Przedawkowanie
Duosone (50 mcg + 0,5 mg)/g
Przedawkowanie żelu Duosone zawierającego kalcypotriol (50 µg/g) oraz betametazon (0,5 mg/g) niesie ryzyko poważnych działań niepożądanych wynikających z nadmiernej ekspozycji na obie substancje czynne. Kalcypotriol może indukować hiperkalcemię, objawiającą się poliurią, zaparciami, osłabieniem mięśni, zaburzeniami orientacji, a w ciężkich przypadkach śpiączką. Hiperkalcemia ustępuje po zaprzestaniu stosowania leku. Długotrwałe stosowanie betametazonu na dużych powierzchniach skóry może prowadzić do supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza i wtórnej, zwykle odwracalnej niewydolności nadnerczy. Nagłe odstawienie kortykosteroidów po przewlekłym stosowaniu może wywołać zespół odstawienia, dlatego konieczne jest stopniowe zmniejszanie dawki.
Przedawkowanie leku Duosone
Przedawkowanie produktu leczniczego Duosone, (50 mikrogramów + 0,5 mg)/g, żel może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych związanych z działaniem obu substancji czynnych – kalcypotriolu (w postaci kalcypotriolu jednowodnego) oraz betametazonu (w postaci betametazonu dipropionianu). Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych wzrasta przy stosowaniu dawek większych niż zalecane lub przy długotrwałym stosowaniu na dużych powierzchniach skóry.1
Hiperkalcemia jako skutek przedawkowania kalcypotriolu
Przedawkowanie kalcypotriolu może prowadzić do nadmiernego zwiększenia stężenia wapnia w surowicy krwi. Na szczęście hiperkalcemia ustępuje po zaprzestaniu stosowania leku i wartości wracają do normy. Do najważniejszych objawów hiperkalcemii należą:2
- Poliuria – zwiększone wydalanie moczu
- Zaparcia – trudności z wypróżnianiem
- Osłabienie mięśni – obniżona sprawność mięśniowa
- Zaburzenia orientacji – dezorientacja i splątanie
- Śpiączka – w skrajnych przypadkach
Skutki przedawkowania betametazonu
Długotrwałe miejscowe stosowanie kortykosteroidów w nadmiernych ilościach może prowadzić do supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, co skutkuje zwykle odwracalną wtórną niewydolnością nadnerczy. W takich przypadkach wskazane jest wdrożenie odpowiedniego leczenia objawowego.3
Należy pamiętać, że w przypadku przewlekłego zatrucia kortykosteroidami, ich odstawienie powinno odbywać się stopniowo, aby uniknąć wystąpienia zespołu odstawienia.4
Udokumentowany przypadek kliniczny przedawkowania
W literaturze medycznej opisano przypadek pacjenta z rozległą erytrodermią łuszczycową, u którego doszło do poważnych powikłań po niewłaściwym stosowaniu podobnego preparatu (maści zawierającej kalcypotriol + betametazon, 50 mikrogramów/g + 0,5 mg/g). Pacjent stosował 240 g maści tygodniowo (co odpowiada dawce około 34 g dziennie) przez okres 5 miesięcy, podczas gdy maksymalna zalecana dawka wynosi jedynie 15 g na dobę. W wyniku przedawkowania u pacjenta wystąpił zespół Cushinga, a po nagłym przerwaniu leczenia rozwinęła się łuszczyca krostkowa.5
Objawy przedawkowania leku Duosone
| Objawy przedawkowania | Opis | Związek z substancją czynną | Uwagi dotyczące dawkowania |
|---|---|---|---|
| Hiperkalcemia | Nadmierne zwiększenie stężenia wapnia w surowicy | Kalcypotriol | Występuje przy dawkach większych niż zalecane, ustępuje po przerwaniu leczenia |
| Poliuria | Zwiększone wydalanie moczu, częstomocz | Kalcypotriol (objaw hiperkalcemii) | Objaw wczesny hiperkalcemii |
| Zaparcia | Trudności z wypróżnianiem | Kalcypotriol (objaw hiperkalcemii) | Częsty objaw hiperkalcemii |
| Osłabienie mięśni | Obniżona sprawność i siła mięśniowa | Kalcypotriol (objaw hiperkalcemii) | Może występować przy długotrwałym przedawkowaniu |
| Zaburzenia orientacji | Dezorientacja, splątanie, zaburzenia świadomości | Kalcypotriol (objaw hiperkalcemii) | Objaw poważnej hiperkalcemii |
| Śpiączka | Stan głębokiej nieprzytomności | Kalcypotriol (objaw ciężkiej hiperkalcemii) | Objaw ciężkiego przedawkowania, stan zagrożenia życia |
| Supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza | Zahamowanie czynności osi hormonalnej | Betametazon | Występuje przy długotrwałym stosowaniu na duże powierzchnie skóry |
| Wtórna niewydolność nadnerczy | Obniżenie funkcji nadnerczy wskutek zewnętrznej podaży kortykosteroidów | Betametazon | Zazwyczaj odwracalna po odpowiednim odstawieniu leku |
| Zespół Cushinga | Zespół objawów charakteryzujący się m.in. twarzą księżycowatą, otyłością centralną, nadciśnieniem, zaburzeniami metabolicznymi | Betametazon | Udokumentowany przy stosowaniu 240 g/tydzień (34 g/dobę) przez 5 miesięcy |
| Łuszczyca krostkowa | Nasilenie objawów łuszczycy z tworzeniem krost | Efekt odstawienia po przedawkowaniu | Może wystąpić po nagłym przerwaniu leczenia po przedawkowaniu |
Postępowanie w przypadku przedawkowania
W przypadku przedawkowania produktu Duosone należy:6
- Przerwać stosowanie preparatu lub stopniowo zmniejszać dawkę w przypadku długotrwałego przedawkowania
- Monitorować poziom wapnia w surowicy w przypadku podejrzenia hiperkalcemii
- Wdrożyć leczenie objawowe w przypadku wtórnej niewydolności nadnerczy
- W przypadkach przewlekłego zatrucia kortykosteroidami, stopniowo odstawiać leczenie
Należy podkreślić, że maksymalna zalecana dawka dobowa produktu Duosone wynosi 15 g, a znaczące przekroczenie tej dawki, zwłaszcza przez dłuższy czas, może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych opisanych powyżej.7
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania