Przedawkowanie
Cynaryzyna

Przedawkowanie cynaryzyny

Cynaryzyna jest substancją czynną stosowaną w leczeniu zaburzeń przedsionkowych, zawrotów głowy oraz zaburzeń krążenia mózgowego. Występuje w preparatach w postaci monoterapii (Cinnarizinum Aflofarm, Cinnarizinum Hasco, Cinnarizinum WZF) lub w połączeniu z dimenhydraminą (Arlevert, Artigo, Symtiver). Przedawkowanie tej substancji może prowadzić do szeregu poważnych objawów, które różnią się w zależności od tego, czy pacjent przyjmował samą cynaryzynę czy preparat złożony z dimenhydraminą.¹

Objawy przedawkowania cynaryzyny

Przedawkowanie samej cynaryzyny (preparaty Cinnarizinum) manifestuje się głównie objawami związanymi z działaniem na ośrodkowy układ nerwowy oraz układ sercowo-naczyniowy. Do najczęstszych objawów należą: wymioty, senność, śpiączka, drżenia oraz zmniejszenie ciśnienia tętniczego krwi (hipotonia).^{2 3}

W przypadku preparatów Cinnarizinum Hasco mogą wystąpić bardziej złożone objawy kliniczne, takie jak: zaburzenia chodu, omamy, stupor. Śpiączka może być poprzedzona wzmożonym pobudzeniem, w tym ruchowym, oczopląsem i hipertermią. Mogą również wystąpić drgawki.⁴

Objawy przedawkowania preparatów złożonych z cynaryzyną i dimenhydraminą

Przedawkowanie preparatów zawierających kombinację cynaryzyny z dimenhydraminą (Arlevert, Artigo, Symtiver) charakteryzuje się bardziej złożonym obrazem klinicznym ze względu na obecność składnika przeciwhistaminowego. Objawy obejmują: ospałość, zawroty głowy oraz ataksję połączoną z działaniem przeciwcholinergicznym.^{5 6}

Do objawów przeciwcholinergicznych należą: suchość w jamie ustnej, nagłe zaczerwienienie twarzy, rozszerzone źrenice, częstoskurcz, ból głowy oraz zatrzymanie moczu. W preparacie Symtiver dodatkowo wymieniana jest gorączka jako możliwy objaw przedawkowania.⁷

W przypadku poważnego przedawkowania preparatów złożonych mogą wystąpić: drgawki, omamy, pobudzenie, depresja oddechowa, nadciśnienie tętnicze oraz śpiączka.^{8 9 10}

Ciężkie objawy przedawkowania

Charakterystyka produktu leczniczego Cinnarizinum Hasco wymienia również szereg ciężkich objawów, które mogą wystąpić w przypadku znacznego przedawkowania cynaryzyny. Należą do nich:¹¹

• zespół ostrej niewydolności oddechowej
• kwasica metaboliczna
• drgawki
• ostra niewydolność nerek
• rabdomioliza
• hipotonia
• hipotermia

¹²

Postępowanie w przedawkowaniu

Leczenie przedawkowania cynaryzyny jest głównie objawowe i podtrzymujące. Nie istnieje specyficzne antidotum dla cynaryzyny.^{13 14 15}

Jeżeli od spożycia dawki kilkakrotnie przekraczającej dawkę leczniczą upłynęło nie więcej niż jedna godzina, zaleca się wykonanie płukania żołądka z podaniem węgla aktywowanego.¹⁶ Jeśli od przedawkowania upłynęło więcej czasu, wdraża się leczenie objawowe.¹⁷

Postępowanie w przedawkowaniu preparatów złożonych

W przypadku przedawkowania preparatów zawierających cynaryzynę z dimenhydraminą, postępowanie jest bardziej złożone i obejmuje następujące kroki:^{18 19 20}

• W leczeniu niewydolności oddechowej lub krążeniowej należy zastosować ogólne leczenie podtrzymujące.
• Zaleca się płukanie żołądka izotonicznym roztworem chlorku sodu.
• Należy ściśle monitorować temperaturę ciała pacjenta, ponieważ zatrucie lekami przeciwhistaminowymi może powodować gorączkę, szczególnie u dzieci.
• Objawy skurczowe można leczyć poprzez ostrożne podawanie krótko działających barbituranów.

^{21 22 23}

W przypadku znacznego działania ośrodkowo-przeciwcholinergicznego należy powoli podać fizostygminę (po wykonaniu testu na fizostygminę) dożylnie lub, jeśli konieczne, domięśniowo w dawce 0,03 mg/kg masy ciała (dorośli maksymalnie 2 mg, dzieci maksymalnie 0,5 mg).^{24 25 26}

Metody eliminacji leku

W przypadku przedawkowania preparatów złożonych z cynaryzyną i dimenhydraminą należy wziąć pod uwagę, że:^{27 28 29}

• Dimenhydramina może być usuwana podczas dializy, jednak leczenie przedawkowania tą metodą jest uważane za niewystarczające.
• Odpowiednią eliminację można uzyskać za pomocą hemoperfuzji stosującej aktywowany węgiel.
• Brak dostępnych danych dotyczących usuwania cynaryzyny za pomocą dializy.

^{30 31 32}

Tabela objawów przedawkowania cynaryzyny