przepuklina rdzeniowo-oponowa
Przepuklina rdzeniowo-oponowa (myelomeningocele) stanowi najcięższą postać rozszczepu kręgosłupa (spina bifida), w której dochodzi do uwypuklenia przez ubytek w łuku kręgowym zarówno opon mózgowo-rdzeniowych, jak i tkanki nerwowej rdzenia kręgowego. Jest to wada wrodzona powstająca we wczesnym okresie rozwoju płodowego, między 21 a 28 dniem ciąży, w wyniku nieprawidłowego zamknięcia cewy nerwowej.
Klinicznie przepuklina rdzeniowo-oponowa objawia się widocznym na powierzchni pleców workiem przepuklinowym pokrytym cienką błoną lub skórą, zawierającym płyn mózgowo-rdzeniowy, opony i elementy rdzenia kręgowego. Najczęściej lokalizuje się w odcinku lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa. Wada ta prowadzi do różnego stopnia deficytów neurologicznych poniżej poziomu uszkodzenia, w tym niedowładów kończyn dolnych, zaburzeń czucia oraz dysfunkcji zwieraczy.
Diagnostyka prenatalna przepukliny rdzeniowo-oponowej obejmuje badania ultrasonograficzne oraz oznaczenie poziomu alfa-fetoproteiny w surowicy matki i płynie owodniowym. Po urodzeniu konieczne jest pilne zabezpieczenie worka przepuklinowego oraz leczenie operacyjne, najczęściej przeprowadzane w pierwszych 24-48 godzinach życia. Coraz częściej wykonuje się również operacje wewnątrzmaciczne, które mogą poprawić rokowanie neurologiczne.
Leczenie przepukliny rdzeniowo-oponowej wymaga interdyscyplinarnego podejścia z udziałem neurochirurga, neurologa, urologa, ortopedy i rehabilitanta. Profilaktyka polega głównie na suplementacji kwasu foliowego przed poczęciem i w pierwszym trymestrze ciąży, co może zmniejszyć ryzyko wystąpienia wady o 50-70%.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas 600 mg + 200 mg + 245 mg
Produkt leczniczy Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas zawiera 600 mg efawirenzu, 200 mg emtrycytabiny oraz 245 mg tenofowiru dizoproksylu w formie tabletek powlekanych. Wskazane jest szczególne monitorowanie stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas laktacji. Przed rozpoczęciem terapii należy wykonać test ciążowy, a u kobiet w wieku rozrodczym zaleca się stosowanie podwójnej antykoncepcji (mechanicznej oraz hormonalnej) ze względu na potencjalne teratogenne działanie efawirenzu, zwłaszcza w pierwszym trymestrze. Ze względu na długi okres półtrwania efawirenzu, antykoncepcję należy kontynuować przez około 12 tygodni po zakończeniu leczenia. Dane epidemiologiczne wskazują na ryzyko wad cewy nerwowej, w tym przepukliny rdzeniowo-oponowej, u dzieci matek stosujących efawirenz w pierwszym trymestrze, choć częstość tych wad jest zbliżona do populacyjnej (0,5-1/1000 żywych urodzeń). Emtrycytabina i tenofowir dizoproksyl nie wykazują zwiększonego ryzyka wad rozwojowych ani toksyczności płodowej.
działanie toksyczne, efawirenz, emtrycytabina, hormonalne środki antykoncepcyjne, lek przeciwretrowirusowy, mechaniczne środki antykoncepcyjne, okres półtrwania, pierwszy trymestr ciąży, podwójna metoda antykoncepcji, przeniesienie wirusa HIV, przenikanie do mleka, przepuklina rdzeniowo-oponowa, tabletka powlekana, tenofowir dizoproksyl, transmisja wirusa HIV, wada cewy nerwowej, wada rozwojowa, wiek rozrodczy, zakażenie HIV - Leksykon substancji czynnych
Tenofowir dizoproksyl – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Tenofowir dizoproksyl, stosowany w terapii zakażenia HIV, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas laktacji. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie testu ciążowego, a pacjentki powinny być poinformowane o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji, zwłaszcza w przypadku preparatów zawierających efawirenz, gdzie antykoncepcję należy kontynuować przez około 12 tygodni po zakończeniu terapii. Dane kliniczne z ponad 1000 przypadków nie wskazują na teratogenne działanie tenofowiru dizoproksylu, jednak preparaty zawierające efawirenz są przeciwwskazane w ciąży ze względu na ryzyko wad cewy nerwowej, w tym przepukliny rdzeniowo-oponowej. Preparaty zawierające wyłącznie tenofowir dizoproksyl i emtrycytabinę mogą być stosowane w ciąży, jeśli stan kliniczny tego wymaga.
- Leksykon substancji czynnych
Efawirenz – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Efawirenz, składnik leków złożonych takich jak Efavirenz + Emtricitabine + Tenofovir disoproxil Aurovitas, Emtenef czy Padviram, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas karmienia piersią. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie testu ciążowego, a pacjentki powinny stosować podwójną metodę antykoncepcji (mechaniczną i hormonalną) w trakcie leczenia oraz przez 12 tygodni po jego zakończeniu, ze względu na długi okres półtrwania efawirenzu. Istnieje potencjalne ryzyko teratogenne, zwłaszcza wad cewy nerwowej w pierwszym trymestrze ciąży, co potwierdzają retrospektywne zgłoszenia oraz dane z rejestru ciąż (904 przypadki z narażeniem na efawirenz, 1 przypadek wady cewy nerwowej). Mimo braku jednoznacznego związku przyczynowego, stosowanie efawirenzu w ciąży jest przeciwwskazane, chyba że korzyści przewyższają ryzyko. Emtrycytabina i tenofowir dizoproksyl nie wykazują zwiększonego ryzyka wad rozwojowych ani negatywnego wpływu na płód.
antykoncepcja, badanie przedkliniczne, efawirenz, hormonalny środek antykoncepcyjny, karmienie piersią, kobieta w wieku rozrodczym, lek przeciwretrowirusowy, okres półtrwania, pierwszy trymestr ciąży, przenikanie do mleka kobiecego, przepuklina rdzeniowo-oponowa, rozwój płodowy, ryzyko teratogenne, test ciążowy, wada cewy nerwowej, wady rozwojowe płodu, zakażenie HIV, żywe urodzenie