Właściwości farmakokinetyczne
Juvit D3 20 000 j.m./ml
Produkt leczniczy Juvit D3 zawiera cholekalcyferol (witaminę D3) w stężeniu 0,5 mg/ml, co odpowiada 20 000 j.m. witaminy D3, a pojedyncza kropla dostarcza 500 j.m. Witamina D3 charakteryzuje się efektywnym wchłanianiem w jelicie cienkim, zależnym od kwasów żółciowych, a następnie wiąże się z białkiem transportującym – transkalcyferyną. Metabolity witaminy D3, takie jak 25(OH)D3 (kalcyfediol) i 1,25(OH)2D3 (kalcytriol), wykazują różne okresy półtrwania: kalcytriol 5-8 godzin, cholekalcyferol 4-5 dni, kalcyfediol 10-20 dni, a 24,25(OH)2D3 15-40 dni. Witamina D3 jest magazynowana głównie w wątrobie, tkance tłuszczowej i mięśniach, z rezerw stopniowo uwalnianych do krążenia. Niewielkie ilości cholekalcyferolu mogą przenikać do mleka matki oraz przez barierę łożyskową.
Właściwości farmakokinetyczne leku Juvit D3
Produkt leczniczy Juvit D3 zawiera substancję czynną – Colecalciferolum (cholekalcyferol), będący formą witaminy D3. W 1 ml roztworu (40 kropli) znajduje się 0,5 mg cholekalcyferolu, co odpowiada 20 000 j.m. witaminy D3. Pojedyncza kropla zawiera 0,0125 mg substancji czynnej (500 j.m. witaminy D3). Preparat występuje w postaci kropli doustnych – bezbarwnego lub żółtawego, przezroczystego roztworu, który może wykazywać opalizację.1
Wchłanianie witaminy D3
Witamina D3 po podaniu doustnym charakteryzuje się dobrym wchłanianiem w jelicie cienkim. Proces ten jest możliwy dzięki niezbędnemu udziałowi kwasów żółciowych. Po przedostaniu się do krwiobiegu, witamina D3 oraz jej metabolity tworzą połączenia z białkiem transportującym – transkalcyferyną (2-globulina). W warunkach fizjologicznych najsilniejsze wiązanie z tym białkiem wykazuje 25-hydroksycholekalcyferol. Pozostałe pochodne wiążą się w następującej kolejności malejącej: 24,25(OH)2D3, następnie sama witamina D3, a najsłabiej wiąże się 1,25(OH)2D3.2
Dystrybucja w organizmie
Po wchłonięciu, witamina D3 wraz z metabolitami jest magazynowana głównie w trzech typach tkanek: wątrobie, tkance tłuszczowej oraz mięśniach. Z tych rezerw tkankowych jest ona następnie stopniowo uwalniana do krążenia. Poszczególne formy witaminy D3 charakteryzują się zróżnicowanymi średnimi okresami półtrwania, które wynoszą odpowiednio:
- 1,25(OH)2D3 (kalcytriol) – od 5 do 8 godzin
- Witamina D3 (cholekalcyferol) – od 4 do 5 dni
- 25(OH)D3 (kalcyfediol) – od 10 do 20 dni
- 24,25(OH)2D3 – od 15 do 40 dni
Należy zaznaczyć, że niewielkie ilości cholekalcyferolu mogą przenikać do mleka matki oraz przez barierę łożyskową.3
Metabolizm witaminy D3
Cholekalcyferol, będący nieaktywną farmakologicznie formą witaminy D3, podlega złożonym procesom biotransformacji w organizmie. Pierwszym etapem jest hydroksylacja w wątrobie przy udziale enzymu 25-hydroksylazy, w wyniku której powstaje 25-hydroksycholekalcyferol (kalcyfediol). W następnym etapie, kalcyfediol transportowany jest do nerek, gdzie enzym 1-hydroksylaza 25(OH)D3 przekształca go do 1,25-dihydroksycholekalcyferolu (kalcytriolu), który jest najbardziej aktywną biologicznie formą witaminy D3.
Aktywność 1-hydroksylazy 25(OH)D3 jest regulowana na dwa główne sposoby:
- Drogą hormonalną – poprzez stymulację przez parathormon (wydzielany przez przytarczyce), estrogeny oraz prolaktynę
- Drogą metaboliczną – w odpowiedzi na niskie stężenie wapnia, witaminy D oraz fosforanów w pożywieniu
Oprócz wyżej opisanego głównego szlaku metabolicznego, w nerkach zachodzi również alternatywna hydroksylacja kalcyfediolu do 24,25-dihydroksycholekalcyferolu pod wpływem enzymu 24-hydroksylazy. Ten metabolit wykazuje znacznie mniejszą aktywność biologiczną. Warto podkreślić, że wszystkie hydroksylowe pochodne witaminy D tworzą w organizmie układ sprzężenia zwrotnego, który reguluje ich wytwarzanie.4
| Metabolit | Miejsce powstawania | Enzym | Okres półtrwania | Aktywność biologiczna |
|---|---|---|---|---|
| Cholekalcyferol (witamina D3) | Forma wyjściowa | – | 4-5 dni | Niska |
| 25-hydroksycholekalcyferol (kalcyfediol) | Wątroba | 25-hydroksylaza | 10-20 dni | Pośrednia |
| 1,25-dihydroksycholekalcyferol (kalcytriol) | Nerki | 1-hydroksylaza 25(OH)D3 | 5-8 godzin | Wysoka |
| 24,25-dihydroksycholekalcyferol | Nerki | 24-hydroksylaza | 15-40 dni | Niska |
Eliminacja witaminy D3
Witamina D3 oraz powstałe w procesie biotransformacji metabolity są wydalane z organizmu głównie z żółcią. Przed wydaleniem ulegają one sprzęganiu z kwasem glukuronowym, glicyną i tauryną. Dodatkowo, niewielkie ilości metabolitów witaminy D3 są eliminowane przez nerki i wydalane w moczu.5
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania