Działania niepożądane
Stediril 30 150 mcg + 30 mcg

Stediril 30, zawierający 150 µg lewonorgestrelu i 30 µg etynyloestradiolu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym (COC), którego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Najpoważniejsze z nich to zaburzenia zakrzepowo-zatorowe zarówno w układzie żylnym, jak i tętniczym, zwiększone ryzyko nowotworów, w tym raka szyjki macicy, raka piersi oraz łagodnych nowotworów wątroby (guzkowo-ogniskowa hiperplazja i gruczolaki). Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), a także tych o częstości nieznanej. Do najczęstszych objawów należą bóle głowy (w tym migrenowe), krwawienia śródcykliczne, plamienia, bóle i tkliwość piersi, nudności, wymioty oraz zmiany nastroju i libido. Rzadziej obserwuje się podwyższenie ciśnienia tętniczego, powiększenie żylaków, a bardzo rzadko poważne powikłania, takie jak zakrzepica siatkówki czy zapalenie nerwu wzrokowego prowadzące do zaburzeń widzenia.

Działania niepożądane leku Stediril 30

Produkt leczniczy Stediril 30, zawierający 150 mikrogramów lewonorgestrelu i 30 mikrogramów etynyloestradiolu w postaci tabletek drażowanych, jako złożony doustny środek antykoncepcyjny (COC), może wywoływać szereg działań niepożądanych. Ich znajomość jest kluczowa dla właściwego prowadzenia pacjentek i szybkiego reagowania na potencjalne zagrożenia.1

Istotne zagrożenia związane ze stosowaniem

Stosowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych, takich jak Stediril 30, wiąże się z istotnymi zagrożeniami, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Do najpoważniejszych należą:2

  • Zaburzenia zakrzepowo-zatorowe dotyczące zarówno układu żylnego, jak i tętniczego
  • Nowotwory – zwiększone ryzyko raka śródnabłonkowego i inwazyjnego szyjki macicy
  • Częstsze diagnozowanie raka piersi
  • Zwiększone ryzyko łagodnych nowotworów wątroby, w tym guzkowo-ogniskowej hiperplazji wątroby i gruczolaków wątroby

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane dla Stediril 30 sklasyfikowano według standardowych kategorii częstości występowania:3

  • Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentek (≥1/10)
  • Często: występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentek (≥1/100 i <1/10)
  • Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1 000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentek (≥1/1 000 i <1/100)
  • Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1 000 pacjentek (≥1/10 000 i <1/1 000)
  • Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentek (<1/10 000)
  • Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Profil działań niepożądanych – szczegółowe informacje

Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych leku Stediril 30 w układzie narządowym, z uwzględnieniem częstości występowania oraz istotnych aspektów klinicznych:4

Układ nerwowy i psychiczny

W obrębie układu nerwowego najczęściej obserwuje się bóle głowy, w tym o charakterze migrenowym, które występują bardzo często. Często raportowane są również zawroty głowy i nerwowość. Do rzadszych objawów neurologicznych należy nasilenie pląsawicy, występujące bardzo rzadko.5

W sferze psychicznej często obserwuje się zmiany nastroju, w tym depresję, a także zmiany libido. Te zaburzenia mogą istotnie wpływać na jakość życia pacjentek i stanowić przyczynę odstawienia leku.6

Układ rozrodczy i piersi

Najbardziej charakterystycznymi objawami, występującymi bardzo często, są krwawienia śródcykliczne i/lub plamienia. Pacjentki często zgłaszają również:7

  • Ból i tkliwość piersi
  • Powiększenie piersi
  • Wydzielinę z piersi
  • Bolesne miesiączki
  • Zmiany nasilenia krwawienia miesiączkowego
  • Zmiany obrazu nadżerki
  • Zmiany wydzieliny z pochwy
  • Brak miesiączki

Rzadziej (częstość określona jako „rzadko”) występują upławy.8

Układ krwionośny i sercowo-naczyniowy

Niezbyt często obserwuje się zwiększenie ciśnienia tętniczego, natomiast bardzo rzadko może dojść do powiększenia żylaków. Do najpoważniejszych, choć rzadkich, powikłań należą powikłania zakrzepowo-zatorowe w układzie żylnym i tętniczym.9

Szczególnie niebezpieczne są przypadki zakrzepicy siatkówki, które mogą prowadzić do poważnych zaburzeń widzenia, a nawet ślepoty.10

Układ pokarmowy i wątroba

W obrębie układu pokarmowego często występują:11

  • Nudności
  • Wymioty
  • Ból brzucha

Niezbyt często obserwuje się skurcze żołądka, wzdęcia i biegunkę. Do bardzo rzadkich, ale poważnych powikłań należą zapalenie trzustki i niedokrwienne zapalenie jelita grubego.12

Z częstością określoną jako „nieznana” mogą wystąpić zapalne choroby jelit, takie jak choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie okrężnicy.13

W zakresie wątroby i dróg żółciowych rzadko występuje żółtaczka cholestatyczna, a bardzo rzadko choroby pęcherzyka żółciowego, w tym kamica żółciowa. Należy podkreślić, że stosowanie COC może nasilać przebieg choroby lub przyspieszać rozwój choroby pęcherzyka żółciowego u kobiet bez wcześniejszych objawów.14

Z nieznaną częstością mogą wystąpić uszkodzenia komórek wątroby, takie jak zapalenie wątroby czy zaburzenia czynności wątroby.15

Nowotwory

Wyjątkowo rzadko (bardzo rzadko) raportowano przypadki pierwotnego raka wątrobowokomórkowego związanego ze stosowaniem hormonalnych środków antykoncepcyjnych.16

Układ immunologiczny

Rzadko występują reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne, w tym bardzo rzadkie przypadki pokrzywki, obrzęku naczynioruchowego i ciężkie reakcje z objawami ze strony układu oddechowego i układu krążenia.17

Bardzo rzadko może dojść do nasilenia tocznia rumieniowatego układowego. Z nieznaną częstością obserwuje się nasilenie objawów dziedzicznego lub nabytego obrzęku naczynioruchowego.18

Zaburzenia metaboliczne

Często obserwuje się zmiany masy ciała (zwiększenie lub zmniejszenie). Niezbyt często występują zmiany stężenia lipidów w osoczu, w tym hipertrójglicerydemia, a także zmiany apetytu.19

Rzadko dochodzi do zmniejszenia stężenia folianów we krwi oraz nietolerancji glukozy. Szczególnie istotne jest obniżenie poziomu folianów, które może mieć znaczenie kliniczne, jeżeli pacjentka zajdzie w ciążę w krótkim okresie po odstawieniu preparatu.20

Bardzo rzadko występuje nasilenie porfirii.21

Inne układy i narządy

W obrębie układu moczowego bardzo rzadko może wystąpić zespół hemolityczno-mocznicowy.22

W zakresie narządu wzroku rzadko występuje nietolerancja szkieł kontaktowych, a bardzo rzadko zapalenie nerwu wzrokowego, które może prowadzić do całkowitej lub częściowej utraty wzroku.23

Często obserwuje się retencję płynów i/lub obrzęki.24

W zakresie skóry i tkanki podskórnej często występuje trądzik. Niezbyt często obserwuje się wysypkę (mogącą się utrzymywać), ostudę (melanodermę), hirsutyzm i łysienie. Rzadko występuje rumień guzowaty, a bardzo rzadko rumień wielopostaciowy.25

Infekcje

Często występuje zapalenie pochwy, w tym zakażenie drożdżakowe.26

Tabela działań niepożądanych leku Stediril 30

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 i <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 i <1/100) Rzadko (≥1/10 000 i <1/1 000) Bardzo rzadko (<1/10 000) Częstość nieznana
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zapalenie pochwy, w tym zakażenie drożdżakowe
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone Pierwotny rak wątrobowokomórkowy
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, ciężkie reakcje z objawami ze strony układu oddechowego i krążenia Nasilenie tocznia rumieniowatego układowego Nasilenie objawów dziedzicznego lub nabytego obrzęku naczynioruchowego
Zaburzenia metaboliczne i odżywiania Zmiana masy ciała (zwiększenie lub zmniejszenie) Zmiany stężenia lipidów w osoczu, w tym hipertrójglicerydemia; zmiana apetytu Zmniejszenie stężenia folianów we krwi, nietolerancja glukozy Nasilenie porfirii
Zaburzenia psychiczne Zmiany nastroju, w tym depresja; zmiany libido
Zaburzenia układu nerwowego Bóle głowy, w tym migrenowy Nerwowość, zawroty głowy Nasilenie pląsawicy
Zaburzenia oka Nietolerancja szkieł kontaktowych Zapalenie nerwu wzrokowego, zakrzepica siatkówki
Zaburzenia serca Zwiększenie ciśnienia tętniczego
Zaburzenia naczyniowe Powiększenie żylaków
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności, wymioty, ból brzucha Skurcze żołądka, wzdęcia, biegunka Zapalenie trzustki, niedokrwienne zapalenie jelita grubego Zapalna choroba jelita (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie okrężnicy)
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Żółtaczka cholestatyczna Choroby pęcherzyka żółciowego, w tym kamica żółciowa Uszkodzenie komórek wątroby (np. zapalenie wątroby, zaburzenia czynności wątroby)
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Trądzik Wysypka, ostuda (melanoderma), hirsutyzm, łysienie Rumień guzowaty Rumień wielopostaciowy
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zespół hemolityczno-mocznicowy
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Krwawienia śródcykliczne i/lub plamienie Ból i tkliwość piersi, powiększenie piersi, wydzielina z piersi; bolesne miesiączki, zmiana nasilenia krwawienia; zmiana obrazu nadżerki, zmiana wydzieliny z pochwy; brak miesiączki Upławy
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Retencja płynów i/lub obrzęk

Szczególne uwagi kliniczne

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy rozważyć, czy korzyści ze stosowania Stediril 30 przewyższają potencjalne ryzyko. Szczególną uwagę należy zwrócić na:27

  • Objawy zakrzepowo-zatorowe – ból i obrzęk kończyn, duszność, ból w klatce piersiowej
  • Zaburzenia widzenia – podwójne widzenie, utrata pola widzenia, zaburzenia ostrości wzroku
  • Objawy ze strony wątroby – zażółcenie skóry i białkówek oczu, ciemne zabarwienie moczu, ból w prawym podżebrzu
  • Silne bóle głowy o nowym charakterze lub zwiększonej intensywności
  • Znaczne wahania ciśnienia tętniczego
  • Objawy alergiczne – pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, duszność

Wszelkie podejrzewane działania niepożądane należy zgłaszać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.28

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl