Interakcje leku
Flucorta 50 mg

Flukonazol jest silnym inhibitorem izoenzymu CYP2C9 oraz umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i CYP2C19, co prowadzi do licznych istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych. Efekt hamowania enzymów utrzymuje się przez 4-5 dni po zakończeniu terapii z uwagi na długi okres półtrwania flukonazolu. Bezwzględnie przeciwwskazane jest łączenie flukonazolu z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak cyzapryd, terfenadyna (w dawkach ≥400 mg/dobę), astemizol, pimozyd, chinidyna, erytromycyna oraz halofantryna, ze względu na ryzyko torsade de pointes i nagłej śmierci sercowej. Współstosowanie z ryfampicyną zmniejsza AUC flukonazolu o 25% i skraca jego t½ o 20%, co wymaga rozważenia zwiększenia dawki flukonazolu. Ponadto, flukonazol znacząco zwiększa stężenia wielu leków, m.in. alfentanylu (2-krotnie), midazolamu (AUC 3,7-krotnie), triazolamu (AUC 4,4-krotnie), warfaryny (wydłużenie czasu protrombinowego do 2-krotności), fenytoiny (AUC +75%, Cmin +128%), takrolimusu (nawet 5-krotny wzrost stężenia), co wymaga ścisłego monitorowania i dostosowania dawek.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Flukonazol, jako silny inhibitor izoenzymu CYP2C9 oraz umiarkowany inhibitor CYP3A4 i CYP2C19 cytochromu P450, może wchodzić w istotne klinicznie interakcje z wieloma lekami. Efekt hamowania aktywności enzymów przez flukonazol utrzymuje się przez 4-5 dni po zakończeniu terapii ze względu na jego długi okres półtrwania.1

Leki, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest przeciwwskazane

Istnieją leki, których stosowanie w połączeniu z flukonazolem jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko poważnych, zagrażających życiu działań niepożądanych:2

  • Cyzapryd – jednoczesne podawanie 200 mg flukonazolu raz na dobę i 20 mg cyzaprydu cztery razy na dobę powoduje istotne zwiększenie stężenia cyzaprydu w osoczu oraz wydłużenie odstępu QT, co może prowadzić do zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.3
  • Terfenadyna – flukonazol w dawce 400 mg na dobę i większej znacząco zwiększa stężenie terfenadyny w surowicy, co może powodować wydłużenie odstępu QT. Przeciwwskazane jest stosowanie terfenadyny z flukonazolem w dawkach 400 mg lub większych.4
  • Astemizol – jednoczesne stosowanie flukonazolu z astemizolem może zmniejszać klirens astemizolu, zwiększając jego stężenie, co może prowadzić do wydłużenia odstępu QT i rzadko do zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.5
  • Pimozyd – jednoczesne stosowanie flukonazolu z pimozydem może hamować metabolizm pimozydu, zwiększać jego stężenie w osoczu, co może prowadzić do wydłużenia odstępu QT oraz rzadko do zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.6
  • Chinidyna – flukonazol może hamować metabolizm chinidyny, której stosowanie wiąże się z wydłużeniem odstępu QT oraz rzadko z wystąpieniem zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.7
  • Erytromycyna – jednoczesne stosowanie flukonazolu i erytromycyny może zwiększać ryzyko kardiotoksyczności (wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes), co może prowadzić do nagłej śmierci z przyczyn sercowych.8

Leki, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem nie jest zalecane

Halofantryna – flukonazol może zwiększać stężenie halofantryny w osoczu poprzez hamowanie CYP3A4, co zwiększa ryzyko kardiotoksyczności (wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes) oraz ryzyko nagłej śmierci z przyczyn sercowych.9

Leki, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem wiąże się z koniecznością zachowania środków ostrożności oraz modyfikacji dawki

Wpływ innych leków na flukonazol

Ryfampicyna – jednoczesne stosowanie ryfampicyny i flukonazolu powoduje zmniejszenie AUC flukonazolu o 25% i skrócenie okresu półtrwania (t½) flukonazolu o 20%. Należy rozważyć zwiększenie dawki flukonazolu u pacjentów przyjmujących jednocześnie ryfampicynę.10

Badania interakcji wykazały, że doustne stosowanie flukonazolu wraz z pokarmem, cymetydyną, lekami zobojętniającymi kwas żołądkowy lub po napromieniowaniu całego ciała przed przeszczepieniem szpiku kostnego, nie wpływa w sposób istotny klinicznie na wchłanianie flukonazolu.11

Wpływ flukonazolu na inne leki

Poniżej przedstawiono istotne klinicznie interakcje flukonazolu z innymi lekami:12

Lek Efekt interakcji Zalecenia kliniczne Poziom istotności
Alfentanyl Zwiększenie AUC alfentanylu 2-krotnie (hamowanie CYP3A4) Może być konieczna modyfikacja dawki alfentanylu Wysoki
Amitryptylina, nortryptylina Nasilenie działania amitryptyliny i nortryptyliny Kontrola stężenia 5-nortryptyliny/S-amitryptyliny oraz modyfikacja dawki w razie potrzeby Umiarkowany
Leki przeciwzakrzepowe (warfaryna) Wydłużenie czasu protrombinowego nawet 2-krotnie (hamowanie CYP2C9) Ścisła kontrola czasu protrombinowego, modyfikacja dawki warfaryny Wysoki
Benzodiazepiny krótkodziałające (midazolam, triazolam) Zwiększenie AUC midazolamu 3,7-krotnie, przedłużenie t½ 2,2-krotnie; dla triazolamu zwiększenie AUC 4,4-krotnie, przedłużenie t½ 2,3-krotnie Zmniejszenie dawek benzodiazepin, monitorowanie pacjenta Wysoki
Karbamazepina Zwiększenie stężenia w surowicy o 30% Kontrola stężenia, modyfikacja dawki w przypadku objawów toksyczności Umiarkowany
Antagoniści wapnia (nifedypina, izradypina, amlodipina, werapamil, felodypina) Zwiększenie ekspozycji ogólnoustrojowej (hamowanie CYP3A4) Częste kontrolowanie wystąpienia działań niepożądanych Umiarkowany
Celekoksyb Zwiększenie Cmax o 68% i AUC o 134% Zmniejszenie dawki celekoksybu o połowę Wysoki
Cyklofosfamid Zwiększenie stężenia bilirubiny i kreatyniny w surowicy Szczególna kontrola poziomu bilirubiny i kreatyniny Umiarkowany
Fentanyl Opóźnienie eliminacji, zwiększenie stężenia Ścisła kontrola ryzyka depresji oddechowej, modyfikacja dawki Wysoki
Inhibitory reduktazy HMG-CoA (atorwastatyna, symwastatyna, fluwastatyna) Zwiększone ryzyko miopatii i rabdomiolizy Monitorowanie objawów miopatii i poziomu kinazy kreatynowej, odstawienie statyny w razie potrzeby Wysoki
Cyklosporyna 1,8-krotne zwiększenie AUC Zmniejszenie dawki cyklosporyny w zależności od jej stężenia Wysoki
Ewerolimus Zwiększenie stężenia w osoczu (hamowanie CYP3A4) Monitorowanie stężenia i działań niepożądanych Umiarkowany
Syrolimus Zwiększenie stężenia w osoczu (hamowanie CYP3A4 i P-glikoproteiny) Dostosowanie dawki syrolimusu według stężenia i efektu Wysoki
Takrolimus Nawet 5-krotne zwiększenie stężenia podawanego doustnie (hamowanie CYP3A4) Zmniejszenie dawki według stężenia, monitorowanie nefrotoksyczności Wysoki
Losartan Hamowanie metabolizmu do czynnego metabolitu Stała kontrola ciśnienia tętniczego Umiarkowany
Metadon Zwiększenie stężenia w surowicy Modyfikacja dawki metadonu Umiarkowany
NLPZ (flurbiprofen, ibuprofen, naproksen, lornoksykam, meloksykam, diklofenak) Zwiększenie Cmax i AUC (dla flurbiprofenu o 23% i 81%, dla ibuprofenu o 15% i 82%) Kontrola działań niepożądanych, modyfikacja dawki NLPZ Umiarkowany
Fenytoina Zwiększenie AUC o 75% i Cmin o 128% Monitorowanie stężenia w surowicy, unikanie toksycznego działania Wysoki
Prednizon Ryzyko ostrej niewydolności kory nadnerczy po odstawieniu flukonazolu Monitorowanie objawów niewydolności kory nadnerczy po zakończeniu leczenia Umiarkowany
Ryfabutyna Zwiększenie AUC nawet o 80%, ryzyko zapalenia błony naczyniowej oka Monitorowanie objawów toksyczności ryfabutyny Wysoki
Sakwinawir Zwiększenie AUC o około 50% i Cmax o około 55% (hamowanie CYP3A4 i P-glikoproteiny) Może być konieczna modyfikacja dawki sakwinawiru Umiarkowany
Pochodne sulfonylomocznika (chlorpropamid, glibenklamid, glipizyd, tolbutamid) Wydłużenie okresu półtrwania w surowicy Częste kontrolowanie stężenia glukozy, zmniejszenie dawki sulfonylomocznika Umiarkowany
Teofilina Zmniejszenie klirensu osoczowego o 18% Obserwacja objawów toksyczności teofiliny Umiarkowany
Alkaloidy barwinka (winkrystyna, winblastyna) Potencjalne zwiększenie stężenia w osoczu, ryzyko neurotoksyczności Monitorowanie objawów neurotoksyczności Umiarkowany
Witamina A Ryzyko działań niepożądanych ze strony OUN (guzy rzekome mózgu) Obserwacja działań niepożądanych ze strony OUN Niski
Worykonazol Wzrost Cmax o 57% i AUCτ o 79% Monitorowanie działań niepożądanych związanych z worykonazolem Umiarkowany
Zydowudyna Zwiększenie Cmax o 84% i AUC o 74%, wydłużenie t½ o 128% Obserwacja działań niepożądanych, możliwe zmniejszenie dawki zydowudyny Wysoki
Doustne środki antykoncepcyjne Przy dawce 200 mg flukonazolu: zwiększenie AUC etynyloestradiolu o 40% i lewonorgestrelu o 24% Nie wymaga modyfikacji dawki środków antykoncepcyjnych Niski

Interakcje flukonazolu z alkoholem

Chociaż w dostępnej dokumentacji produktu leczniczego Flucorta nie znajdują się bezpośrednie informacje dotyczące interakcji flukonazolu z alkoholem, należy zwrócić uwagę na kilka istotnych aspektów związanych z jednoczesnym stosowaniem tych substancji:

Mechanizm potencjalnych interakcji

Flukonazol jako inhibitor izoenzymów cytochromu P450 może teoretycznie wpływać na metabolizm alkoholu, który jest również metabolizowany przez wątrobę. Głównym mechanizmem metabolizowania alkoholu jest jednak działanie dehydrogenazy alkoholowej (ADH) i dehydrogenazy aldehydowej (ALDH), a nie izoenzymy CYP.13

Obciążenie wątroby

Zarówno flukonazol, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie. Jednoczesne przyjmowanie tych substancji może zwiększać obciążenie wątroby, co potencjalnie może prowadzić do nasilenia hepatotoksycznego działania flukonazolu, szczególnie u pacjentów z istniejącymi chorobami wątroby.

Potencjalne nasilenie działań niepożądanych

Alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane flukonazolu, takie jak:

  • Zawroty głowy i senność
  • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
  • Potencjalne nasilenie hepatotoksyczności

Zalecenia dotyczące spożywania alkoholu podczas terapii flukonazolem

Z uwagi na brak bezpośrednich danych dotyczących interakcji flukonazolu z alkoholem, ale przy uwzględnieniu potencjalnych zagrożeń, zaleca się:

  1. Unikanie spożywania alkoholu podczas terapii flukonazolem, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby
  2. W przypadku pacjentów długotrwale przyjmujących flukonazol, zachowanie szczególnej ostrożności przy ewentualnym spożywaniu alkoholu
  3. Monitorowanie funkcji wątroby u pacjentów regularnie spożywających alkohol podczas terapii flukonazolem

Należy podkreślić, że brak jest specyficznych badań klinicznych oceniających bezpośrednią interakcję flukonazolu z alkoholem, stąd zalecenia mają charakter ostrożnościowy.

  1. 20.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl