pojedyncza tętnica pępowinowa
Pojedyncza tętnica pępowinowa (Single Umbilical Artery, SUA) to anomalia rozwojowa, w której w pępowinie obecna jest tylko jedna tętnica zamiast prawidłowych dwóch. Występuje w około 0,5-1% ciąż pojedynczych i częściej w ciążach mnogich. Anomalia ta może być izolowana lub towarzyszyć innym wadom rozwojowym.
Patomechanizm powstawania pojedynczej tętnicy pępowinowej nie został jednoznacznie określony. Może wynikać z pierwotnej agenezji jednej z tętnic lub jej wtórnego zaniku. SUA często wiąże się z wyższym ryzykiem występowania anomalii chromosomowych, wad serca, układu moczowego oraz przewodu pokarmowego, dlatego jej wykrycie stanowi wskazanie do rozszerzonej diagnostyki prenatalnej.
Diagnostyka polega na ocenie ultrasonograficznej pępowiny – najczęściej w przekroju poprzecznym, gdzie w warunkach prawidłowych widoczne są trzy naczynia tworzące charakterystyczny obraz „byka” (dwie tętnice i jedna żyła). W przypadku SUA widoczne są tylko dwa naczynia. Izolowana pojedyncza tętnica pępowinowa (bez współistniejących wad) wiąże się z niewielkim wzrostem ryzyka ograniczenia wzrastania płodu i porodu przedwczesnego.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zespół edwardsa (trisomia 18) – Objawy
Zespół Edwardsa (trisomia 18) to rzadkie zaburzenie genetyczne wynikające z obecności dodatkowego chromosomu 18, występujące w formie pełnej, mozaikowej lub częściowej trisomii. Charakteryzuje się licznymi wadami rozwojowymi, w tym wewnątrzmacicznym zahamowaniem wzrostu (IUGR), wadami serca (VSD, ASD, PDA u ~90% pacjentów), deformacjami kończyn (zaciśnięte dłonie, stopy typu „rocker-bottom”), mikrocefalią, mikrognacją oraz wadami układu nerwowego i narządów wewnętrznych. Diagnostyka prenatalna opiera się na badaniach USG i testach przesiewowych, gdzie obserwuje się m.in. wielowodzie, agenezję ciała modzelowatego i torbiele splotu naczyniówkowego. Po urodzeniu dzieci prezentują niską masę ciała, hipotonię, opóźnienie rozwoju psychomotorycznego oraz ciężką niepełnosprawność intelektualną. Rokowanie jest niepomyślne, zwłaszcza w pełnej trisomii 18, gdzie śmiertelność w pierwszym roku życia wynosi 90-95%, a przeżywalność powyżej 1 roku dotyczy jedynie 5-10% pacjentów.
agenezja ciała modzelowatego, agenezja nerki, atrezja przełyku, brachycefalia, centralny bezdech, dodatkowy chromosom 18, drgawka, gastrostomia, guz Wilmsa, hipotonia, IUGR, mikrocefalia, mikrognacja, nerka podkowiasta, niewydolność oddechowa, pojedyncza tętnica pępowinowa, przepuklina pępowinowa, przetrwały przewód tętniczy, refluks żołądkowo-przełykowy, rozszczep kręgosłupa, rozszczep wargi, skolioza, spodziectwo, syndaktylia, torbiel splotu naczyniówkowego, trisomia 18, trisomia mozaikowa, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wada serca, wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu, wielowodzie, wnętrostwo, wodonercze, zaćma, zespół Edwardsa, zmętnienie rogówki - Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenia wzrostu (karłowatość) – Epidemiologia
Zaburzenia wzrostu, określane jako karłowatość, definiuje się jako wzrost poniżej 147 cm, z częstością występowania od 1:15 000 do 1:40 000 urodzeń. Najczęstszą przyczyną jest achondroplazja, stanowiąca 70% przypadków, z częstością 1:20 000 do 1:30 000 żywych urodzeń rocznie. Achondroplazja dziedziczy się autosomalnie dominująco, jednak 80% przypadków to mutacje de novo, z istotnym ryzykiem związanym z zaawansowanym wiekiem ojcowskim (np. 1:1 875 u ojców >50 lat). Epidemiologia wskazuje na regionalne różnice, z wyższą częstością w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie. Badanie Utah Growth Study wykazało, że tylko 5% dzieci z niskim wzrostem i spowolnionym tempem wzrostu ma zaburzenia endokrynologiczne, a niedożywienie pozostaje główną przyczyną zaburzeń wzrostu globalnie.
achondroplazja, badanie antropometryczne, badanie fizykalne, badanie neurologiczne, dysplazja szkieletowa, dziedziczenie autosomalne dominujące, gen FGFR3, karłowatość, karłowatość z krótkimi kończynami, mozaicyzm germinalny, nagła śmierć niemowlęcia, niedobór hormonu wzrostu, niedożywienie, podejście wielodyscyplinarne, pojedyncza tętnica pępowinowa, wewnątrzmaciczne ograniczenie wzrostu, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie wzrostu, zespół Turnera