Działania niepożądane
Dicloratio (75 mg + 20 mg)/2 ml
Dicloratio w postaci roztworu do wstrzykiwań (75 mg diklofenaku sodowego + 20 mg lidokainy chlorowodorku jednowodnego na 2 ml) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których częstość i nasilenie zależą od dawki oraz czasu stosowania. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka oraz niewielkie krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do anemii. Często występują również niestrawność, wzdęcia, skurcze i ból brzucha oraz wrzody żołądka, czasem z krwawieniem i perforacją. Wśród działań niepożądanych ośrodkowego układu nerwowego dominują bóle głowy, zawroty głowy, senność, pobudzenie i zmęczenie. Rzadziej obserwuje się poważne reakcje hematologiczne (anemia, leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza), ciężkie reakcje nadwrażliwości (obrzęk twarzy, języka, obrzęk wewnątrzkrtaniowy, duszność, wstrząs), a także uszkodzenia wątroby i nerek, wymagające regularnego monitorowania funkcji tych narządów.
- Działania niepożądane leku Dicloratio
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Szczegółowy przegląd działań niepożądanych
- Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia ucha i błędnika
- Zaburzenia serca
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Dodatkowe działania niepożądane związane z zawartością lidokainy
- Tabela działań niepożądanych leku Dicloratio
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Dicloratio
Dicloratio w postaci roztworu do wstrzykiwań (75 mg + 20 mg)/2 ml, zawierający diklofenak sodowy i lidokainę chlorowodorek jednowodny, może powodować szereg działań niepożądanych, które zależą najczęściej od zastosowanej dawki i różnią się u poszczególnych pacjentów. Szczególnie istotne jest ryzyko wystąpienia krwawień z żołądka i jelit, które koreluje z wielkością dawki i czasem stosowania preparatu.1
Opisane poniżej działania niepożądane obejmują te zaobserwowane zarówno przy stosowaniu produktu Dicloratio w postaci roztworu do wstrzykiwań, jak i podczas stosowania innych postaci diklofenaku, zarówno krótko- jak i długoterminowo.2
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następującego schematu:3
- Bardzo często: ≥ 1/10 (występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów)
- Często: ≥ 1/100 do < 1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
- Niezbyt często: ≥ 1/1 000 do < 1/100 (występuje u 1 do 10 na 1 000 pacjentów)
- Rzadko: ≥ 1/10 000 do < 1/1 000 (występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
- Bardzo rzadko: < 1/10 000 (występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów)
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowy przegląd działań niepożądanych
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
Bardzo rzadko: Odnotowano związek czasowy między stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) a nasileniem stanów zapalnych związanych z zakażeniem, w tym wystąpieniem martwiczego zapalenia powięzi. Obserwowano również objawy aseptycznego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, obejmujące sztywność karku, ból głowy, nudności, wymioty, gorączkę oraz zmącenie świadomości. Pacjenci z chorobami autoimmunologicznymi (toczeń rumieniowaty układowy, mieszana choroba tkanki łącznej) mogą wykazywać predyspozycje do takich objawów.4
Częstość nieznana: Martwica w miejscu wstrzyknięcia.5
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Bardzo rzadko: Możliwe są zaburzenia krwi, takie jak anemia, leukopenia, trombocytopenia, pancytopenia, agranulocytoza oraz anemia hemolityczna. Pierwsze objawy mogą obejmować gorączkę, ból gardła, powierzchowne nadżerki w jamie ustnej, objawy grypopodobne, ciężkie wyczerpanie, krwawienia z nosa i wybroczyny. Przy długotrwałym stosowaniu konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi.6
Zaburzenia układu immunologicznego
Często: Reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka i świąd.7
Niezbyt często: Pokrzywka. Pacjent powinien być poinformowany o konieczności natychmiastowego zgłoszenia tego objawu lekarzowi i przerwania leczenia diklofenakiem.8
Bardzo rzadko: Ciężkie ogólnoustrojowe reakcje nadwrażliwości, które mogą obejmować obrzęk twarzy, języka, obrzęk wewnątrzkrtaniowy ze zwężeniem dróg oddechowych, duszność, tachykardię, obniżenie ciśnienia krwi do poziomu wstrząsu. Te objawy mogą wystąpić już po pierwszym podaniu leku, co wymaga natychmiastowego przerwania podawania diklofenaku i interwencji lekarskiej. Odnotowano również przypadki zapalenia naczyń i zapalenia płuc o podłożu alergicznym.9
Zaburzenia psychiczne
Bardzo rzadko: Reakcje psychotyczne, depresja, niepokój, koszmary senne.10
Zaburzenia układu nerwowego
Często: Zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego, takie jak bóle głowy, zawroty głowy, senność, pobudzenie, drażliwość lub zmęczenie.11
Bardzo rzadko: Zaburzenia czucia, zaburzenia smaku, zaburzenia pamięci, dezorientacja, drgawki, drżenia.12
Zaburzenia oka
Bardzo rzadko: Zaburzenia widzenia, w tym podwójne lub niewyraźne widzenie.13
Zaburzenia ucha i błędnika
Bardzo rzadko: Szumy uszne, czasowa utrata słuchu.14
Zaburzenia serca
Bardzo rzadko: Kołatanie serca, ból w klatce piersiowej, niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego.15
Częstość nieznana: Zespół Kounisa (alergiczny ostry zespół wieńcowy).16
Zaburzenia naczyniowe
Bardzo rzadko: Nadciśnienie tętnicze.17
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Rzadko: Astma, skurcz oskrzeli prowadzący do duszności.18
Zaburzenia żołądka i jelit
Bardzo często: Objawy ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty i biegunka, a także niewielkie krwawienia z przewodu pokarmowego, które w niektórych przypadkach mogą prowadzić do anemii.19
Często: Niestrawność, wzdęcia, skurcze brzuszne, ból brzucha, utrata apetytu oraz wrzody żołądka (czasem z krwawieniem i perforacją).20
Niezbyt często: Zapalenie błony śluzowej żołądka, krwawe wymioty, smoliste stolce lub krwawe biegunki.21
Bardzo rzadko: Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i języka, zmiany w przełyku, dyskomfort w dole jamy brzusznej, zapalenie okrężnicy (w tym krwotoczne zapalenie okrężnicy), zaostrzenie wrzodziejącego zapalenia okrężnicy lub choroby Leśniowskiego-Crohna, zaparcia, zapalenie trzustki.22
Częstość nieznana: Niedokrwienne zapalenie okrężnicy.23
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Często: Zwiększenie aktywności aminotransferaz w osoczu.24
Niezbyt często: Uszkodzenie wątroby, zwłaszcza przy długotrwałym leczeniu, ostre zapalenie wątroby z żółtaczką lub bez. Z tego powodu należy regularnie monitorować czynność wątroby.25
Rzadko: Zapalenie wątroby, zaburzenia czynności wątroby.26
Bardzo rzadko: Martwica wątroby, niewydolność wątroby.27
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Niezbyt często: Łysienie.28
Bardzo rzadko: Wysypka, wyprysk, rumień, reakcje nadwrażliwości na światło, plamica (w tym alergiczna) oraz pęcherzowe reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella).29
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Bardzo rzadko: Uszkodzenie tkanki nerek (śródmiąższowe zapalenie nerek, martwica brodawek nerkowych), które może prowadzić do ostrej niewydolności nerek, białkomoczu i/lub krwiomoczu oraz zespołu nerczycowego. Z tego powodu konieczne jest regularne monitorowanie czynności nerek. Objawy takie jak zmniejszenie ilości wydalanego moczu, obrzęki i ogólne złe samopoczucie mogą wskazywać na chorobę nerek, włącznie z niewydolnością nerek. Przy wystąpieniu lub nasileniu tych objawów pacjent powinien natychmiast przerwać leczenie i skontaktować się z lekarzem.30
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Niezbyt często: Obrzęki, szczególnie u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym lub niewydolnością nerek.31
Często: Domięśniowe podanie produktu może powodować miejscowe działania niepożądane, takie jak uczucie pieczenia w miejscu wstrzyknięcia.32
Częstość nieznana: Uszkodzenie tkanki w miejscu wstrzyknięcia, takie jak ropień jałowy, martwica tkanki tłuszczowej lub skóry (zespół Nicolaua), martwica w miejscu wstrzyknięcia.33
Dodatkowe działania niepożądane związane z zawartością lidokainy
Rzadko odnotowywano reakcje nadwrażliwości w postaci pokrzywki, obrzęku, skurczu oskrzeli lub zespołu niewydolności oddechowej, a także reakcje ze strony układu krążenia.34
Ze względu na zawartość lidokainy, szybkie podanie produktu (niezamierzone wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie do dobrze ukrwionej tkanki) lub przedawkowanie może wywoływać reakcje ogólnoustrojowe, takie jak zawroty głowy, senność, drgawki, splątanie, nudności, wymioty, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, obniżone ciśnienie do poziomu obserwowanego we wstrząsie.35
Tabela działań niepożądanych leku Dicloratio
| Układ/narząd | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis i uwagi |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Bardzo rzadko | Nasilenie stanów zapalnych związanych z zakażeniem | Martwicze zapalenie powięzi, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (objawy: sztywność karku, ból głowy, nudności, wymioty, gorączka, zmącenie świadomości); podwyższone ryzyko u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi |
| Częstość nieznana | Martwica w miejscu wstrzyknięcia | – | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Bardzo rzadko | Zaburzenia hematologiczne | Anemia, leukopenia, trombocytopenia, pancytopenia, agranulocytoza, anemia hemolityczna; objawy: gorączka, ból gardła, nadżerki w jamie ustnej, objawy grypopodobne, wyczerpanie, krwawienia z nosa, wybroczyny; konieczne regularne monitorowanie przy długotrwałym stosowaniu |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Często | Reakcje nadwrażliwości | Wysypka, świąd |
| Niezbyt często | Pokrzywka | Wymaga natychmiastowego przerwania leczenia | |
| Bardzo rzadko | Ciężkie ogólnoustrojowe reakcje nadwrażliwości | Obrzęk twarzy, języka, wewnątrzkrtaniowy, duszność, tachykardia, spadek ciśnienia do poziomu wstrząsu, zapalenie naczyń, zapalenie płuc o podłożu alergicznym; objawy mogą wystąpić już po pierwszym podaniu leku | |
| Zaburzenia psychiczne | Bardzo rzadko | Zaburzenia psychiczne | Reakcje psychotyczne, depresja, niepokój, koszmary senne |
| Zaburzenia układu nerwowego | Często | Zaburzenia OUN | Bóle głowy, zawroty głowy, senność, pobudzenie, drażliwość, zmęczenie |
| Bardzo rzadko | Inne neurologiczne | Zaburzenia czucia, smaku, pamięci, dezorientacja, drgawki, drżenia | |
| Zaburzenia oka | Bardzo rzadko | Zaburzenia widzenia | Podwójne lub niewyraźne widzenie |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Bardzo rzadko | Zaburzenia słuchu | Szumy uszne, czasowa utrata słuchu |
| Zaburzenia serca | Bardzo rzadko | Zaburzenia kardiologiczne | Kołatanie serca, ból w klatce piersiowej, niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego |
| Częstość nieznana | Zespół Kounisa | Alergiczny ostry zespół wieńcowy | |
| Zaburzenia naczyniowe | Bardzo rzadko | Nadciśnienie tętnicze | – |
| Zaburzenia układu oddechowego | Rzadko | Zaburzenia oddechowe | Astma, skurcz oskrzeli (duszność) |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bardzo często | Objawy dyspeptyczne i krwawienia | Nudności, wymioty, biegunka, niewielkie krwawienia z przewodu pokarmowego mogące prowadzić do anemii |
| Często | Zaburzenia trawienne | Niestrawność, wzdęcia, skurcze brzucha, ból brzucha, utrata apetytu, wrzody żołądka (czasem z krwawieniem i perforacją) | |
| Niezbyt często | Zapalenie błony śluzowej żołądka | Krwawe wymioty, smoliste stolce lub krwawe biegunki | |
| Bardzo rzadko | Zaburzenia jelitowe i trzustkowe | Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i języka, zmiany w przełyku, dyskomfort w dole jamy brzusznej, zapalenie okrężnicy (w tym krwotoczne), zaostrzenie wrzodziejącego zapalenia okrężnicy lub choroby Leśniowskiego-Crohna, zaparcia, zapalenie trzustki | |
| Częstość nieznana | Niedokrwienne zapalenie okrężnicy | – | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Często | Zwiększenie aktywności aminotransferaz | – |
| Niezbyt często | Uszkodzenie wątroby | Szczególnie przy długotrwałym leczeniu, ostre zapalenie wątroby z żółtaczką lub bez; wymaga regularnego monitorowania czynności wątroby | |
| Rzadko | Zapalenie wątroby | Zaburzenia czynności wątroby | |
| Bardzo rzadko | Ciężkie uszkodzenie wątroby | Martwica wątroby, niewydolność wątroby | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Niezbyt często | Łysienie | – |
| Bardzo rzadko | Ciężkie reakcje skórne | Wysypka, wyprysk, rumień, reakcje nadwrażliwości na światło, plamica (w tym alergiczna), pęcherzowe reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella) | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Bardzo rzadko | Uszkodzenie nerek | Śródmiąższowe zapalenie nerek, martwica brodawek nerkowych, ostra niewydolność nerek, białkomocz, krwiomocz, zespół nerczycowy; objawy: zmniejszenie ilości moczu, obrzęki, złe samopoczucie |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Niezbyt często | Obrzęki | Szczególnie u pacjentów z nadciśnieniem lub niewydolnością nerek |
| Często | Reakcje w miejscu wstrzyknięcia | Uczucie pieczenia | |
| Częstość nieznana | Uszkodzenie tkanki w miejscu wstrzyknięcia | Ropień jałowy, martwica tkanki tłuszczowej lub skóry (zespół Nicolaua), martwica w miejscu wstrzyknięcia | |
| Działania niepożądane związane z lidokainą | Rzadko | Reakcje nadwrażliwości | Pokrzywka, obrzęk, skurcz oskrzeli, zespół niewydolności oddechowej, reakcje ze strony układu krążenia |
| Częstość nieznana (przy zbyt szybkim podaniu lub przedawkowaniu) | Objawy ogólnoustrojowe | Zawroty głowy, senność, drgawki, splątanie, nudności, wymioty, bradykardia, zaburzenia rytmu serca, obniżenie ciśnienia do poziomu wstrząsu |
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem:36
Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
tel.: + 48 22 49 21 301
faks: + 48 22 49 21 309
strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.37
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania