Działania niepożądane leku Ossmiq 100 mg (pozakonazol) – analiza bezpieczeństwa

Bezpieczeństwo stosowania pozakonazolu zostało szczegółowo ocenione w szeregu badań klinicznych oraz w ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu. Dane dotyczące profilu bezpieczeństwa produktu leczniczego Ossmiq 100 mg (tabletki dojelitowe) pochodzą z badań klinicznych obejmujących zarówno zdrowych ochotników, jak i pacjentów z różnorodnymi schorzeniami, ze szczególnym uwzględnieniem osób z upośledzoną czynnością układu odpornościowego. ^{2400 pacjentów i zdrowych ochotników włączonych do badań klinicznych oraz na podstawie doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu.”>1}

Profil bezpieczeństwa leku

Profil bezpieczeństwa pozakonazolu w postaci tabletek dojelitowych został oceniony u 230 pacjentów uczestniczących w głównym badaniu klinicznym, podczas którego lek stosowany był w profilaktyce przeciwgrzybiczej. Pacjenci zakwalifikowani do badania charakteryzowali się upośledzoną czynnością układu odpornościowego z powodu chorób podstawowych, w tym nowotworów hematologicznych, neutropenii po chemioterapii, choroby „przeszczep przeciwko gospodarzowi” oraz po przeszczepieniu macierzystych komórek krwiotwórczych.²

Mediana czasu trwania leczenia pozakonazolem wynosiła 28 dni, przy czym pacjenci otrzymywali w pierwszym dniu terapii pozakonazol dwa razy na dobę, a następnie 20 pacjentów przyjmowało dawkę 200 mg na dobę, podczas gdy 210 pacjentów przyjmowało dawkę 300 mg na dobę.³

Do najczęściej zgłaszanych poważnych działań niepożądanych podczas stosowania pozakonazolu należą: nudności, wymioty, biegunka, gorączka oraz zwiększenie stężenia bilirubiny.⁴

Źródła danych o bezpieczeństwie leku

Dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania pozakonazolu w postaci tabletek dojelitowych pochodzą z kilku źródeł:

• Badania klinicznego u 104 zdrowych ochotników⁵
• Badania klinicznego u 230 pacjentów w ramach profilaktyki przeciwgrzybiczej⁶
• Badania klinicznego dotyczącego leczenia aspergilozy u 127 pacjentów⁷
• Dodatkowe dane z doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu⁸

Należy zauważyć, że czas ekspozycji na pozakonazol po podaniu tabletki dojelitowej był krótszy niż w przypadku zawiesiny doustnej, jednak stężenie leku po podaniu tabletki było większe niż po zastosowaniu zawiesiny.⁹

Szczegółowy wykaz działań niepożądanych według klasyfikacji układów i narządów

Poniżej przedstawiono kompleksowe zestawienie działań niepożądanych pozakonazolu zgłaszanych w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu. Działania niepożądane sklasyfikowano zgodnie z częstością ich występowania oraz według układów i narządów.<sup data-drug="Ossmiq" data-section="Działania niepożądane" title="W obrębie każdej klasy układów i narządów działania niepożądane wymieniono zgodnie z następującą częstością: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (10

Szczególne ostrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa

W kontekście bezpieczeństwa stosowania pozakonazolu szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia wątroby i dróg żółciowych. W okresie po wprowadzeniu pozakonazolu w zawiesinie doustnej do obrotu zgłaszano przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby zakończonego zgonem.¹¹

Charakterystyka kliniczna najistotniejszych działań niepożądanych

Charakterystyka działań niepożądanych hepatotoksycznych

Hepatotoksyczność jest jednym z najpoważniejszych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pozakonazolu. Spektrum objawów obejmuje:

• Łagodne zaburzenia: podwyższone wartości enzymów wątrobowych (AspAT, AlAT, GGT, fosfataza zasadowa) oraz bilirubiny¹²
• Umiarkowane zaburzenia: uszkodzenie komórek wątroby, zapalenie wątroby, żółtaczka, powiększenie wątroby, zastój żółci¹³
• Ciężkie zaburzenia: niewydolność wątroby, cholestatyczne zapalenie wątroby – może prowadzić do zgonu¹⁴

Charakterystyka działań niepożądanych kardiologicznych

Pozakonazol może wywoływać istotne kardiologiczne działania niepożądane, w tym:

• Zespół długiego odstępu QT – niezbyt często¹⁵
• Zaburzenia rytmu typu torsade de pointes – rzadko¹⁶
• Poważne zaburzenia rytmu mogące prowadzić do nagłego zgonu – rzadko¹⁷

Charakterystyka działań niepożądanych żołądkowo-jelitowych

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego należą do najczęściej zgłaszanych przy stosowaniu pozakonazolu:

• Nudności – bardzo często występujące i najbardziej charakterystyczne¹⁸
• Wymioty, ból brzucha, biegunka, niestrawność – często zgłaszane dolegliwości¹⁹
• Ciężkie powikłania jak zapalenie trzustki czy krwotok z przewodu pokarmowego – występują niezbyt często lub rzadko²⁰

Charakterystyka działań niepożądanych hematologicznych

Zaburzenia hematologiczne podczas terapii pozakonazolem mogą obejmować:

• Neutropenię – często występującą²¹
• Małopłytkowość, leukopenię, niedokrwistość – niezbyt często²²
• Ciężkie powikłania jak zespół hemolityczno-mocznicowy, zakrzepowa plamica małopłytkowa czy pancytopenia – rzadko²³

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Ossmiq do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.²⁴

Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.²⁵