Wpływ terbinafiny na płodność, ciążę i laktację – informacje dla lekarzy

Poniższe informacje dotyczą stosowania terbinafiny (Lamisil) w dawkach 125 mg oraz 250 mg u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet w ciąży oraz podczas karmienia piersią. Przedstawione dane mają na celu dostarczenie lekarzom szczegółowych informacji do przekazania pacjentkom w poszczególnych grupach ryzyka.¹

Kobiety w wieku rozrodczym

Aktualne dane kliniczne nie wskazują na konieczność stosowania szczególnych zaleceń dla kobiet w wieku rozrodczym przyjmujących terbinafinę. Nie istnieją specjalne ostrzeżenia ani przeciwwskazania dotyczące terapii u tej grupy pacjentek.²

Ciąża

W przypadku ciąży dane dotyczące stosowania terbinafiny są ograniczone, jednak dostępne wyniki badań nie wskazują na zwiększone ryzyko dla płodu. Stosowanie terbinafiny można rozważyć podczas ciąży, gdy jest to klinicznie uzasadnione.³

Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że dostępne dane pochodzą z obserwacyjnego badania kohortowego opartego na duńskim rejestrze, które obejmowało okres od 1 stycznia 1997 r. do 31 grudnia 2016 r. i analizowało 1 650 649 ciąż. W badaniu tym zastosowano metodę dopasowania przypadków (propensity score matching) porównując ciąże z ekspozycją na doustną terbinafinę z ciążami bez takiej ekspozycji w stosunku 1:10.⁴

Kluczowe wyniki tego badania, które warto przekazać pacjentce:

• Nie stwierdzono zwiększonego ryzyka wystąpienia poważnych wad wrodzonych – iloraz szans wyniósł 1,01 (95% CI: 0,63-1,62) dla ciąż z ekspozycją na terbinafinę w porównaniu z ciążami bez takiej ekspozycji⁵
• Nie zaobserwowano zwiększonego ryzyka poronień samoistnych – współczynnik hazardu wyniósł 1,06 (95% CI: 0,86-1,32) przy porównaniu tych samych grup⁶

Dane z badań przedklinicznych

Pacjentkom zainteresowanym dodatkowymi informacjami można przedstawić wyniki badań na zwierzętach, które nie wykazały toksycznego wpływu terbinafiny na reprodukcję. W badaniach nad rozwojem zarodka i płodu prowadzonych na szczurach i królikach nie zaobserwowano działań embriotoksycznych ani teratogennych, nawet przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi:⁷

• U szczurów badano dawki do 12-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka dla ludzi (w przeliczeniu na powierzchnię ciała)⁸
• U królików badano dawki do 23-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka dla ludzi (w przeliczeniu na powierzchnię ciała)⁹

Dodatkowe badania na szczurach z podskórnym podaniem terbinafiny w okresie organogenezy również nie wykazały działań teratogennych ani embriotoksycznych przy dawkach do 4-krotności maksymalnej zalecanej dawki dla ludzi.¹⁰

Badania nad rozwojem około- i pourodzeniowym prowadzone na szczurach również nie wykazały działań niepożądanych na ciążę i laktację, nawet przy dawkach do 12-krotnie wyższych niż maksymalna zalecana dawka dla ludzi.¹¹ Nie stwierdzono żadnych działań związanych z leczeniem w pokoleniu F1 i F2.¹²

Wpływ na płodność

Brak jest istotnych danych klinicznych dotyczących wpływu terbinafiny na płodność u ludzi. Lekarz może jednak poinformować pacjentkę, że badania przeprowadzone na modelach zwierzęcych (szczury) nie wykazały negatywnego wpływu terbinafiny na płodność ani zdolności rozrodcze.¹³

Karmienie piersią

Terbinafina przenika do mleka ludzkiego, co wymaga szczególnej uwagi przy podejmowaniu decyzji o jej stosowaniu u kobiet karmiących piersią.¹⁴ Lekarz powinien przekazać pacjentce następujące informacje:

• Stosunek stężenia terbinafiny w mleku do jej stężenia w osoczu może wynosić nawet 7:1¹⁵
• Szacowana maksymalna ilość terbinafiny, którą może przyjąć niemowlę, stanowi około 16% dawki przyjętej przez matkę¹⁶
• Największe stężenie terbinafiny w mleku obserwuje się w ciągu pierwszych 6 godzin po przyjęciu leku¹⁷
• Stężenie terbinafiny zmniejsza się o około 70% między 6 a 12 godziną po przyjęciu leku¹⁸

Decyzja dotycząca przerwania karmienia piersią lub przerwania/powstrzymania się od terapii terbinafiną powinna być podjęta po rozważeniu korzyści z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki. Należy uwzględnić kliniczną potrzebę stosowania produktu Lamisil u matki oraz potencjalne działania niepożądane, jakie lek mógłby wywołać u dziecka karmionego piersią.¹⁹

Jeśli lekarz zdecyduje o konieczności stosowania terbinafiny u kobiety karmiącej piersią, można rozważyć dostosowanie harmonogramu karmienia piersią tak, aby zminimalizować ekspozycję dziecka (np. unikanie karmienia w pierwszych godzinach po przyjęciu leku).