zapalenie reumatyczne kręgosłupa
Wskazanie

Zapalenie reumatyczne kręgosłupa, znane również jako zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK), to przewlekła choroba zapalna stawów, zaliczana do spondyloartropatii seronegatywnych. Dotyka głównie kręgosłupa i stawów krzyżowo-biodrowych, prowadząc do ich stopniowego zesztywnienia. Choroba występuje częściej u mężczyzn niż u kobiet, a jej pierwsze objawy pojawiają się zazwyczaj między 15. a 40. rokiem życia. Głównym objawem jest bólu pleców o charakterze zapalnym, który nasila się w nocy i nad ranem, towarzyszy mu sztywność poranna i ustępuje po aktywności fizycznej.

W leczeniu zapalenia reumatycznego kręgosłupa stosuje się przede wszystkim niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), które redukują ból i sztywność. Najpopularniejsze w Polsce preparaty to: Ketonal, Dexak, Dicloberl, Majamil, Xefo, Meloxicare i Nimesil. W przypadku niewystarczającej odpowiedzi na NLPZ stosuje się leki biologiczne, głównie inhibitory TNF-alfa, takie jak: Humira (adalimumab), Enbrel (etanercept), Simponi (golimumab), Cimzia (certolizumab pegol) oraz inhibitory IL-17, np. Cosentyx (sekukinumab) i Taltz (iksekizumab).

Największe trudności w leczeniu pacjentów z zapaleniem reumatycznym kręgosłupa wynikają z późnego rozpoznania choroby – średni czas od wystąpienia pierwszych objawów do diagnozy wynosi 5-7 lat. Opóźnienie to prowadzi do nieodwracalnych zmian strukturalnych kręgosłupa, takich jak syndesmofity i zrosty kostne. Kolejnym wyzwaniem jest oporność niektórych pacjentów na terapię biologiczną oraz konieczność indywidualizacji leczenia ze względu na zróżnicowany przebieg choroby. Istotnym problemem pozostaje również dostępność nowoczesnych terapii biologicznych, które mimo refundacji w ramach programów lekowych są ograniczone kryteriami włączenia.

Kompleksowe podejście do pacjenta z zapaleniem reumatycznym kręgosłupa powinno obejmować nie tylko farmakoterapię, ale również fizjoterapię, edukację pacjenta oraz regularne monitorowanie aktywności choroby. Systematyczne ćwiczenia fizyczne, utrzymanie prawidłowej postawy ciała oraz zaprzestanie palenia tytoniu stanowią ważne elementy wspomagające leczenie i zapobiegające postępowi choroby. W przypadkach zaawansowanych deformacji kręgosłupa może być konieczna interwencja chirurgiczna.