złośliwa choroba trofoblastyczna
Złośliwa choroba trofoblastyczna (Gestational Trophoblastic Neoplasia, GTN) to grupa rzadkich nowotworów wywodzących się z tkanki łożyskowej (trofoblastu). Kategoria ta obejmuje inwazyjną zaśniad groniasty, nabłoniaka kosmówkowego (choriocarcinoma), guza trofoblastycznego miejsca łożyskowego (PSTT) oraz nabłoniaka kosmówkowego typu nabłonkowego (ETT).
Choroba może rozwinąć się po ciąży prawidłowej, poronieniu, ciąży ektopowej lub zaśniadzie groniastym, który jest najczęstszym czynnikiem ryzyka. GTN charakteryzuje się nieprawidłową proliferacją komórek trofoblastu z tendencją do wczesnego rozsiewu drogą krwionośną, głównie do płuc, pochwy, mózgu i wątroby.
Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych (USG, MRI, CT), oznaczaniu poziomu gonadotropiny kosmówkowej (β-hCG) oraz badaniu histopatologicznym. Podwyższony poziom β-hCG utrzymujący się po zakończeniu ciąży jest kluczowym markerem diagnostycznym i monitorującym skuteczność leczenia.
Leczenie złośliwej choroby trofoblastycznej zależy od stopnia zaawansowania i czynników ryzyka. W większości przypadków stosuje się chemioterapię, która daje bardzo dobre wyniki. Przy niskim ryzyku stosuje się monoterapię (najczęściej metotreksat lub aktynomycyna D), przy wysokim ryzyku – terapię wielolekową (EMA-CO). Rokowanie jest na ogół dobre, a pięcioletnie przeżycie w przypadkach niskiego ryzyka sięga 100%.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła choroba trofoblastyczna i choriokarcynoma – Epidemiologia
Przewlekła choroba trofoblastyczna (PTD) oraz choriokarcinoma należą do złośliwych form ciążowej choroby trofoblastycznej (GTD), wywodzących się z tkanki trofoblastycznej. Epidemiologia tych nowotworów wykazuje znaczne zróżnicowanie geograficzne, z częstością występowania GTD od 23 do 1299 na 100 000 ciąż, a choriokarcinoma od 0,18 do 9,2 na 40 000 ciąż w zależności od regionu. Najważniejszym czynnikiem ryzyka jest wcześniejsza ciąża zaśniadowa, zwiększająca ryzyko rozwoju choriokarcinoma 1000-2000-krotnie. Inne czynniki ryzyka to wiek matki (<15 i >40 lat), pochodzenie etniczne (azjatyckie, rdzennych Amerykanek, czarnoskóre), niski status socjoekonomiczny, długotrwałe stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych (RR=1,9; 95% CI 1,2-3,0) oraz liczba partnerów seksualnych. Diagnostyka i monitorowanie opierają się na oznaczaniu poziomu β-hCG, który jest czułym markerem aktywnej tkanki nowotworowej, z protokołem obejmującym cotygodniowe pomiary do uzyskania trzech prawidłowych wyników oraz dalsze monitorowanie przez co najmniej 6 miesięcy po normalizacji.
całkowity zaśniad groniasty, chemioterapia, choriokarcynoma, ciąża pozamaciczna, ciąża zaśniadowa, ciążowa choroba trofoblastyczna, częściowy zaśniad groniasty, diagnostyka obrazowa, gonadotropina kosmówkowa, guz miejsca łożyskowego, inwazyjny zaśniad groniasty, łożysko, ludzka gonadotropina kosmówkowa, łyżeczkowanie, marker biologiczny, nabłonkowy guz trofoblastyczny, nawrót choroby, przerzut, przewlekła choroba trofoblastyczna, remisja, tkanka trofoblastyczna, wskaźnik śmiertelności, zaśniad groniasty, złośliwa choroba trofoblastyczna, złośliwy nowotwór