nadżerki i martwica
Nadżerki i martwica to dwa istotne terminy w patologii i medycynie klinicznej, opisujące różne stopnie uszkodzenia tkanek. Nadżerka (erosio) to powierzchowne uszkodzenie nabłonka, które nie przekracza błony podstawnej. Występuje najczęściej na błonach śluzowych przewodu pokarmowego, dróg oddechowych czy narządów płciowych.
Martwica (necrosis) stanowi głębszy i poważniejszy proces patologiczny, oznaczający śmierć komórek i tkanek w żywym organizmie. W przeciwieństwie do apoptozy (zaprogramowanej śmierci komórki), martwica jest procesem patologicznym, wywołanym przez czynniki zewnętrzne jak urazy, niedokrwienie, toksyny, infekcje czy ekstremalne temperatury.
Wyróżnia się kilka typów martwicy, m.in. martwicę skrzepową (typową dla niedokrwienia), rozpływną (charakterystyczną dla infekcji bakteryjnych), serowatą (związaną z gruźlicą), tłuszczową (obserwowaną w trzustce) czy włóknikową (występującą w mięśniu sercowym). Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, obrazowym oraz histopatologicznym.
Leczenie nadżerek koncentruje się na eliminacji czynnika wywołującego oraz wspomaganiu regeneracji tkanek. W przypadku martwicy postępowanie jest bardziej złożone i może obejmować interwencję chirurgiczną (usunięcie martwych tkanek – nekrektomia), antybiotykoterapię przy zakażeniach, oraz leczenie choroby podstawowej.