fenol
Fenol, znany również jako kwas karbolowy lub hydroksybenzen, to organiczny związek chemiczny składający się z pierścienia benzenowego z przyłączoną grupą hydroksylową. W medycynie fenol ma długą historię zastosowań ze względu na swoje właściwości antyseptyczne, znieczulające miejscowo oraz keratolityczne.
W praktyce klinicznej fenol stosowany jest m.in. w procedurach ablacji nerwów (fenolizacja), gdzie wykorzystuje się jego zdolność do denaturacji białek i wybiórczego niszczenia tkanek nerwowych. Znajduje zastosowanie w leczeniu przewlekłego bólu, spastyczności oraz w chemicznej matrixektomii przy wrastających paznokciach. Roztwory fenolu o niższym stężeniu (0,5-1%) mogą być używane jako środki przeciwświądowe.
Należy pamiętać, że fenol jest substancją wysoce toksyczną, mogącą powodować oparzenia chemiczne skóry i błon śluzowych. Wchłanianie fenolu przez skórę może prowadzić do toksyczności ogólnoustrojowej objawiającej się zaburzeniami układu nerwowego, sercowo-naczyniowego oraz niewydolnością nerek. Z tego powodu stosowanie fenolu w medycynie wymaga szczególnej ostrożności i odpowiednich środków bezpieczeństwa.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – TyT – Szczepionka durowo-tężcowa szczepionka 20-dawkowa, 1 dawka = 0,5 ml
Szczepionka TyT to zawiesina do wstrzykiwań, przeznaczona do immunizacji przeciw durowi brzusznemu i tężcowi, dostępna w fiolce 10 ml zawierającej 20 dawek po 0,5 ml każda. Każda dawka zawiera inaktywowane bakterie Salmonella typhi w ilości 5×10⁸ do 1×10⁹ oraz 20 j.m. toksoidu tężcowego. Preparat zawiera również fenol jako środek konserwujący, chlorek sodu zapewniający izotoniczność, oraz składniki buforu fosforanowego stabilizujące pH. Szczepionka ma barwę białą do białoszarej, a obecność białego osadu na dnie fiolki jest zjawiskiem naturalnym. Produkt wymaga przechowywania w temperaturze 2°C – 8°C, bez zamrażania, w oryginalnym opakowaniu chroniącym przed światłem, a okres ważności wynosi 18 miesięcy od daty produkcji. Po otwarciu fiolki preparat można przechowywać maksymalnie 10 dni w lodówce, pod warunkiem zachowania terminu ważności.
bufor fosforanowy, chlorek sodu, diwodorofosforan sodu dwuwodny, dur brzuszny, fenol, fosforan disodu dwunastowodny, guma bromobutylowa, izotoniczność, jednostka międzynarodowa, niezgodność farmaceutyczna, preparat immunologiczny, preparat parenteralny, Salmonella typhi, środek konserwujący, supernatant, szczepionka durowo-tężcowa, tężec, toksoid tężcowy, woda do wstrzykiwań, zagrożenie biologiczne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Posterisan 166,7 mg
Maść Posterisan zawiera 166,7 mg standaryzowanej zawiesiny kultury bakteryjnej Escherichia coli oraz 3,3 mg płynnego fenolu jako środka konserwującego. Głównym przeciwwskazaniem do jej stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną, czyli bakterie E. coli, a także na substancje pomocnicze, w szczególności lanolinę, która może wywoływać reakcje alergiczne u pacjentów uczulonych na tłuszcz wełny owczej. Ponadto, nadwrażliwość na fenol stanowi kolejne ograniczenie do zastosowania preparatu. Lekarz powinien szczegółowo zbadać wywiad alergologiczny pacjenta, zwracając uwagę na wcześniejsze reakcje po ekspozycji na bakterie E. coli, lanolinę lub fenol.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Węgiel leczniczy (Norit) 200 mg
Węgiel leczniczy (Norit), klasyfikowany w grupie preparatów węgla pod kodem ATC A07BA01, wykazuje wysoką zdolność adsorpcyjną, umożliwiającą wiązanie różnorodnych substancji w przewodzie pokarmowym. Po podaniu doustnym tworzy ochronną warstwę na błonie śluzowej, chroniąc ją przed działaniem drażniących czynników. Adsorbuje m.in. gazy jelitowe, leki, bakterie, substancje toksyczne oraz drażniące, co zapobiega ich wchłanianiu do krwiobiegu i jest szczególnie istotne w detoksykacji. Przykładowo, 1 g węgla aktywnego adsorbuje 1,8 g sublimatu, 400 mg fenolu, 800 mg morfiny oraz 300 mg etanolu.
adsorpcja, biegunka, błona śluzowa przewodu pokarmowego, detoksykacja organizmu, działanie zapierające, etanol, fenol, flora bakteryjna przewodu pokarmowego, gazy jelitowe, morfina, przewód pokarmowy, sublimat, substancja drażniąca, substancja toksyczna, węgiel aktywny, węgiel leczniczy, właściwości fizykochemiczne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Polyvaccinum mite Nieswoista szczepionka bakteryjna –
Polyvaccinum to nieswoista szczepionka bakteryjna dostępna w trzech wariantach mocy: submite, mite oraz forte, różniących się stężeniem inaktywowanych bakterii (w milionach komórek/ml). Wariant submite zawiera od 1 do 5 mln komórek/ml poszczególnych bakterii, mite od 10 do 50 mln, a forte od 100 do 500 mln. Szczepionka zawiera inaktywowane szczepy m.in. Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis, Streptococcus salivarius, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Haemophilus influenzae, Corynebacterium pseudodiphtheriticum oraz Moraxella catarrhalis. Preparat występuje w formie zawiesiny do wstrzykiwań, w ampułkach po 1 ml, pakowanych po 5 sztuk, przechowywanych w temperaturze 2–8°C, z okresem ważności 18 miesięcy.
bufor fosforanowy, chlorek sodu, ciśnienie osmotyczne, diwodorofosforan sodu dwuwodny, dwoinka nieżytowa, fenol, gronkowiec naskórkowy, gronkowiec złocisty, inaktywowany szczep bakteryjny, maczugowiec rzekomy błoniczy, paciorkowiec ropotwórczy, paciorkowiec ślinowy, pałeczka hemofilna, pałeczka okrężnicy, pałeczka zapalenia płuc, pneumokok, supernatant, szczepionka bakteryjna nieswoista, woda do wstrzykiwań, zawiesina do wstrzykiwań, zgodność farmaceutyczna - Leksykon substancji czynnych
Alergoidy pyłków roślin – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Immunoterapia alergenowa z użyciem alergoidów pyłków roślin, takich jak preparat Allergovit w formie depot, wymaga ścisłego nadzoru medycznego ze względu na ryzyko wystąpienia reakcji niepożądanych, w tym ogólnoustrojowych. Szczególną ostrożność należy zachować podczas stosowania schematów przyspieszonych oraz z jednym stężeniem, które wiążą się z wyższą częstością działań niepożądanych w fazie początkowej terapii. Pacjent w dniu iniekcji nie powinien mieć ostrych objawów chorobowych, takich jak alergiczny nieżyt nosa, zapalenie spojówek, przeziębienie czy dolegliwości astmatyczne, a u chorych z astmą wskazane jest monitorowanie czynności płuc, np. przez pomiar szczytowego przepływu wydechowego (PEF). Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów stosujących inhibitory ACE, beta-blokery oraz w okresie ciąży. Przed każdą iniekcją konieczne jest indywidualne dostosowanie dawki na podstawie tolerancji i wywiadu chorobowego, a w przypadku wystąpienia działań niepożądanych podawanie preparatu należy natychmiast przerwać, mając na uwadze możliwość zastosowania adrenaliny w ciężkich reakcjach alergicznych.
adrenalina, alergia, alergiczny nieżyt nosa, alergoid pyłków roślin, astma, beta-bloker, fenol, immunoterapia alergenowa, inhibitor konwertazy angiotensyny, produkt biologiczny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja ogólnoustrojowa, szczytowy przepływ wydechowy, wodorotlenek glinu, zapalenie spojówek