Działania niepożądane
Dasatinib Viatris 20 mg
Dazatynib jest inhibitorem kinazy tyrozynowej stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Dane kliniczne obejmujące 2900 pacjentów wykazały, że mediana czasu leczenia wynosiła około 60 miesięcy u pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej, 29 miesięcy u dorosłych z CML w fazie przewlekłej, 6,2 miesiąca u pacjentów z CML w fazie zaawansowanej lub Ph+ ALL oraz 26,3 miesiąca u pacjentów pediatrycznych. W trakcie terapii u 19% pacjentów wystąpiły działania niepożądane na tyle poważne, że wymagały przerwania leczenia. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były zakażenia, w tym bakteryjne, wirusowe i grzybicze, zapalenie płuc, zakażenia górnych dróg oddechowych, zakażenia wirusem Herpes (w tym CMV), zakażenia przewodu pokarmowego oraz posocznica, która w niektórych przypadkach zakończyła się zgonem.
- limfoblastyczna postać przełomu blastycznego przewlekłej białaczki szpikowej
- ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia
- przewlekła białaczka szpikowa w fazie akceleracji
- przewlekła białaczka szpikowa w fazie przełomu blastycznego
- przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia w fazie przewlekłej
Działania niepożądane leku Dasatinib Viatris
Dazatynib jest substancją aktywną stosowaną w leczeniu nowotworów, w tym przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Jak każdy lek przeciwnowotworowy, dazatynib może wywoływać szereg działań niepożądanych, których znajomość jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania produktu leczniczego1.
Profil bezpieczeństwa – dane ogólne
Dane dotyczące profilu bezpieczeństwa dazatynibu oparto na badaniach klinicznych obejmujących 2900 pacjentów, w tym 324 dorosłych pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej, 2388 dorosłych z opornością lub nietolerancją imatynibu z CML w fazie przewlekłej lub zaawansowanej, lub z Ph+ ALL, oraz 188 pacjentów pediatrycznych2.
Mediana czasu leczenia dla różnych grup pacjentów była zróżnicowana i wynosiła:
- Ok. 60 miesięcy dla pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej (w randomizowanym badaniu)3
- 29 miesięcy (zakres 0-92,9 miesiąca) dla 1618 dorosłych pacjentów z CML w fazie przewlekłej4
- 6,2 miesiąca (zakres 0-93,2 miesiąca) dla 1094 dorosłych pacjentów z CML w fazie zaawansowanej lub Ph+ ALL5
- 26,3 miesiąca (zakres 0-99,6 miesiąca) dla 188 pacjentów pediatrycznych, w tym podgrupa 130 dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej miała medianę czasu leczenia wynoszącą 42,3 miesiąca (zakres 0,1-99,6 miesiąca)6
U zdecydowanej większości pacjentów przyjmujących Dasatinib Viatris wystąpiły działania niepożądane w jakimś okresie terapii. W ogólnej populacji 2712 pacjentów leczonych dazatynibem, aż u 520 osób (19%) działania niepożądane były na tyle poważne, że doprowadziły do przerwania leczenia7.
Zestawienie działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono działania niepożądane zaobserwowane u pacjentów uczestniczących w badaniach klinicznych oraz zgłoszone po wprowadzeniu leku do obrotu (z wyłączeniem nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych). Działania niepożądane sklasyfikowano zgodnie z częstością ich występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych po wprowadzeniu do obrotu)8.
Szczegółowe działania niepożądane i ich charakterystyka
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zakażenia (w tym bakteryjne, wirusowe, grzybicze, niespecyficzne) | Bardzo często (≥1/10) | Obejmują różnego rodzaju infekcje, bez określenia konkretnego patogenu. Mogą dotyczyć różnych układów i narządów. |
| Zapalenie płuc (bakteryjne, wirusowe, grzybicze) Zakażenia/zapalenie górnych dróg oddechowych Zakażenia wirusem Herpes (w tym CMV) Zakażenia przewodu pokarmowego Posocznica/sepsa (w tym niezbyt częste przypadki zakończone zgonem) |
Często (≥1/100 do <1/10) | Zapalenie płuc może być poważnym powikłaniem, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością. Infekcje górnych dróg oddechowych mogą objawiać się katarem, bólem gardła, kaszlem. Zakażenia herpeswirusami mogą manifestować się w postaci opryszczki lub półpaśca. Zakażenia przewodu pokarmowego mogą wywoływać biegunki, nudności, wymioty. Posocznica to uogólnione zakażenie krwi, które może zagrażać życiu. |
|
| Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B | Częstość nieznana | Reaktywacja zakażenia HBV może wystąpić u nosicieli wirusa i prowadzić do poważnego uszkodzenia wątroby, a w niektórych przypadkach nawet do zgonu. |
Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi
Wśród działań niepożądanych występujących podczas terapii dazatynibem, szczególną uwagę należy zwrócić na zakażenia, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów. Wynika to z faktu, że dazatynib, wpływając na funkcjonowanie układu odpornościowego, może zwiększać podatność na infekcje oraz modyfikować ich przebieg9.
Szczególnie niebezpieczne działania niepożądane wymagające natychmiastowej interwencji medycznej to:
- Posocznica (sepsa) – uogólnione zakażenie, które może prowadzić do zgonu. Jak wynika z danych klinicznych, przypadki zakończone zgonem występują niezbyt często, jednak stanowią one bezpośrednie zagrożenie życia10.
- Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B – może wystąpić u pacjentów będących nosicielami wirusa HBV. Reaktywacja może prowadzić do ostrego zapalenia wątroby, niewydolności wątroby i potencjalnie do zgonu11.
- Zapalenie płuc – należy do często występujących działań niepożądanych i może przebiegać pod postacią zakażenia bakteryjnego, wirusowego lub grzybiczego. U pacjentów ze znacznie obniżoną odpornością, zwłaszcza w fazie zaawansowanej choroby, może stanowić poważne powikłanie12.
Należy podkreślić, że u znaczącego odsetka pacjentów (19%) działania niepożądane były na tyle poważne, że doprowadziły do konieczności przerwania leczenia, co świadczy o istotnym wpływie toksyczności leku na możliwość jego długotrwałego stosowania13.
Monitorowanie i postępowanie w przypadku działań niepożądanych
Ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych, pacjenci leczeni Dasatinibem Viatris powinni być ściśle monitorowani. Szczególną uwagę należy zwrócić na:
- Objawy zakażeń – należy wdrożyć odpowiednie postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne w przypadku podejrzenia infekcji, ze szczególnym uwzględnieniem zakażeń oportunistycznych i atypowych.
- Monitorowanie markerów wirusowego zapalenia wątroby typu B u pacjentów z historią zakażenia HBV.
Działania niepożądane związane z przyjmowaniem dazatynibu wymagają indywidualnego podejścia, które może obejmować modyfikację dawki, czasowe przerwanie leczenia lub w przypadku ciężkich, zagrażających życiu powikłań – całkowite zakończenie terapii tym lekiem14.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania