Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Rywaroksaban w dawce 2,5 mg (Rivaroxaban Polpharma) jest lekiem przeciwzakrzepowym, którego stosowanie podlega ścisłym ograniczeniom ze względu na potencjalne ryzyko krwawień. Lekarz powinien bezwzględnie wykluczyć stosowanie rywaroksabanu w określonych stanach klinicznych i sytuacjach opisanych poniżej.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Stosowanie rywaroksabanu jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną (rywaroksaban) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość laktozy jednowodnej (73,90 mg w każdej tabletce), która może stanowić problem u pacjentów z nietolerancją tego cukru.²³

Czynne krwawienia o znaczeniu klinicznym

Rywaroksaban jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z czynnym krwawieniem o znaczeniu klinicznym. Podanie leku w takiej sytuacji mogłoby doprowadzić do nasilenia już istniejącego krwawienia i pogorszenia stanu klinicznego pacjenta.⁴

Stany i nieprawidłowości związane z wysokim ryzykiem krwawienia

Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nieprawidłowościami i stanami stanowiącymi znaczące ryzyko wystąpienia poważnych krwawień. Do tej kategorii należą:⁵

• Aktywne owrzodzenia przewodu pokarmowego lub ostatnio przebyte owrzodzenia w obrębie przewodu pokarmowego⁶
• Nowotwory złośliwe z wysokim ryzykiem krwawienia⁷
• Niedawne urazy ośrodkowego układu nerwowego – przebyty ostatnio uraz mózgu lub kręgosłupa⁸
• Niedawne zabiegi operacyjne w obrębie mózgu, kręgosłupa lub zabiegi okulistyczne⁹
• Przebyty krwotok wewnątrzczaszkowy w nieodległej przeszłości¹⁰
• Żylaki przełyku – stwierdzone lub podejrzewane¹¹
• Nieprawidłowości naczyniowe:
  • żylno-tętnicze wady rozwojowe¹²
  • tętniaki naczyniowe¹³
  • poważne nieprawidłowości w obrębie naczyń wewnątrzrdzeniowych lub śródmózgowych¹⁴

Jednoczesne stosowanie innych leków przeciwzakrzepowych

Rywaroksaban jest przeciwwskazany przy jednoczesnym leczeniu innymi produktami przeciwzakrzepowymi, takimi jak:¹⁵

• Heparyna niefrakcjonowana (UFH)
• Heparyny drobnocząsteczkowe (enoksaparyna, dalteparyna i inne)
• Pochodne heparyny (fondaparynuks i inne)
• Doustne leki przeciwzakrzepowe (warfaryna, eteksylan dabigatranu, apiksaban i inne)

Wyjątki od tego przeciwwskazania obejmują:¹⁶

• Szczególne przypadki zmiany leczenia przeciwzakrzepowego z jednego leku na inny
• Sytuacje, gdy heparyna niefrakcjonowana podawana jest w dawkach niezbędnych do utrzymania drożności cewnika w żyłach głównych lub tętnicach

Przeciwwskazania związane z przebytym udarem

Rywaroksaban jest przeciwwskazany w następujących sytuacjach:¹⁷¹⁸

• Jednoczesne leczenie ostrego zespołu wieńcowego (OZW) terapią przeciwpłytkową u pacjentów z wcześniejszym udarem lub przemijającym napadem niedokrwiennym (TIA)
• Jednoczesne leczenie choroby wieńcowej (CAD) lub choroby tętnic obwodowych (PAD) za pomocą kwasu acetylosalicylowego (ASA) u pacjentów:
  • po przebytym udarze krwotocznym
  • po przebytym udarze zatokowym
  • po jakimkolwiek udarze przebytym w ciągu ostatniego miesiąca

Choroby wątroby z koagulopatią

Rywaroksaban jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobą wątroby, która wiąże się z koagulopatią i ryzykiem krwawienia o znaczeniu klinicznym. Dotyczy to szczególnie pacjentów z marskością wątroby stopnia B i C według klasyfikacji Child-Pugh, u których zaburzenia czynności wątroby wpływają na procesy krzepnięcia, zwiększając ryzyko powikłań krwotocznych.¹⁹

Ciąża i karmienie piersią

Rywaroksaban jest bezwzględnie przeciwwskazany w okresie ciąży oraz podczas karmienia piersią. Wynika to z potencjalnego ryzyka dla płodu i noworodka, a także braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku w tych okresach.²⁰