Interakcje leku
Ondansetron Accord 2 mg/ml 2 mg/ml
Ondansetron jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P-450, głównie CYP3A4, CYP2D6 i CYP1A2, co zapewnia kompensację metabolizmu w przypadku zahamowania lub niedoboru jednego z enzymów, nie wpływając istotnie na klirens leku ani zapotrzebowanie na dawkę. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów stosujących jednocześnie leki wydłużające odstęp QT (np. antracykliny, erytromycyna, ketokonazol, amiodaron, β-adrenolityki takie jak atenolol i timolol), gdyż może to zwiększać ryzyko arytmii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie ondansetronu z apomorfiną ze względu na ryzyko głębokiej hipotensji i utraty świadomości. Ponadto, istnieje ryzyko zespołu serotoninowego przy łącznym stosowaniu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI).
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy
- Interakcja z apomorfiną
- Interakcje z lekami serotoninergicznymi
- Interakcje z induktorami enzymów CYP3A4
- Interakcja z tramadolem
- Brak istotnych interakcji
- Interakcje ondansetronu z alkoholem
- Tabela interakcji ondansetronu z innymi produktami leczniczymi
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Ondansetron jest substancją aktywną metabolizowaną przez liczne enzymy wątrobowe należące do układu enzymatycznego cytochromu P-450, w tym: CYP3A4, CYP2D6 i CYP1A2. Ta różnorodność szlaków metabolicznych sprawia, że zahamowanie aktywności jednego enzymu lub jego genetycznie uwarunkowany niedobór (np. CYP2D2) jest zwykle kompensowane przez inne enzymy. W konsekwencji całkowity klirens ondansetronu oraz zapotrzebowanie na dawkę leku nie ulegają istotnym zmianom.1
Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy
Szczególną ostrożność należy zachować podczas stosowania ondansetronu u pacjentów przyjmujących jednocześnie produkty lecznicze wydłużające odstęp QT i/lub powodujące zaburzenia gospodarki elektrolitowej. Jednoczesne stosowanie ondansetronu z takimi lekami może prowadzić do dodatkowego wydłużenia odstępu QT, co zwiększa ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca.2
Do leków, których jednoczesne stosowanie z ondansetronem może zwiększać ryzyko występowania arytmii, należą:
- Leki kardiotoksyczne – w tym antracykliny (np. doksorubicyna, daunorubicyna) oraz trastuzumab3
- Antybiotyki – takie jak erytromycyna4
- Leki przeciwgrzybicze – takie jak ketokonazol5
- Leki antyarytmiczne – takie jak amiodaron6
- Leki β-adrenolityczne – takie jak atenolol czy timolol7
Interakcja z apomorfiną
Ze względu na zgłaszane przypadki wystąpienia głębokiej hipotonii oraz utraty świadomości, jednoczesne stosowanie apomorfiny i ondansetronu jest przeciwwskazane.8
Interakcje z lekami serotoninergicznymi
Po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano przypadki pacjentów z zespołem serotoninowym (obejmującym zmiany stanu psychicznego, chwiejność autonomiczną i aberracje neuromięśniowe) w wyniku jednoczesnego stosowania ondansetronu i innych leków serotoninergicznych, w tym selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) oraz inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI).9
Interakcje z induktorami enzymów CYP3A4
U pacjentów leczonych silnie działającymi induktorami CYP3A4, takimi jak:
- Fenytoina
- Karbamazepina
- Ryfampicyna
obserwowano zwiększenie klirensu doustnie podanego ondansetronu oraz zmniejszenie jego stężenia we krwi.10 Może to prowadzić do osłabienia działania terapeutycznego ondansetronu i wymagać dostosowania dawkowania.
Interakcja z tramadolem
Dane uzyskane z badań z małą liczbą uczestników wykazują, że ondansetron może zmniejszać przeciwbólowe działanie tramadolu.11 Należy wziąć to pod uwagę przy jednoczesnym stosowaniu tych leków.
Brak istotnych interakcji
Szczegółowe badania wykazały, że ondansetron nie wykazuje istotnych interakcji farmakokinetycznych z następującymi substancjami:
- Alkohol
- Tramadol (interakcja farmakodynamiczna opisana powyżej)
- Furosemid
- Propofol
- Temazepam
- Produkty lecznicze zobojętniające sok żołądkowy (w przypadku ondansetronu podawanego doustnie)
12
Interakcje ondansetronu z alkoholem
Badania farmakokinetyczne nie wykazały istotnych interakcji między ondansetronem a alkoholem.13 Oznacza to, że ondansetron nie wpływa na metabolizm alkoholu, ani alkohol nie wpływa na metabolizm ondansetronu.
Należy jednak zachować ostrożność podczas jednoczesnego przyjmowania ondansetronu i alkoholu z uwagi na:
- Potencjalne działania addytywne dotyczące ośrodkowego układu nerwowego – chociaż nie wykazano bezpośrednich interakcji, oba związki mogą wpływać na funkcje poznawcze i motoryczne
- Dodatkowe obciążenie wątroby – zarówno ondansetron, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może zwiększać obciążenie tego narządu
- Zwiększone ryzyko działań niepożądanych – alkohol może nasilać działania niepożądane ondansetronu, takie jak bóle głowy czy zawroty głowy
Pomimo braku udokumentowanych interakcji farmakokinetycznych, zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii ondansetronem, zwłaszcza u pacjentów z chorobami wątroby, zaburzeniami rytmu serca lub przyjmujących inne leki o działaniu ośrodkowym.
Tabela interakcji ondansetronu z innymi produktami leczniczymi
| Lek lub grupa leków | Typ interakcji | Opis interakcji | Poziom istotności | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Apomorfina | Farmakodynamiczna | Głęboka hipotonia i utrata świadomości | Wysoki | Bezwzględne przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania |
| Leki wydłużające odstęp QT (antracykliny, erytromycyna, ketokonazol, amiodaron) | Farmakodynamiczna | Dodatkowe wydłużenie odstępu QT, zwiększone ryzyko arytmii | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania lub stosować ze szczególną ostrożnością, monitorować EKG |
| Leki serotoninergiczne (SSRI, SNRI) | Farmakodynamiczna | Ryzyko zespołu serotoninowego | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania lub stosować z ostrożnością, monitorować objawy zespołu serotoninowego |
| Induktory CYP3A4 (fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) | Farmakokinetyczna | Zwiększenie klirensu ondansetronu, zmniejszenie stężenia we krwi | Średni | Może być konieczne dostosowanie dawki ondansetronu |
| Tramadol | Farmakodynamiczna | Zmniejszenie przeciwbólowego działania tramadolu | Średni | Monitorowanie skuteczności przeciwbólowej, ewentualne dostosowanie dawki tramadolu |
| Leki β-adrenolityczne (atenolol, timolol) | Farmakodynamiczna | Może zwiększać ryzyko arytmii | Średni | Ostrożne stosowanie, monitorowanie funkcji serca |
| Alkohol | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | Potencjalne działania addytywne na OUN | Niski | Zalecane ograniczenie spożycia alkoholu |
| Propofol, furosemid, temazepam | Brak istotnych interakcji | Brak wpływu na parametry farmakokinetyczne | Niski | Nie jest konieczna modyfikacja dawkowania |
| Produkty lecznicze zobojętniające sok żołądkowy | Brak interakcji | Nie wpływają na wchłanianie ondansetronu podanego doustnie | Niski | Można stosować jednocześnie bez dostosowania dawkowania |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania