epizod maniakalny w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I
Wskazanie

Epizod maniakalny w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I to stan kliniczny charakteryzujący się nieprawidłowo podwyższonym nastrojem, zwiększoną energią oraz aktywnością pacjenta. Objawy obejmują wzmożony napęd psychoruchowy, zmniejszoną potrzebę snu, gadatliwość, gonitwy myśli, podwyższoną samoocenę oraz zmniejszoną krytycę swojego stanu. Epizod maniakalny trwa co najmniej tydzień (lub krócej, jeśli wymagana jest hospitalizacja) i prowadzi do wyraźnego upośledzenia funkcjonowania społecznego lub zawodowego.

W leczeniu epizodów maniakalnych stosuje się przede wszystkim leki normotymiczne oraz przeciwpsychotyczne. Wśród leków normotymicznych kluczową rolę odgrywają sole litu (Lithium Carbonicum GSK), walproiniany (Depakine, Convulex, Valprolek), karbamazepina (Tegretol, Amizepin) oraz lamotrygina (Lamitrin, Lamotrix, Epitrigine). Z leków przeciwpsychotycznych stosuje się olanzapinę (Zyprexa, Olzapin, Zolafren), kwetiapinę (Ketrel, Kventiax, Kefrenex), risperidon (Rispolept, Risperidon, Orizon), aripiprazol (Abilify, Aripriprazole, Asduter) oraz ziprasidon (Zeldox).

W przypadkach ciężkich epizodów maniakalnych często konieczna jest hospitalizacja, szczególnie gdy pacjent przejawia zachowania zagrażające sobie lub otoczeniu. Leczenie zwykle rozpoczyna się od monoterapii, a w przypadku niedostatecznej odpowiedzi stosuje się kombinacje leków. W terapii podtrzymującej po ustąpieniu objawów ostrej manii kontynuuje się leczenie normotymiczne w celu zapobiegania nawrotom.

Największe trudności w leczeniu epizodów maniakalnych to brak współpracy pacjenta wynikający z anosognozji (braku świadomości choroby), a także ryzyko przejścia w stan mieszany lub depresję. Istotnym wyzwaniem jest również odpowiednie dostosowanie dawek leków, gdyż działania niepożądane (m.in. przyrost masy ciała, sedacja, zaburzenia metaboliczne) często prowadzą do samowolnego odstawiania leków przez pacjentów. Monitorowanie stężenia litu we krwi jest konieczne ze względu na wąskie okno terapeutyczne i ryzyko toksyczności. Długoterminowe stosowanie się do zaleceń terapeutycznych pozostaje kluczowym czynnikiem wpływającym na rokowanie i jakość życia pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl