Działania niepożądane
Dasatinib Viatris 20 mg

Dazatynib jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Dane kliniczne obejmujące 2900 pacjentów wykazały, że mediana czasu leczenia wynosiła około 60 miesięcy u pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej, 29 miesięcy u dorosłych z CML w fazie przewlekłej, 6,2 miesiąca u pacjentów z CML w fazie zaawansowanej lub Ph+ ALL oraz 26,3 miesiąca u pacjentów pediatrycznych. W trakcie terapii u 19% pacjentów wystąpiły działania niepożądane na tyle poważne, że wymagały przerwania leczenia. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były zakażenia, w tym bakteryjne, wirusowe i grzybicze, zapalenie płuc, zakażenia górnych dróg oddechowych, zakażenia wirusem Herpes (w tym CMV), zakażenia przewodu pokarmowego oraz posocznica, która w niektórych przypadkach zakończyła się zgonem.

Działania niepożądane leku Dasatinib Viatris

Dazatynib jest substancją aktywną stosowaną w leczeniu nowotworów, w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Jak każdy lek przeciwnowotworowy, dazatynib może wywoływać szereg działań niepożądanych, których znajomość jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania produktu leczniczego1.

Profil bezpieczeństwa – dane ogólne

Dane dotyczące profilu bezpieczeństwa dazatynibu oparto na badaniach klinicznych obejmujących 2900 pacjentów, w tym 324 dorosłych pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej, 2388 dorosłych z opornością lub nietolerancją imatynibu z CML w fazie przewlekłej lub zaawansowanej, lub z Ph+ ALL, oraz 188 pacjentów pediatrycznych2.

Mediana czasu leczenia dla różnych grup pacjentów była zróżnicowana i wynosiła:

  • Ok. 60 miesięcy dla pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej (w randomizowanym badaniu)3
  • 29 miesięcy (zakres 0-92,9 miesiąca) dla 1618 dorosłych pacjentów z CML w fazie przewlekłej4
  • 6,2 miesiąca (zakres 0-93,2 miesiąca) dla 1094 dorosłych pacjentów z CML w fazie zaawansowanej lub Ph+ ALL5
  • 26,3 miesiąca (zakres 0-99,6 miesiąca) dla 188 pacjentów pediatrycznych, w tym podgrupa 130 dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej miała medianę czasu leczenia wynoszącą 42,3 miesiąca (zakres 0,1-99,6 miesiąca)6

U zdecydowanej większości pacjentów przyjmujących Dasatinib Viatris wystąpiły działania niepożądane w jakimś okresie terapii. W ogólnej populacji 2712 pacjentów leczonych dazatynibem, aż u 520 osób (19%) działania niepożądane były na tyle poważne, że doprowadziły do przerwania leczenia7.

Zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono działania niepożądane zaobserwowane u pacjentów uczestniczących w badaniach klinicznych oraz zgłoszone po wprowadzeniu leku do obrotu (z wyłączeniem nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych). Działania niepożądane sklasyfikowano zgodnie z częstością ich występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych po wprowadzeniu do obrotu)8.

Szczegółowe działania niepożądane i ich charakterystyka

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia (w tym bakteryjne, wirusowe, grzybicze, niespecyficzne) Bardzo często (≥1/10) Obejmują różnego rodzaju infekcje, bez określenia konkretnego patogenu. Mogą dotyczyć różnych układów i narządów.
Zapalenie płuc (bakteryjne, wirusowe, grzybicze)
Zakażenia/zapalenie górnych dróg oddechowych
Zakażenia wirusem Herpes (w tym CMV)
Zakażenia przewodu pokarmowego
Posocznica/sepsa (w tym niezbyt częste przypadki zakończone zgonem)
Często (≥1/100 do <1/10) Zapalenie płuc może być poważnym powikłaniem, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością.
Infekcje górnych dróg oddechowych mogą objawiać się katarem, bólem gardła, kaszlem.
Zakażenia herpeswirusami mogą manifestować się w postaci opryszczki lub półpaśca.
Zakażenia przewodu pokarmowego mogą wywoływać biegunki, nudności, wymioty.
Posocznica to uogólnione zakażenie krwi, które może zagrażać życiu.
Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B Częstość nieznana Reaktywacja zakażenia HBV może wystąpić u nosicieli wirusa i prowadzić do poważnego uszkodzenia wątroby, a w niektórych przypadkach nawet do zgonu.

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Wśród działań niepożądanych występujących podczas terapii dazatynibem, szczególną uwagę należy zwrócić na zakażenia, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów. Wynika to z faktu, że dazatynib, wpływając na funkcjonowanie układu odpornościowego, może zwiększać podatność na infekcje oraz modyfikować ich przebieg9.

Szczególnie niebezpieczne działania niepożądane wymagające natychmiastowej interwencji medycznej to:

  • Posocznica (sepsa) – uogólnione zakażenie, które może prowadzić do zgonu. Jak wynika z danych klinicznych, przypadki zakończone zgonem występują niezbyt często, jednak stanowią one bezpośrednie zagrożenie życia10.
  • Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B – może wystąpić u pacjentów będących nosicielami wirusa HBV. Reaktywacja może prowadzić do ostrego zapalenia wątroby, niewydolności wątroby i potencjalnie do zgonu11.
  • Zapalenie płuc – należy do często występujących działań niepożądanych i może przebiegać pod postacią zakażenia bakteryjnego, wirusowego lub grzybiczego. U pacjentów ze znacznie obniżoną odpornością, zwłaszcza w fazie zaawansowanej choroby, może stanowić poważne powikłanie12.

Należy podkreślić, że u znaczącego odsetka pacjentów (19%) działania niepożądane były na tyle poważne, że doprowadziły do konieczności przerwania leczenia, co świadczy o istotnym wpływie toksyczności leku na możliwość jego długotrwałego stosowania13.

Monitorowanie i postępowanie w przypadku działań niepożądanych

Ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych, pacjenci leczeni Dasatinibem Viatris powinni być ściśle monitorowani. Szczególną uwagę należy zwrócić na:

  • Objawy zakażeń – należy wdrożyć odpowiednie postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne w przypadku podejrzenia infekcji, ze szczególnym uwzględnieniem zakażeń oportunistycznych i atypowych.
  • Monitorowanie markerów wirusowego zapalenia wątroby typu B u pacjentów z historią zakażenia HBV.

Działania niepożądane związane z przyjmowaniem dazatynibu wymagają indywidualnego podejścia, które może obejmować modyfikację dawki, czasowe przerwanie leczenia lub w przypadku ciężkich, zagrażających życiu powikłań – całkowite zakończenie terapii tym lekiem14.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl