24-hydroksylaza
24-hydroksylaza to enzym, znany również pod nazwą CYP24A1, który odgrywa kluczową rolę w metabolizmie witaminy D. Jego główną funkcją jest katalizowanie hydroksylacji kalcytriolu (1,25-dihydroksywitaminy D3), prowadząc do powstania 24,25-dihydroksywitaminy D3, co jest pierwszym krokiem w procesie inaktywacji tej aktywnej formy witaminy D.
Enzym ten działa jako swoisty regulator stężenia aktywnej witaminy D w organizmie, zapobiegając hiperkalcemii poprzez degradację jej nadmiaru. Ekspresja genu CYP24A1 jest ściśle regulowana przez poziom kalcytriolu – wzrost stężenia witaminy D indukuje ekspresję 24-hydroksylazy, co stanowi mechanizm ujemnego sprzężenia zwrotnego.
Zaburzenia aktywności 24-hydroksylazy mogą prowadzić do poważnych konsekwencji klinicznych. Mutacje w genie CYP24A1 są związane z hiperkalcemią niemowlęcą i idiopatyczną hiperkalcemią u dorosłych, charakteryzującymi się podwyższonym stężeniem wapnia we krwi, nefrokalcynozą i kamicą nerkową. Nadaktywność tego enzymu może natomiast przyczyniać się do niedoboru witaminy D, mimo jej prawidłowej podaży.
W praktyce klinicznej, coraz częściej oznacza się aktywność 24-hydroksylazy jako marker metabolizmu witaminy D, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz w terapii monitorowanej preparatami witaminy D.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vitamin D3 Meditop 10000 IU
Cholekalcyferol (witamina D3) wykazuje zmienną biodostępność po podaniu doustnym, z efektywnością wchłaniania w jelicie cienkim wahającą się od 55% do 99% (średnio 78%), co jest uzależnione od obecności kwasów żółciowych niezbędnych do absorpcji tego związku lipofilnego. Po wchłonięciu, witamina D3 jest transportowana w chylomikronach przez układ limfatyczny, a następnie wiązana w osoczu głównie z białkiem DBP (85-90% 25(OH)D3), co umożliwia jej dystrybucję do tkanek docelowych. Aktywacja witaminy D3 przebiega dwustopniowo: 25-hydroksylacja w wątrobie do 25(OH)D3 oraz 1-alfa-hydroksylacja w nerkach do aktywnej formy 1,25(OH)2D3 (kalcytriolu), z możliwością lokalnej syntezy w innych tkankach, np. w łożysku. Metabolity witaminy D3 ulegają degradacji głównie przez enzym CYP24A1, a ich eliminacja odbywa się przede wszystkim z żółcią (~70%), z minimalnym wydalaniem z moczem.
24-hydroksylaza, 25-dihydroksywitamina D3, 25-hydroksywitamina D3, albumina, białko wiążące witaminę D, biodostępność cholekalcyferolu, cholekalcyferol, cholestatyczna choroba wątroby, chylomikron, ciężka niewydolność nerek, CYP24A1, dystalna część jelita cienkiego, eliminacja z żółcią, hiperkalcemia, hiperkalciuria, kalcytriol, kamica nerkowa, kwas żółciowy, lipaza lipoproteinowa, sekwestracja, szlak oksydacyjny, układ limfatyczny, witamina D3, wychwyt zwrotny, związek lipofilny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Juvit D3 Max 20000 IU/ml
Juvit D3 Max zawiera cholekalcyferol (witaminę D3) w stężeniu 20 000 IU/ml, gdzie jedna kropla (0,025 ml) dostarcza 500 IU (12,5 µg) witaminy D3. Witamina D3 jest dobrze wchłaniana w jelicie cienkim, co jest ułatwione przez kwasy żółciowe ze względu na jej lipofilny charakter. Po absorpcji, witamina D3 i jej metabolity są transportowane w osoczu głównie przez transkalcyferynę, z najsilniejszym powinowactwem do 25-hydroksycholekalcyferolu (kalcyfediolu). Magazynowanie zachodzi głównie w wątrobie, tkance tłuszczowej i mięśniach, z których substancje te są stopniowo uwalniane. Warto podkreślić, że cholekalcyferol przenika do mleka kobiet karmiących oraz przez łożysko, co ma znaczenie kliniczne w opiece nad kobietami w ciąży i laktacji.
1-hydroksylaza, 24, 24-hydroksylaza, 25-dihydroksycholekalcyferol, 25-hydroksycholekalcyferol, 25-hydroksylaza, cholekalcyferol, czas półtrwania, homeostaza wapniowo-fosforanowa, hydroksylacja, kalcyfediol, kalcytriol, kwas glukuronowy, kwasy żółciowe, parathormon, substancja lipofilna, transkalcyferyna, wchłanianie w jelicie cienkim, wydalanie drogą żółciową