowych. Lek jest przeznaczony dla kobiet, które chcą stosować skuteczną ochronę hormonalną.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Ovulan – Tabletki powlekane – 75 mcg
Produkt leczniczy zawiera 75 mikrogramów dezogestrelu jako substancję czynną. Tabletki powlekane są stosowane jako środek antykoncepcyjny. W skład wchodzą również substancje pomocnicze, w tym laktoza jednowodna. Preparat jest przeznaczony do zapobiegania ciąży.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Teenia – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,02 mg
Produkt zawiera 3 mg drospirenonu oraz 0,02 mg etynyloestradiolu, a także substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna i lecytyna sojowa. Tabletki powlekane mają postać białych, okrągłych tabletek o średnicy około 6 mm. Jest stosowany jako doustna antykoncepcja, mająca na celu zapobieganie ciąży. Przed zastosowaniem należy uwzględnić indywidualne czynniki ryzyka, szczególnie związane z chorobami zakrzepowo-zatorowymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Logest – Tabletki powlekane – 0,075 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy zawiera 0,075 mg gestodenu oraz 0,02 mg etynyloestradiolu, a także substancje pomocnicze takie jak laktoza i sacharoza. Jest dostępny w postaci białych, okrągłych tabletek powlekanych. Stosowany jest doustnie w celu antykoncepcji. Decyzja o zastosowaniu leku powinna być poprzedzona indywidualną oceną czynników ryzyka u kobiety.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Clormetin – Tabletki powlekane – 0,03 mg + 2 mg
Produkt leczniczy zawiera etynyloestradiol oraz chlormadinonu octan, które są składnikami aktywnymi w tabletkach powlekanych. Składnikami pomocniczymi są m.in. laktoza jednowodna. Lek stosuje się jako skuteczną metodę hormonalnej antykoncepcji. Decyzję o jego użyciu należy podjąć po indywidualnej ocenie ryzyka zdrowotnego kobiety.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Sidretella 20 – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,02 mg
Lek zawiera etynyloestradiol oraz drospirenon, które są składnikami aktywnymi. Jest dostępny w formie tabletek powlekanych. Stosowany jest doustnie jako antykoncepcja hormonalna u kobiet. Przed zastosowaniem należy ocenić indywidualne ryzyko wystąpienia zakrzepicy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Rigevidon – Tabletki powlekane – 0,03 mg + 0,15 mg
Produkt leczniczy zawiera 30 mikrogramów etynyloestradiolu oraz 150 mikrogramów lewonorgestrelu, a także substancje pomocnicze takie jak laktoza jednowodna i sacharoza. Tabletki mają postać białych, obustronnie wypukłych, okrągłych tabletek powlekanych. Lek stosuje się doustnie w celu antykoncepcji u kobiet. Decyzja o jego zastosowaniu powinna uwzględniać indywidualne ryzyko wystąpienia choroby zakrzepowo-zatorowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Seasonique – Tabletki powlekane – 150 mcg + 30 mcg (tabl. różowa); 10 mcg (tabl. biała)
Produkt leczniczy zawiera lewonorgestrel oraz etynyloestradiol w różnych dawkach, dostępny jest w postaci różowych i białych tabletek powlekanych. Różowe tabletki zawierają 150 mikrogramów lewonorgestrelu i 30 mikrogramów etynyloestradiolu, natomiast białe zawierają 10 mikrogramów etynyloestradiolu. Produkt stosowany jest doustnie w celu antykoncepcji hormonalnej. Decyzja o jego zastosowaniu powinna być oparta na indywidualnej ocenie ryzyka, szczególnie ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Implanon NXT – Implant – 68 mg
Produkt leczniczy to podskórny implant zawierający 68 mg etonogestrelu, progestagenu uwalnianego stopniowo przez okres do trzech lat. Implant jest biały, giętki, nieulegający biodegradacji i umieszczany pod skórą za pomocą specjalnego aplikatora. Stosowany jest jako metoda antykoncepcji u kobiet w wieku 18-40 lat. Uwalnianie substancji aktywnej zmniejsza się z czasem, zapewniając długotrwałą ochronę przed ciążą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Axia Plus – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,02 mg
Produkt zawiera etynyloestradiol i drospirenon jako substancje czynne oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Stosuje się go w celu antykoncepcji doustnej, zapobiegając nieplanowanej ciąży. Tabletki dostępne są w postaci aktywnej oraz placebo. Decyzja o zastosowaniu powinna uwzględniać indywidualne ryzyko zakrzepowo-zatorowe.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Dessette mono – Tabletki powlekane – 75 mcg
Produkt leczniczy zawiera 75 mikrogramów dezogestrelu jako substancję czynną oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w formie białych, powlekanych tabletek o okrągłym kształcie. Stosuje się go w celu zapobiegania ciąży, pełniąc funkcję środka antykoncepcyjnego. Preparat zalecany jest dla osób poszukujących skutecznej metody kontroli urodzeń.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Varel – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,03 mg
Preparat zawiera 3 mg drospirenonu oraz 0,03 mg etynyloestradiolu jako substancje czynne. W składzie znajdują się również substancje pomocnicze, w tym laktoza. Produkt dostępny jest w postaci powlekanych tabletek, które stosuje się w celu doustnej antykoncepcji. Decyzja o jego zastosowaniu powinna uwzględniać indywidualne ryzyko, zwłaszcza związane z chorobami zakrzepowo-zatorowymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Escapelle tabletka 1500 mikrogramów – Tabletki – 1500 mcg
Produkt zawiera 1500 mikrogramów lewonorgestrelu oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci tabletki o średnicy około 8 mm. Stosuje się go w celu antykoncepcji w sytuacjach nagłych. Można go zastosować do 72 godzin po stosunku bez zabezpieczenia lub po nieudanej metodzie antykoncepcyjnej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Limetic – Tabletki powlekane – 75 mcg
Produkt leczniczy zawiera dezogestrel jako substancję czynną oraz laktozę jednowodną i olej sojowy jako substancje pomocnicze. Jest dostępny w postaci białych, okrągłych tabletek powlekanych. Stosuje się go jako środek antykoncepcyjny. Jego działanie polega na zapobieganiu ciąży.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Adaring – System terapeutyczny dopochwowy – (0,12 mg + 0,015 mg)/24 h
Preparat zawiera etonogestrel i etynyloestradiol, które są uwalniane z systemu terapeutycznego dopochwowego przez 3 tygodnie. Składniki te działają hormonalnie, zapobiegając ciąży. Produkt jest przeznaczony dla kobiet w wieku rozrodczym jako metoda antykoncepcji. Stosowanie wymaga indywidualnej oceny ryzyka, zwłaszcza związanego z zakrzepicą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Lesinelle – Tabletki powlekane – 3 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy zawiera etynyloestradiol oraz drospirenon jako substancje czynne oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci różowych, powlekanych tabletek. Stosowany jest w celu zapobiegania ciąży jako doustna antykoncepcja. Decyzja o jego stosowaniu powinna być oparta na indywidualnej ocenie ryzyka u kobiety, zwłaszcza ryzyka chorób zakrzepowo-zatorowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Mercilon – Tabletki – 0,15 mg + 0,02 mg
Lek zawiera dezogestrel i etynyloestradiol, które są składnikami hormonalnymi. Jest dostępny w postaci tabletek przeznaczonych do doustnej antykoncepcji hormonalnej. Stosuje się go w celu zapobiegania ciąży, po indywidualnej ocenie ryzyka zdrowotnego. Decyzja o zastosowaniu bierze pod uwagę możliwość wystąpienia chorób zakrzepowo-zatorowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Symonette – Tabletki powlekane – 75 mcg
Produkt zawiera 75 mikrogramów dezogestrelu w formie tabletki powlekanej oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Stosowany jest jako środek antykoncepcyjny zapobiegający ciąży. Tabletki są białe, cylindryczne i obustronnie wypukłe. Preparat jest przeznaczony do codziennego stosowania w celu kontroli płodności.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Lemena – Tabletki powlekane – 75 mcg
Produkt leczniczy zawiera 75 mikrogramów dezogestrelu jako substancję czynną oraz laktozę jednowodną i olej sojowy jako substancje pomocnicze. Formularz leku to tabletki powlekane o białym, okrągłym kształcie. Stosuje się go w celu doustnej antykoncepcji. Lek pomaga zapobiegać nieplanowanej ciąży poprzez kontrolę hormonalną.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Livopill – Tabletki – 1500 μg
Produkt zawiera 1500 mikrogramów lewonorgestrelu oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci okrągłej, białej tabletki. Stosuje się go jako antykoncepcję w sytuacjach nagłych, najlepiej do 72 godzin po niezabezpieczonym stosunku płciowym lub w przypadku zawodności wcześniejszej metody antykoncepcyjnej. Jego celem jest zapobieganie nieplanowanej ciąży.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Ovulastan Forte – Tabletki – 0,15 mg + 0,03 mg
Produkt leczniczy zawiera dezogestrel oraz etynyloestradiol jako substancje czynne. Tabletki są przeznaczone do doustnej antykoncepcji. Preparat stosuje się w celu zapobiegania ciąży u kobiet. Decyzja o zastosowaniu powinna uwzględniać indywidualne czynniki ryzyka, zwłaszcza związane z chorobami zakrzepowo-zatorowymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna