Interakcje leku
Flumycon 100 mg
Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C9 i CYP3A4 oraz silnym inhibitorem CYP2C19, co prowadzi do licznych interakcji farmakokinetycznych. Hamowanie enzymów utrzymuje się do 4-5 dni po zakończeniu terapii z uwagi na długi okres półtrwania leku. Szczególnie istotne są przeciwwskazane jednoczesne podania flukonazolu z lekami wydłużającymi odstęp QTc, takimi jak cyzapryd (200 mg/dobę + 20 mg 4x/dobę), terfenadyna (≥400 mg flukonazolu), astemizol, pimozyd, chinidyna, erytromycyna, halofantryna oraz amiodaron (zwłaszcza przy dawkach flukonazolu 800 mg). Flukonazol znacząco zwiększa stężenia i wydłuża okres półtrwania benzodiazepin krótkodziałających (midazolam, triazolam), immunosupresantów (cyklosporyna, takrolimus, ewerolimus, syrolimus), doustnych antykoagulantów (np. warfaryna), statyn metabolizowanych przez CYP3A4 i CYP2C9, fenytoiny, sulfonylomocznika, zydowudyny oraz leków onkologicznych (abrocytynib, ibrutynib, iwakaftor, olaparyb, tofacytynib, tolwaptan). Wymaga to często modyfikacji dawek i ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych, np. czasu protrombinowego, stężenia leków, kinazy kreatynowej czy glikemii.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Produkty lecznicze, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest przeciwwskazane
- Produkty lecznicze, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest niezalecane
- Produkty lecznicze wymagające szczególnej ostrożności
- Wpływ innych produktów leczniczych na flukonazol
- Wpływ flukonazolu na inne produkty lecznicze
- Interakcje flukonazolu z alkoholem
- Tabela interakcji flukonazolu z innymi produktami leczniczymi
- drożdżakowe zakażenie błon śluzowych
- drożdżakowe zapalenie żołędzi
- grzybica pachwin
- grzybica paznokci
- grzybica stóp
- grzybica tułowia
- inwazyjna kandydoza
- kandydoza pochwy
- kandydoza pochwy nawracająca
- kokcydioidomykoza
- kryptokokowe zapalenie opon mózgowych
- łupież pstry
- nawroty drożdżakowego zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i gardła
- nawroty drożdżakowego zapalenia przełyku
- nawroty kryptokokowego zapalenia opon mózgowych
- profilaktyka zakażeń drożdżakowych u pacjentów z przedłużającą się neutropenią
- przewlekłe zanikowe drożdżakowe zapalenie jamy ustnej
- zakażenie drożdżakowe skóry właściwej
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem izoenzymów CYP2C9 i CYP3A4 cytochromu P450, a także silnym inhibitorem izoenzymu CYP2C19. Ta aktywność inhibicyjna może prowadzić do licznych istotnych klinicznie interakcji z innymi lekami. Należy pamiętać, że hamujący wpływ flukonazolu na enzymy może utrzymywać się od 4 do 5 dni po zakończeniu leczenia, co wynika z długiego okresu półtrwania leku.1
Produkty lecznicze, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest przeciwwskazane
Istnieje szereg produktów leczniczych, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, szczególnie zaburzeń rytmu serca:
- Cyzapryd – jednoczesne podawanie flukonazolu (200 mg/dobę) z cyzaprydem (20 mg 4 razy na dobę) powoduje znaczące zwiększenie stężenia cyzaprydu w osoczu i wydłużenie odstępu QTc, co może skutkować częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes.2
- Terfenadyna – flukonazol w dawce 400 mg lub większej znacznie zwiększa stężenie terfenadyny w osoczu, co może prowadzić do ciężkich zaburzeń rytmu serca spowodowanych wydłużeniem odstępu QTc.3
- Astemizol – jednoczesne stosowanie może zmniejszać klirens astemizolu, zwiększając jego stężenie, co prowadzi do wydłużenia odstępu QT i ryzyka zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.4
- Pimozyd – flukonazol może hamować metabolizm pimozydu, prowadząc do zwiększenia jego stężenia, wydłużenia odstępu QT i ryzyka zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.5
- Chinidyna – flukonazol może hamować metabolizm chinidyny, co wiąże się z ryzykiem wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.6
- Erytromycyna – jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko kardiotoksyczności (wydłużony odstęp QT, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes), co może prowadzić do nagłej śmierci sercowej.7
Produkty lecznicze, których jednoczesne stosowanie z flukonazolem jest niezalecane
- Halofantryna – flukonazol może zwiększać stężenie halofantryny w osoczu poprzez hamowanie CYP3A4, co zwiększa ryzyko kardiotoksyczności (wydłużony odstęp QT, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes) i nagłej śmierci sercowej.8
Produkty lecznicze wymagające szczególnej ostrożności
- Amiodaron – jednoczesne stosowanie może prowadzić do wydłużenia odstępu QT, szczególnie gdy flukonazol jest stosowany w dużych dawkach (800 mg).9
Wpływ innych produktów leczniczych na flukonazol
Niektóre leki mogą wpływać na farmakokinetykę flukonazolu:
- Ryfampicyna – powoduje zmniejszenie AUC flukonazolu o 25% i skrócenie okresu półtrwania o 20%, co może wymagać zwiększenia dawki flukonazolu.10
- Hydrochlorotiazyd – wielokrotne dawki hydrochlorotiazydu mogą zwiększać stężenie flukonazolu w osoczu o 40%, jednak zwykle nie wymaga to modyfikacji dawki flukonazolu.11
Wchłanianie flukonazolu podawanego doustnie nie jest istotnie klinicznie modyfikowane przez pokarm, cymetydynę, produkty zobojętniające kwas żołądkowy ani napromieniowanie całego ciała przed przeszczepieniem szpiku kostnego.12
Wpływ flukonazolu na inne produkty lecznicze
Flukonazol jako inhibitor enzymów CYP może znacząco wpływać na farmakokinetykę i farmakodynamikę wielu leków, powodując konieczność modyfikacji ich dawkowania lub ścisłego monitorowania pacjenta.
Leki przeciwzakrzepowe
Flukonazol może nasilać działanie doustnych leków przeciwzakrzepowych, takich jak pochodne kumaryny i indanedionu, poprzez hamowanie ich metabolizmu przez CYP2C9. Podczas jednoczesnego stosowania flukonazolu i warfaryny czas protrombinowy może wydłużyć się nawet 2-krotnie, co zwiększa ryzyko krwawień (siniaki, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, smoliste stolce). Konieczne jest regularne monitorowanie czasu protrombinowego i ewentualna modyfikacja dawki leku przeciwzakrzepowego.13
Benzodiazepiny (krótko działające)
Flukonazol znacząco zwiększa stężenie i wydłuża okres półtrwania krótko działających benzodiazepin, takich jak midazolam i triazolam, co nasila i przedłuża ich wpływ na czynności psychomotoryczne:
- Flukonazol 200 mg z midazolamem 7,5 mg doustnie: zwiększenie AUC midazolamu 3,7-krotnie i wydłużenie okresu półtrwania 2,2-krotnie
- Flukonazol 200 mg z triazolamem 0,25 mg doustnie: zwiększenie AUC triazolamu 4,4-krotnie i wydłużenie okresu półtrwania 2,3-krotnie
W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania zaleca się zmniejszenie dawek benzodiazepin i dokładne monitorowanie pacjenta.14
Leki immunosupresyjne
Flukonazol istotnie wpływa na farmakokinetykę leków immunosupresyjnych:
- Cyklosporyna – flukonazol 200 mg/dobę może zwiększać AUC cyklosporyny nawet 1,8-krotnie. Konieczne jest zmniejszenie dawki cyklosporyny w zależności od jej stężenia.15
- Ewerolimus – flukonazol może zwiększać stężenie ewerolimusu poprzez inhibicję CYP3A4.16
- Syrolimus – flukonazol zwiększa stężenie syrolimusu w osoczu poprzez hamowanie CYP3A4 i P-glikoproteiny. Konieczne jest dostosowanie dawki syrolimusu w zależności od jego stężenia.17
- Takrolimus – flukonazol może nawet 5-krotnie zwiększać stężenie doustnie podawanego takrolimusu poprzez hamowanie jego metabolizmu przez CYP3A4 w jelitach, co może prowadzić do nefrotoksyczności. Konieczne jest zmniejszenie dawki takrolimusu w zależności od jego stężenia.18
Inne istotne interakcje
- Inhibitory reduktazy HMG-CoA (statyny) – flukonazol może zwiększać ryzyko miopatii i rabdomiolizy podczas jednoczesnego stosowania ze statynami metabolizowanymi przez CYP3A4 (atorwastatyna, symwastatyna) lub CYP2C9 (fluwastatyna). Konieczne jest monitorowanie objawów miopatii i rabdomiolizy oraz aktywności kinazy kreatynowej.19
- Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) – flukonazol może zwiększać narażenie ogólnoustrojowe na NLPZ metabolizowane przez CYP2C9 (np. flurbiprofen, ibuprofen, naproksen, lornoksykam, meloksykam, diklofenak). Może być konieczna modyfikacja dawkowania NLPZ.20
- Fenytoina – flukonazol hamuje metabolizm wątrobowy fenytoiny. Jednoczesne podawanie flukonazolu 200 mg i fenytoiny 250 mg dożylnie zwiększało AUC24 fenytoiny o 75% i Cmin o 128%. Konieczne jest monitorowanie stężenia fenytoiny w celu uniknięcia jej toksyczności.21
- Pochodne sulfonylomocznika – flukonazol wydłuża okresy półtrwania doustnych pochodnych sulfonylomocznika (np. chlorpropamid, glibenklamid, glipizyd, tolbutamid), co może powodować hipoglikemię. Zaleca się częste kontrolowanie stężenia glukozy we krwi i odpowiednie zmniejszenie dawki sulfonylomocznika.22
- Alkaloidy barwinka – flukonazol może zwiększać stężenie alkaloidów barwinka (np. winkrystyna, winblastyna) i prowadzić do neurotoksyczności poprzez hamowanie CYP3A4.23
- Zydowudyna – flukonazol zwiększa Cmax i AUC zydowudyny odpowiednio o 84% i 74% oraz wydłuża jej okres półtrwania o około 128% poprzez zmniejszenie klirensu zydowudyny o około 45%. Należy obserwować pacjentów pod kątem działań niepożądanych związanych z zydowudyną i rozważyć zmniejszenie jej dawki.24
Interakcje wymagające specjalnej modyfikacji dawkowania
- Abrocytynib – flukonazol zwiększa ekspozycję na ugrupowanie abrocytynibu o 155%. Konieczne jest dostosowanie dawki abrocytynibu zgodnie z zaleceniami w drukach informacyjnych.25
- Ibrutynib – flukonazol zwiększa stężenie ibrutynibu w osoczu i ryzyko toksyczności. Przy konieczności jednoczesnego stosowania, dawkę ibrutynibu należy zredukować do 280 mg raz na dobę.26
- Iwakaftor – flukonazol zwiększa ekspozycję na iwakaftor 3-krotnie i na hydroksymetyloiwakaftor 1,9-krotnie. Konieczne jest zmniejszenie dawki iwakaftoru zgodnie z dostępnymi informacjami.27
- Olaparyb – flukonazol zwiększa stężenie olaparybu w osoczu; jednoczesne stosowanie nie jest zalecane. Jeśli konieczne, dawkę olaparybu należy zmniejszyć do 200 mg dwa razy na dobę.28
- Tofacytynib – stosowanie tofacytynibu z flukonazolem zwiększa ekspozycję na tofacytynib. Zaleca się zmniejszenie dawki tofacytynibu do 5 mg raz na dobę.29
- Tolwaptan – flukonazol znacząco zwiększa ekspozycję na tolwaptan (200% AUC; 80% Cmax), co wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, szczególnie diurezy, odwodnienia i ostrej niewydolności nerek. Dawka tolwaptanu powinna zostać zmniejszona zgodnie z zaleceniami.30
Interakcje flukonazolu z alkoholem
W dostępnej dokumentacji leku Flumycon nie ma bezpośrednich informacji o interakcjach flukonazolu z alkoholem. Jednakże, biorąc pod uwagę mechanizm działania flukonazolu jako inhibitora enzymów cytochromu P450, w tym CYP2E1, który jest głównym enzymem metabolizującym alkohol, można teoretycznie przewidywać możliwe interakcje.
Potencjalne interakcje flukonazolu z alkoholem mogą obejmować:
- Możliwość nasilenia działania hepatotoksycznego – zarówno flukonazol jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może zwiększać obciążenie tego narządu i potencjalnie zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby
- Nasilenie działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy – alkohol może nasilać działania niepożądane flukonazolu dotyczące OUN, takie jak zawroty głowy, bóle głowy
- Potencjalne spowolnienie metabolizmu alkoholu przez hamowanie CYP2E1, co mogłoby teoretycznie prowadzić do zwiększonego stężenia alkoholu we krwi
Z uwagi na brak szczegółowych badań dotyczących interakcji flukonazolu z alkoholem, zaleca się ostrożność i unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia flukonazolem, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub przyjmujących inne leki metabolizowane przez cytochrom P450.
Tabela interakcji flukonazolu z innymi produktami leczniczymi
| Produkt leczniczy | Opis interakcji | Poziom ważności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|
| Cyzapryd | Znaczący wzrost stężenia cyzaprydu, wydłużenie odstępu QTc, ryzyko torsade de pointes | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane |
| Terfenadyna | Znaczący wzrost stężenia terfenadyny, wydłużenie odstępu QTc, ryzyko zaburzeń rytmu serca | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane przy dawce flukonazolu ≥400 mg |
| Astemizol | Zmniejszenie klirensu astemizolu, wydłużenie odstępu QT, ryzyko torsade de pointes | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane |
| Pimozyd | Hamowanie metabolizmu pimozydu, wydłużenie odstępu QT, ryzyko torsade de pointes | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane |
| Chinidyna | Hamowanie metabolizmu chinidyny, wydłużenie odstępu QT, ryzyko torsade de pointes | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane |
| Erytromycyna | Zwiększone ryzyko kardiotoksyczności, wydłużenie odstępu QT, ryzyko torsade de pointes | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane |
| Halofantryna | Zwiększone stężenie halofantryny, ryzyko kardiotoksyczności i nagłej śmierci sercowej | Wysoki | Niezalecane |
| Amiodaron | Ryzyko wydłużenia odstępu QT | Wysoki | Ostrożność, szczególnie przy wysokich dawkach flukonazolu |
| Warfaryna i inne doustne antykoagulanty | Wydłużenie czasu protrombinowego, zwiększone ryzyko krwawień | Wysoki | Monitorowanie czasu protrombinowego, modyfikacja dawki antykoagulantu |
| Midazolam, Triazolam | Znaczący wzrost stężenia i wydłużenie okresu półtrwania, nasilenie działania sedatywnego | Wysoki | Zmniejszenie dawek benzodiazepin, ścisła obserwacja pacjenta |
| Cyklosporyna | Zwiększenie AUC cyklosporyny o 1,8 raza | Wysoki | Zmniejszenie dawki cyklosporyny, monitorowanie stężenia |
| Takrolimus | Zwiększenie stężenia nawet 5-krotnie, ryzyko nefrotoksyczności | Wysoki | Zmniejszenie dawki takrolimusu, monitorowanie stężenia |
| Statyny (inhibitory HMG-CoA) | Zwiększone ryzyko miopatii i rabdomiolizy | Wysoki | Monitorowanie objawów miopatii i aktywności kinazy kreatynowej |
| Fenytoina | Zwiększenie AUC24 o 75% i Cmin o 128% | Wysoki | Monitorowanie stężenia fenytoiny |
| NLPZ (flurbiprofen, ibuprofen, naproksen, etc.) | Zwiększenie stężenia NLPZ (np. AUC flurbiprofenu o 81%) | Średni | Monitorowanie działań niepożądanych NLPZ, modyfikacja dawki |
| Pochodne sulfonylomocznika | Wydłużenie okresu półtrwania, ryzyko hipoglikemii | Średni | Monitorowanie glikemii, modyfikacja dawki sulfonylomocznika |
| Zydowudyna | Zwiększenie Cmax o 84%, AUC o 74%, wydłużenie t1/2 o 128% | Średni | Obserwacja pod kątem działań niepożądanych, rozważenie zmniejszenia dawki zydowudyny |
| Ryfampicyna | Zmniejszenie AUC flukonazolu o 25%, skrócenie t1/2 o 20% | Średni | Rozważenie zwiększenia dawki flukonazolu |
| Hydrochlorotiazyd | Zwiększenie stężenia flukonazolu o 40% | Niski | Zwykle nie wymaga modyfikacji dawki flukonazolu |
| Doustne środki antykoncepcyjne | Przy dawce 200 mg: zwiększenie AUC etynyloestradiolu o 40% i lewonorgestrelu o 24% | Niski | Zwykle nie wymaga modyfikacji dawkowania |
| Abrocytynib | Zwiększenie ekspozycji o 155% | Wysoki | Dostosowanie dawki abrocytynibu |
| Ibrutynib | Zwiększenie stężenia, podwyższone ryzyko toksyczności | Wysoki | Redukcja dawki ibrutynibu do 280 mg raz na dobę |
| Iwakaftor | 3-krotny wzrost ekspozycji na iwakaftor i 1,9-krotny na hydroksymetyloiwakaftor | Wysoki | Zmniejszenie dawki iwakaftoru |
| Olaparyb | Zwiększenie stężenia olaparybu | Wysoki | Niezalecane lub zmniejszenie dawki olaparybu do 200 mg dwa razy na dobę |
| Tofacytynib | Zwiększenie ekspozycji na tofacytynib | Wysoki | Zmniejszenie dawki tofacytynibu do 5 mg raz na dobę |
| Tolwaptan | Zwiększenie ekspozycji (200% AUC; 80% Cmax), ryzyko diurezy, odwodnienia i niewydolności nerek | Wysoki | Zmniejszenie dawki tolwaptanu, ścisłe monitorowanie pacjenta |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania