riketsjoza
Wskazanie

Riketsjoza to choroba zakaźna wywołana przez bakterie z rodzaju Rickettsia, przenoszone przez kleszcze, wszy, pchły lub roztocza. W Polsce najczęstszą postacią riketsjozy jest gorączka plamista (wywołana przez Rickettsia conorii), choć mogą występować także inne odmiany tej choroby. Charakterystyczne objawy to wysoka gorączka, bóle głowy, bóle mięśniowe, wysypka plamisto-grudkowa oraz często charakterystyczny strup (eschar) w miejscu ukąszenia przez kleszcza.

Diagnostyka riketsjozy opiera się na obrazie klinicznym, badaniach serologicznych oraz metodach molekularnych (PCR). Leczenie należy rozpocząć jak najszybciej po postawieniu diagnozy, gdyż opóźnienie terapii zwiększa ryzyko powikłań i śmiertelność. Lekami z wyboru w leczeniu riketsjozy są antybiotyki z grupy tetracyklin, przede wszystkim doksycyklina (dostępna w Polsce jako Doxycyclinum TZF, Doxycyclinum Polfarmex). Alternatywnie stosuje się makrolidy jak azytromycyna (Azibiot, Azithromycin Genoptim, Sumamed) oraz fluorochinolony (Cipronex, Proxacin).

Największym wyzwaniem w leczeniu riketsjozy jest jej wczesne rozpoznanie, gdyż objawy mogą przypominać wiele innych chorób gorączkowych, co często prowadzi do opóźnienia właściwej terapii. Trudności sprawia również narastająca oporność niektórych szczepów na antybiotyki oraz różnorodność objawów klinicznych, zależna od gatunku Rickettsia. U pacjentów z ciężkim przebiegiem może dojść do powikłań wielonarządowych, w tym zapalenia mózgu, zapalenia płuc czy niewydolności nerek, co wymaga intensywnego leczenia wspomagającego. Profilaktyka polega głównie na unikaniu ekspozycji na wektory przenoszące bakterie, stosowaniu odpowiednich repelentów oraz szybkim usuwaniu kleszczy.