25-dihydroksywitamina D3
25-dihydroksywitamina D3, znana również jako kalcidiol lub 25(OH)D3, jest główną formą krążącej witaminy D w organizmie. Powstaje w wątrobie w wyniku hydroksylacji witaminy D3 (cholekalcyferolu) w pozycji węgla 25. Jest to kluczowy etap metabolizmu witaminy D, poprzedzający przekształcenie do aktywnej formy 1,25-dihydroksywitaminy D3 (kalcytriolu) w nerkach.
Pomiar stężenia 25-dihydroksywitaminy D3 w surowicy jest powszechnie uznawany za najlepszy wskaźnik oceny zasobów witaminy D w organizmie. W praktyce klinicznej oznaczenie to wykorzystuje się do diagnostyki niedoborów witaminy D, monitorowania suplementacji oraz oceny ryzyka zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. Prawidłowe stężenie 25(OH)D3 ma istotne znaczenie dla zdrowia kości, funkcjonowania układu immunologicznego oraz prewencji wielu chorób przewlekłych.
Niedobór 25-dihydroksywitaminy D3 jest powszechnym problemem zdrowotnym na całym świecie i wiąże się z ryzykiem rozwoju krzywicy u dzieci, osteomalacji i osteoporozy u dorosłych. Badania naukowe sugerują również związek niskich stężeń 25(OH)D3 z większą podatnością na infekcje, choroby autoimmunologiczne, niektóre nowotwory, choroby sercowo-naczyniowe oraz zaburzenia metaboliczne. Dlatego odpowiednia suplementacja i monitorowanie stężenia 25-dihydroksywitaminy D3 stanowi ważny element profilaktyki zdrowotnej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vitamin D3 Meditop 10000 IU
Cholekalcyferol (witamina D3) wykazuje zmienną biodostępność po podaniu doustnym, z efektywnością wchłaniania w jelicie cienkim wahającą się od 55% do 99% (średnio 78%), co jest uzależnione od obecności kwasów żółciowych niezbędnych do absorpcji tego związku lipofilnego. Po wchłonięciu, witamina D3 jest transportowana w chylomikronach przez układ limfatyczny, a następnie wiązana w osoczu głównie z białkiem DBP (85-90% 25(OH)D3), co umożliwia jej dystrybucję do tkanek docelowych. Aktywacja witaminy D3 przebiega dwustopniowo: 25-hydroksylacja w wątrobie do 25(OH)D3 oraz 1-alfa-hydroksylacja w nerkach do aktywnej formy 1,25(OH)2D3 (kalcytriolu), z możliwością lokalnej syntezy w innych tkankach, np. w łożysku. Metabolity witaminy D3 ulegają degradacji głównie przez enzym CYP24A1, a ich eliminacja odbywa się przede wszystkim z żółcią (~70%), z minimalnym wydalaniem z moczem.
24-hydroksylaza, 25-dihydroksywitamina D3, 25-hydroksywitamina D3, albumina, białko wiążące witaminę D, biodostępność cholekalcyferolu, cholekalcyferol, cholestatyczna choroba wątroby, chylomikron, ciężka niewydolność nerek, CYP24A1, dystalna część jelita cienkiego, eliminacja z żółcią, hiperkalcemia, hiperkalciuria, kalcytriol, kamica nerkowa, kwas żółciowy, lipaza lipoproteinowa, sekwestracja, szlak oksydacyjny, układ limfatyczny, witamina D3, wychwyt zwrotny, związek lipofilny