pleurothotonus
Pleurothotonus, znany również jako zespół Pisana, to rzadka forma dystonii, charakteryzująca się jednostronnym, nienaturalnym wygięciem ciała na bok. Stanowi jedną z postaci dystonii ostrych, które mogą wystąpić jako działanie niepożądane leków neuroleptycznych.
Patofizjologicznie pleurothotonus wiąże się z zaburzeniem równowagi neuroprzekaźników w układzie pozapiramidowym, głównie dopaminy. Dochodzi do nieprawidłowej aktywacji dróg korowo-prążkowiowych, co prowadzi do mimowolnych skurczów mięśni po jednej stronie ciała, powodujących charakterystyczne wygięcie.
W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić inne formy dystonii, zaburzenia konwersyjne oraz strukturalne uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Leczenie obejmuje odstawienie leku wywołującego, podanie leków antycholinergicznych (np. biperyden) oraz benzodiazepin. W niektórych przypadkach stosuje się również toksynę botulinową.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cogiton 10 10 mg
Donepezyl, składnik leku Cogiton 10, może wywoływać liczne działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, które należy monitorować w trakcie terapii. Najczęściej obserwuje się biegunki (≥1/10), kurcze mięśni, zmęczenie, nudności, wymioty oraz bezsenność. Zaburzenia układu nerwowego obejmują omdlenia, zawroty głowy i bezsenność (często), a także rzadziej drgawki i objawy pozapiramidowe. W zakresie zaburzeń psychicznych często występują omamy, pobudzenie, agresywne zachowanie, nietypowe sny i koszmary senne, które zwykle ustępują po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu leczenia. Z sercowych działań niepożądanych należy zwrócić uwagę na niezbyt częstą bradykardię, rzadkie bloki zatokowo-przedsionkowe i przedsionkowo-komorowe oraz bardzo rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu polimorficzne częstoskurcze komorowe, w tym torsade de pointes, oraz wydłużenie odstępu QT w EKG.
blok przedsionkowo-komorowy, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, choroba wrzodowa dwunastnicy, częstoskurcz komorowy polimorficzny, donepezyl, drgawki, działania niepożądane, hiperseksualność, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, krwotok żołądkowo-jelitowy, napad padaczkowy, nietrzymanie moczu, objawy pozapiramidowe, pleurothotonus, rabdomioliza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia psychiczne, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Donectil 10 mg
Donectil, zawierający chlorowodorek donepezylu w dawkach 5 mg lub 10 mg, jest stosowany w terapii choroby Alzheimera, jednak wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Do często obserwowanych należą zaburzenia układu nerwowego, takie jak zawroty głowy i bezsenność, oraz objawy ze strony układu pokarmowego, w tym biegunka, nudności i wymioty. Rzadziej występują poważniejsze powikłania, jak omdlenia (wymagające wykluczenia bloku serca lub długich zahamowań zatokowych), napady drgawek, objawy pozapiramidowe, a także zaburzenia psychiczne, w tym omamy, pobudzenie, agresja oraz hiperseksualność. Donectil może również powodować kardiologiczne działania niepożądane, takie jak bradykardia, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy, a w bardzo rzadkich przypadkach polimorficzny częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes oraz wydłużenie odstępu QT w EKG. Wśród innych istotnych działań wymienia się rabdomiolizę, zaburzenia czynności wątroby (w tym zapalenie wątroby) oraz zwiększone ryzyko urazów i upadków.
bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, ból głowy, bradykardia, chlorowodorek donepezylu, choroba Alzheimera, dolegliwość brzuszna, hiperseksualność, jadłowstręt, kamptokormia, kinaza kreatynowa, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśniowy, napad drgawkowy, nietrzymanie moczu, nudności, objaw pozapiramidowy, omam, omdlenie, pleurothotonus, pobudzenie, polimorficzny częstokurcz komorowy, przeziębienie, rabdomioliza, świąd, torsade de pointes, wrzód żołądka i dwunastnicy, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zachowanie agresywne, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawroty głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zmęczenie, zwiększone libido - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clozapine Aristo 200 mg
Klozapina, substancja czynna leku Clozapine Aristo, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, z których najpoważniejszym jest agranulocytoza, występująca najczęściej w pierwszych 18 tygodniach terapii (32,0 przypadków na 100 000 osobotygodni), z ryzykiem utrzymującym się przez cały okres leczenia (skumulowana częstość 0,78%). Inne istotne działania niepożądane obejmują napady padaczkowe, powikłania sercowo-naczyniowe (w tym zapalenie mięśnia sercowego, kardiomiopatię, zapaść krążeniową), zaburzenia metaboliczne (cukrzyca, hiperglikemia, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia), a także liczne objawy neurologiczne (senność, zawroty głowy, objawy pozapiramidowe, złośliwy zespół neuroleptyczny). Monitorowanie hematologiczne oraz kontrola parametrów metabolicznych i kardiologicznych są obligatoryjne dla bezpiecznego stosowania klozapiny, zwłaszcza w kontekście ryzyka poważnych powikłań, takich jak agranulocytoza, zapalenie mięśnia sercowego czy ciężkie zaburzenia metaboliczne.
agranulocytoza, akatyzja, arytmia, aspiracja pokarmu, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, cukrzyca, częstoskurcz, depresja oddechowa, drgawka miokloniczne, drżenie, dysfagia, efekt cholinergiczny, enzym wątrobowy, eozynofilia, granulocyt, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipertermia, hipertriglicerydemia, kardiomiopatia, klozapina, kwasica ketonowa, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukocytoza, leukopenia, majaczenie, małopłytkowość, moczenie nocne, morfologia krwi, nadmierne wydzielanie śliny, nadpłytkowość, napad padaczkowy, napad uogólniony, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedrożność jelit, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, piorunująca martwica wątroby, pleurothotonus, porażenna niedrożność jelita, posocznica, powiększenie ślinianek przyusznych, powikłanie sercowo-naczyniowe, późna dyskineza, priapizm, próg drgawkowy, psychoza w przebiegu choroby Parkinsona, schizofrenia oporna na leczenie, sedacja, śpiączka hiperosmolarna, substancja czynna, tachykardia, wklinowanie kałowe, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, wysypka polekowa z eozynofilią, wytrysk wsteczny, zaburzenie hematologiczne, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapaść krążeniowa, zapis EEG, zatrzymanie moczu, zatrzymanie oddychania, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cogiton 5 5 mg
Chlorowodorek donepezylu, dostępny w tabletkach powlekanych Cogiton 5 mg i 10 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwuje się biegunkę (≥1/10), kurcze mięśni, zmęczenie, nudności, wymioty oraz bezsenność. Często występują omdlenia, zawroty głowy i bezsenność, a rzadziej drgawki i objawy pozapiramidowe. W bardzo rzadkich przypadkach odnotowano pleurothotonus oraz złośliwy zespół neuroleptyczny, wymagający natychmiastowej interwencji. Zaburzenia sercowo-naczyniowe obejmują bradykardię, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy, a także polimorficzny częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT w EKG. Należy również zwrócić uwagę na ryzyko krwotoku żołądkowo-jelitowego oraz choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy.
agresywne zachowanie, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, ból głowy, bradykardia, choroba wrzodowa żołądka, donepezyl, drgawki, hiperseksualność, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, koszmary senne, krwotok żołądkowo-jelitowy, kurcze mięśni, nietrzymanie moczu, nietypowe sny, nudności, objawy pozapiramidowe, omamy, omdlenie, pleurothotonus, pobudzenie, polimorficzny częstoskurcz komorowy, rabdomioliza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia żołądkowe, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawroty głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększone libido - Leksykon leków
Działania niepożądane – Donectil 5 mg
Donepezyl, substancja czynna leku Donectil, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować ze względu na ich potencjalną ciężkość i wpływ na bezpieczeństwo terapii. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo częste (≥1/10), częste (≥1/100 do <1/10), niezbyt częste (≥1/1000 do <1/100), rzadkie (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadkie (<1/10000) oraz o częstości nieznanej. Szczególną uwagę należy zwrócić na poważne powikłania kardiologiczne, takie jak blok serca, długie zahamowania zatokowe, polimorficzny częstoskurcz komorowy (w tym torsade de pointes) z wydłużeniem odstępu QT w EKG, a także na złośliwy zespół neuroleptyczny i rabdomiolizę, zwłaszcza w kontekście rozpoczęcia lub zwiększenia dawki donepezilu. W przypadku niewyjaśnionych zaburzeń czynności wątroby, w tym zapalenia wątroby, zaleca się rozważenie przerwania terapii.
bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok serca, blok zatokowo-przedsionkowy, bradykardia, dolegliwość brzuszna, donepezyl chlorowodorek, hiperseksualność, jadłowstręt, kamptokormia, kinaza kreatynowa, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz mięśni, napad drgawkowy, nietrzymanie moczu, nudność, objawy pozapiramidowe, omamy, omdlenie, pleurothotonus, pobudzenie, polimorficzny częstoskurcz komorowy, rabdomioliza, torsade de pointes, wrzód żołądka i dwunastnicy, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie przewodu pokarmowego, zachowanie agresywne, zahamowanie zatokowe, zapalenie wątroby, zawrót głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększone libido - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ayupil 25 mg
Lek Ayupil zawiera klozapinę, której profil działań niepożądanych obejmuje zarówno często występujące objawy, takie jak senność, zawroty głowy, częstoskurcz, zaparcia i nadmierne wydzielanie śliny, jak i poważne powikłania, w tym agranulocytozę (0,78% skumulowanej częstości, głównie w pierwszych 18 tygodniach terapii), napady padaczkowe, zaburzenia sercowo-naczyniowe oraz gorączkę. Agranulocytoza wymaga systematycznego monitorowania liczby leukocytów ze względu na ryzyko posocznicy i zgonu. Klozapina obniża próg drgawkowy w sposób zależny od dawki, co zwiększa ryzyko napadów, zwłaszcza przy szybkim zwiększaniu dawki lub u pacjentów z padaczką. Wskazane jest unikanie karbamazepiny ze względu na ryzyko zahamowania czynności szpiku kostnego. Ponadto, klozapina może powodować zmiany w EKG, w tym obniżenie odcinka ST i odwrócenie załamków T, a także rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne zapalenie mięśnia sercowego i kardiomiopatię.
agranulocytoza, akatyzja, arytmia, ciężka hiperglikemia, cukrzyca, częstoskurcz, depresja oddechowa, dysfagia, dyzartria, działanie niepożądane sercowo-naczyniowe, eozynofilia, granulocytopenia, hipercholesterolemia, hipertermia, hipertriglicerydemia, kardiomiopatia, klozapina, kwasica ketonowa, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, majaczenie, morfologia krwi, nadmierne wydzielanie śliny, napad miokloniczny, napad padaczkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, niewydolność nerek, obniżenie odcinka ST, obrzęk naczynioruchowy, ostre śródmiąższowe zapalenie nerek, piorunująca martwica wątroby, pleurothotonus, późna dyskineza, priapizm, rabdomioliza, śpiączka hiperosmolarna, śródmiąższowe zapalenie nerek, układowy toczeń rumieniowaty, uogólniony napad padaczkowy, upośledzenie drożności nosa, uspokojenie polekowe, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, wytrysk wsteczny, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie tolerancji glukozy, zakrzepica z zatorowością, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie wątroby, zapaść krążeniowa, zatrzymanie oddychania, zatrzymanie pracy serca, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka cholestatyczna, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych