Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Aripiprazole Medical Valley 30 mg

Dane przedkliniczne dotyczące arypiprazolu nie wykazały istotnego zagrożenia dla człowieka w zakresie bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję i rozwój. Toksyczne efekty obserwowano jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. U szczurów poddanych 104-tygodniowemu leczeniu dawkami 20-60 mg/kg mc./dobę (3-10-krotna ekspozycja AUC w porównaniu do ludzi) stwierdzono toksyczny wpływ na nadnercza, w tym gromadzenie lipofuscyny i obumieranie komórek miąższowych, a także zwiększoną częstość występowania raków i gruczolaków nadnerczy przy dawce 60 mg/kg mc./dobę (10-krotna ekspozycja AUC). Największa ekspozycja bez indukcji nowotworów odpowiadała 7-krotnej ekspozycji u ludzi stosujących zalecane dawki terapeutyczne.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Aripiprazole Medical Valley

Dane przedkliniczne dotyczące arypiprazolu, wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych bezpieczeństwa, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję i rozwój, nie wykazały szczególnego zagrożenia dla człowieka. Warto zauważyć, że istotne działania toksyczne obserwowano jedynie po podaniu dawek lub przy stopniu narażenia znacząco przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co sugeruje, że takie działania są ograniczone lub nie występują w praktyce klinicznej.1

Toksyczność związana z nadnerczami

W badaniach przedklinicznych zaobserwowano zależny od dawki toksyczny wpływ arypiprazolu na nadnercza u szczurów. Efekt ten obejmował gromadzenie barwnika lipofuscyny i/lub obumieranie komórek miąższowych. Obserwacje te dotyczyły szczurów, którym podawano arypiprazol przez 104 tygodnie w dawkach od 20 mg/kg mc. do 60 mg/kg mc. na dobę. Średnia wartość AUC (pole pod krzywą stężenia leku we krwi) w stanie stacjonarnym przy tych dawkach przekraczała 3-10 razy wartość występującą u ludzi po zastosowaniu maksymalnej zalecanej dawki terapeutycznej.2

Potencjał rakotwórczy

W badaniach długoterminowych zaobserwowano zwiększenie częstości występowania raków nadnerczy, a także skojarzonej częstości występowania gruczolaków lub raków nadnerczy u samic szczurów otrzymujących arypiprazol w dawce 60 mg/kg mc. na dobę. Średnia wartość AUC w stanie stacjonarnym przy tej dawce przekraczała 10-krotnie wartość występującą u ludzi po podaniu maksymalnej zalecanej dawki. Istotnym jest fakt, że największa ekspozycja niepowodująca powstawania nowotworów u samic szczurów odpowiadała 7-krotnej ekspozycji występującej u ludzi stosujących zalecane dawki terapeutyczne.3

Wpływ na układ żółciowy

W badaniach na małpach stwierdzono występowanie kamicy żółciowej jako następstwo odkładania się siarczanowych sprzężonych związków hydroksylowanych metabolitów arypiprazolu w żółci. Obserwacje te dotyczyły małp, którym wielokrotnie podawano doustnie dawki leku od 25 mg/kg mc. do 125 mg/kg mc. na dobę. Średnia wartość AUC w stanie stacjonarnym przy tych dawkach była od 1 do 3 razy wyższa niż wartość występująca u ludzi po podaniu maksymalnej zalecanej dawki klinicznej lub 16 do 81 razy wyższa niż po podaniu maksymalnej dawki zalecanej na podstawie przeliczenia mg/m² powierzchni ciała.4

Co istotne, stężenie sprzężonych związków siarczanowych hydroksyarypiprazolu w żółci człowieka, podczas stosowania najwyższej proponowanej dawki 30 mg na dobę, nie przekraczało 6% stężenia stwierdzanego w żółci małp podczas trwającego 39 tygodni badania. Wartość ta jest znacznie mniejsza (6%) niż granica rozpuszczalności określona w warunkach in vitro, co sugeruje niskie ryzyko podobnych efektów u ludzi.5

Toksykologia u młodych zwierząt

W badaniach toksykologicznych z użyciem dawki wielokrotnej u młodych szczurów i psów, profil toksyczności arypiprazolu był porównywalny z profilem obserwowanym u dorosłych zwierząt. Co ważne, nie stwierdzono dowodów wskazujących na neurotoksyczność ani niepożądany wpływ na rozwój młodych zwierząt.6

Genotoksyczność

Arypiprazol został poddany kompleksowym standardowym badaniom genotoksyczności. Wyniki tych badań jednoznacznie wskazują, że arypiprazol nie wykazuje właściwości genotoksycznych, co stanowi istotny element oceny bezpieczeństwa leku.7

Wpływ na rozród i rozwój

W badaniach toksycznego wpływu na reprodukcję wykazano, że arypiprazol nie zaburzał płodności. Zaobserwowano jednak toksyczny wpływ na rozwój, który obejmował:8

  • Zależne od dawki opóźnienie płodowej mineralizacji kości
  • Możliwy wpływ teratogenny u szczurów, którym podawano dawki subterapeutyczne (oceniane na podstawie wartości AUC)
  • Podobne działania u królików, którym podawano dawki powodujące ekspozycję 3 i 11 razy przewyższającą wartość AUC występującą w stanie stacjonarnym po zastosowaniu dawek maksymalnych zalecanych u ludzi

Dodatkowo obserwowano toksyczny wpływ na samice ciężarne podczas podawania dawek podobnych do tych, które powodują toksyczny wpływ na rozwój potomstwa, co wskazuje na powiązanie toksyczności matczynej z efektami rozwojowymi.9

Gatunek Efekt toksyczny Dawka Ekspozycja w porównaniu do dawki terapeutycznej u ludzi
Szczury Toksyczny wpływ na nadnercza 20-60 mg/kg mc./dobę 3-10 razy wyższa wartość AUC
Samice szczurów Raki/gruczolaki nadnerczy 60 mg/kg mc./dobę 10 razy wyższa wartość AUC
Małpy Kamica żółciowa 25-125 mg/kg mc./dobę 1-3 razy wyższa wartość AUC lub 16-81 razy wyższa na podstawie mg/m²
Króliki Toksyczny wpływ na rozwój Dawki powodujące ekspozycję 3-11 razy wyższą 3-11 razy wyższa wartość AUC
  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl