Działania niepożądane
Oritop 100 mg
Bezpieczeństwo stosowania topiramatu zostało potwierdzone w badaniach klinicznych obejmujących 4111 pacjentów (3182 leczonych topiramatem, 929 placebo) oraz 2847 pacjentów w badaniach otwartych. Lek stosowany jest w terapii uzupełniającej napadów toniczno-klonicznych, częściowych, zespołu Lennoxa-Gestauta, monoterapii świeżo rozpoznanej padaczki oraz profilaktyce migreny. Najczęstsze działania niepożądane (>5%, przewyższające placebo) to jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, ataksja, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy i smaku, przeczulica, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne i nieostre widzenie, biegunka, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie oraz zmniejszenie masy ciała. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz częstość nieznana.
Działania niepożądane leku Oritop
Bezpieczeństwo stosowania topiramatu zostało ustalone na podstawie obszernej bazy danych badań klinicznych obejmującej 4111 pacjentów (3182 leczonych topiramatem i 929 otrzymujących placebo) z 20 badań klinicznych z podwójną ślepą próbą oraz 2847 pacjentów z 34 badań z otwartą próbą. Badania dotyczyły zastosowania topiramatu w terapii uzupełniającej pierwotnie uogólnionych napadów toniczno-klonicznych, częściowych napadów padaczkowych i napadów związanych z zespołem Lennoxa-Gestauta, jak również w monoterapii świeżo rozpoznanej padaczki oraz w profilaktyce migreny.1
Charakterystyka działań niepożądanych
Większość działań niepożądanych obserwowanych w badaniach klinicznych miała nasilenie od łagodnego do umiarkowanego. Działania niepożądane zostały zidentyfikowane zarówno podczas badań klinicznych, jak i w trakcie obserwacji po wprowadzeniu leku do obrotu.2
Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania:
- Bardzo często (≥1/10)
- Często (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
- Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
- Nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)3
Najczęstsze działania niepożądane
Do najczęstszych działań niepożądanych (występujących z częstością >5% i przewyższających obserwacje w grupach placebo) należą: jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłowa koordynacja ruchowa, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy i smaku, przeczulica, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nieostre widzenie, biegunka, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie i zmniejszenie masy ciała.4
Szczegółowy wykaz działań niepożądanych
| Układ/narząd | Bardzo często | Często | Niezbyt często | Rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie nosogardła* | ||||
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość | Leukopenia, małopłytkowość, powiększenie węzłów chłonnych, eozynofilia | Neutropenia* | ||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość | Obrzęk alergiczny* | |||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Jadłowstręt, zmniejszenie apetytu | Kwasica metaboliczna, hipokaliemia, zwiększony apetyt, polidypsia | Kwasica hiperchloremiczna, hiperamonemia*, encefalopatia związana z hiperamonemią* | ||
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Spowolnienie procesów myślowych, bezsenność, zaburzenie ekspresji mowy, lęk, stan splątania, dezorientacja, agresja, zmieniony nastrój, podniecenie, chwiejny nastrój | Nastrój depresyjny, gniew, nieprawidłowe zachowanie, myśli samobójcze, próby samobójcze, omamy, zaburzenia psychotyczne, omamy słuchowe, omamy wzrokowe, apatia, brak spontanicznej mowy, zaburzenia snu, chwiejność afektu, obniżenie libido, niepokój ruchowy, płacz, zacinanie się w mowie | Euforyczny nastrój, paranoja, perseweracja, lęk napadowy, płaczliwość, trudności z czytaniem, bezsenność początkowa, płaski afekt, nieprawidłowe myślenie, utrata libido, obojętność, bezsenność środkowa, rozproszenie, wczesne budzenie się rano, ataki lęku, podwyższony nastrój | Mania, zaburzenia lękowe, poczucie braku nadziei/rozpaczy* |
| Zaburzenia układu nerwowego | Parestezje, senność, zawroty głowy | Zaburzenia uwagi, zaburzenia pamięci, amnezja, zaburzenia kognitywne, upośledzenie umysłowe, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, drgawki, zaburzenia koordynacji ruchowej, drżenie, letarg, niedoczulica, oczopląs, zaburzenia smaku, zaburzenia równowagi | Upośledzenie wymowy, drżenie zamiarowe, uspokojenie, uszkodzenie pola widzenia, zespół napadów częściowych, zaburzenia mowy, nadaktywność psychomotoryczna, omdlenia, zaburzenia czucia, nadmierna produkcja śliny, nadmierna senność | Afazja, powtarzanie, hipokinezja, dyskinezja, posturalne zawroty głowy, niska jakość snu, uczucie pieczenia, utrata czucia, węch opaczny, zespół móżdżkowy, dysestezja, upośledzenie smaku, stupor, niezdarność, aura migrenowa, brak smaku | Dysgrafia, dysfazja, neuropatia obwodowa, stany przedomdleniowe, dystonia, mrowienie, drżenie samoistne, akinezja, brak reakcji na bodźce |
| Zaburzenia oka | Nieostre widzenie, podwójne widzenie, zaburzenia widzenia | Zmniejszona ostrość widzenia, mroczki, krótkowzroczność*, nieprawidłowe odczucia w oku*, suchość oka, światłowstręt, kurcz powiek, wzmożone łzawienie, błyski, rozszerzenie źrenic, starczowzroczność | Ślepota jednostronna, ślepota przemijająca, jaskra, zaburzenia akomodacji, uszkodzenie postrzegania głębi obrazu, mroczki iskrzące, obrzęk powiek*, ślepota zmierzchowa, niedowidzenie | Jaskra z zamkniętym kątem przesączania*, zwyrodnienie plamki żółtej*, zaburzenia ruchu gałek ocznych*, obrzęk spojówek*, zapalenie błony naczyniowej | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy, szumy uszne, ból ucha | Głuchota, głuchota jednostronna, głuchota neurosensoryczna, poczucie dyskomfortu w uchu, uszkodzenie słuchu | |||
| Zaburzenia serca | Bradykardia, bradykardia zatokowa, kołatania | ||||
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie, hipotonia ortostatyczna, zaczerwienienie, uderzenia gorąca | Zespół Raynauda | |||
| Zaburzenia układu oddechowego | Duszność, krwawienie z nosa, przekrwienie błon śluzowych nosa, wodnisty wyciek z nosa | Duszność wysiłkowa, nadmierne wydzielanie z zatok przynosowych, dysfonia | Kaszel* | ||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, biegunka, wymioty, zaparcia, bolesność w nadbrzuszu, niestrawność, ból brzucha, uczucie suchości w jamie ustnej | Uczucie dyskomfortu w żołądku, parestezje w okolicy ust, zapalenie błony śluzowej żołądka, dyskomfort brzuszny | Zapalenie trzustki, wzdęcia, choroba refluksowa, ból w dolnej części brzucha, niedoczulica okolicy ust, krwawienia z dziąseł, wzdęcie brzucha, dyskomfort w nadbrzuszu, tkliwość w obrębie brzucha, nadmierne wydzielanie śliny, ból w jamie ustnej, nieprzyjemny zapach z ust, ból języka | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, niewydolność wątroby | ||||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Łysienie, wysypka, świąd | Brak potu, niedoczulica twarzy, pokrzywka, rumień, świąd uogólniony, wysypka plamkowa, przebarwienia skóry, alergiczne zapalenie skóry, obrzęk twarzy | Zespół Stevensa-Johnsona*, rumień wielopostaciowy*, patologiczny odór skórny, obrzęk wokół oczu*, lokalna pokrzywka, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka* | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Artralgia, skurcze mięśni, bóle mięśni, drżenia mięśniowe, słabość mięśniowa, ból struktur mięśniowo-szkieletowych klatki piersiowej | Obrzęk stawów*, sztywność mięśniowo-szkieletowa, ból w boku, zmęczenie mięśni, uczucie dyskomfortu w kończynach* | |||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Kamica nerkowa, częstomocz, dyzuria | Kamienie w drogach moczowych, nietrzymanie moczu, krwinkomocz, nagłe uczucie parcia na pęcherz, kolka nerkowa, ból nerki | Kamienie moczowodowe, nerkowa kwasica cewkowa* | ||
| Zaburzenia układu rozrodczego | Zaburzenia erekcji, dysfunkcja seksualna | ||||
| Zaburzenia ogólne | Zmęczenie, gorączka, astenia, drażliwość | Zaburzenia chodu, złe samopoczucie, apatia, hipertermia, nadmierne pragnienie | Dolegliwości grypopodobne*, spowolnienie, peryferyjne uczucie chłodu, uczucie upojenia, uczucie niepokoju | Obrzęk twarzy, kalcynoza | |
| Badania diagnostyczne | Zmniejszenie masy ciała | Zwiększenie masy ciała*, obecne kryształki w moczu, nieprawidłowy test ułożenia stóp jedna za drugą (tandem) | Zmniejszenie stężenia wodorowęglanu sodu we krwi | ||
| Uwarunkowania społeczne | Trudności w uczeniu się |
* zidentyfikowane jako działania niepożądane zgłoszone spontanicznie po wprowadzeniu leku do obrotu. Częstość ich występowania została obliczona na podstawie danych z badania klinicznego lub obliczono jeśli zdarzenie nie wystąpiło w badaniach klinicznych.5
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
W populacji pediatrycznej obserwuje się specyficzny profil działań niepożądanych, który różni się od profilu dorosłych pacjentów. Działania niepożądane zgłaszane częściej (≥2-krotnie) u dzieci niż u dorosłych w badaniach z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo obejmują:6
- Zaburzenia metaboliczne: zmniejszony apetyt, zwiększony apetyt, kwasicę hiperchloremiczną, hipokaliemię
- Zaburzenia psychiczne: zaburzenia zachowania, napady agresji, apatię, problemy z zaśnięciem, myśli samobójcze
- Zaburzenia neurologiczne: zaburzenia koncentracji, letarg, zaburzenia rytmu okołodobowego, sen niskiej jakości
- Zaburzenia narządów zmysłów: nasilone łzawienie
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe: bradykardię zatokową
- Inne: nieprawidłowe odczucia, zaburzenia chodu7
Działania niepożądane, które odnotowano wyłącznie u dzieci podczas badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo, obejmują:8
- Zaburzenia hematologiczne: eozynofilię
- Zaburzenia neuropsychiatryczne: nadaktywność psychoruchową, zawroty głowy
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: wymioty
- Zaburzenia ogólne: hipertermię, gorączkę
- Zaburzenia funkcji poznawczych: problemy w uczeniu się9
Szczególne zagrożenia związane z działaniami niepożądanymi
Należy zwrócić szczególną uwagę na ciężkie działania niepożądane obserwowane podczas stosowania topiramatu, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta:
- Reakcje skórne zagrażające życiu: Zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, rumień wielopostaciowy
- Zaburzenia metaboliczne: kwasica metaboliczna, hiperchloremiczna, hiperamonemia i związana z nią encefalopatia
- Ciężkie zaburzenia wątroby: zapalenie wątroby, niewydolność wątroby
- Teratogenność: wady wrodzone i ograniczenie rozwoju płodu
- Zaburzenia psychiczne: myśli i próby samobójcze, depresja, zaburzenia psychotyczne
- Zaburzenia narządu wzroku: jaskra z zamkniętym kątem przesączania, zwyrodnienie plamki żółtej10
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:11
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- tel.: + 48 22 49-21-301
- fax: +48 22 49-21-309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania