Leksykon wskazań

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania, strona 52 z 169

  • choroba dróg oddechowych przebiegająca z wydzielaniem gęstej wydzieliny oskrzelowej

    Choroba dróg oddechowych przebiegająca z wydzielaniem gęstej wydzieliny oskrzelowej to najczęściej przewlekłe schorzenie charakteryzujące się nadmierną produkcją śluzu w drogach oddechowych, co prowadzi do utrudnionego oddychania, kaszlu i zwiększonego ryzyka infekcji. Występuje ona w przebiegu wielu schorzeń, takich jak przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), mukowiscydoza, rozstrzenie oskrzeli czy przewlekłe zapalenie oskrzeli.

  • diagnostyka

    Diagnostyka medyczna to proces identyfikacji choroby lub stanu pacjenta poprzez ocenę objawów, badanie fizykalne, wyniki badań laboratoryjnych oraz badań obrazowych. Jest to kluczowy element praktyki medycznej, umożliwiający lekarzom postawienie właściwej diagnozy i wdrożenie odpowiedniego leczenia.

  • cyfrowa angiografia subtrakcyjna

    Cyfrowa angiografia subtrakcyjna (DSA – Digital Subtraction Angiography) to zaawansowana technika obrazowania radiologicznego, pozwalająca na uwidocznienie naczyń krwionośnych z dużą dokładnością. Metoda ta polega na wykonaniu dwóch zdjęć – przed i po podaniu środka kontrastowego, a następnie elektronicznym odjęciu (subtrakcji) obrazu bez kontrastu od obrazu z kontrastem, dzięki czemu uwidocznione zostają wyłącznie naczynia krwionośne.

  • angiokardiografia

    Angiokardiografia to metoda diagnostyczna polegająca na obrazowaniu jam serca i dużych naczyń krwionośnych przy użyciu środka kontrastowego i promieniowania rentgenowskiego. Badanie to umożliwia ocenę funkcji zastawek serca, wykrywanie anomalii strukturalnych, zwężeń naczyń wieńcowych oraz wad wrodzonych serca. Angiokardiografia jest szczególnie przydatna w diagnostyce choroby wieńcowej, niewydolności serca, kardiomiopatii oraz w ocenie skutków zawału mięśnia sercowego.

  • diagnostyka radiologiczna

    Diagnostyka radiologiczna stanowi kluczową dziedzinę współczesnej medycyny, opierającą się na wykorzystaniu promieniowania jonizującego oraz innych form energii do obrazowania struktur wewnętrznych organizmu. Obejmuje ona szereg technik, w tym klasyczne zdjęcia rentgenowskie, tomografię komputerową (TK), rezonans magnetyczny (MR), ultrasonografię (USG) oraz badania z użyciem izotopów promieniotwórczych.

  • zaburzenie krążenia limfatycznego

    Zaburzenie krążenia limfatycznego, znane również jako obrzęk limfatyczny lub limfedema, to stan, w którym dochodzi do nieprawidłowego gromadzenia się chłonki w tkankach, najczęściej w kończynach. Może wystąpić w formie pierwotnej (wrodzonej) lub wtórnej (nabytej), która jest znacznie częstsza i związana z uszkodzeniem naczyń limfatycznych w wyniku zabiegów chirurgicznych, radioterapii, urazów lub infekcji.

  • glistnica

    Glistnica to choroba pasożytnicza wywołana przez glistę ludzką (Ascaris lumbricoides), jednego z największych nicieni pasożytujących u człowieka. Zakażenie następuje poprzez spożycie żywności lub wody zanieczyszczonej jajami glisty. Po dostaniu się do przewodu pokarmowego, larwy wylęgają się w jelicie cienkim, przebijają jego ścianę i przez układ krwionośny wędrują do płuc, a następnie z powrotem do jelit, gdzie osiągają dojrzałość i składają jaja.

  • miażdżyca naczyń

    Miażdżyca naczyń to przewlekła choroba zapalna, charakteryzująca się odkładaniem się blaszek miażdżycowych (złożonych głównie z cholesterolu, komórek zapalnych i tkanki włóknistej) w ścianach tętnic. Proces ten prowadzi do zwężenia światła naczyń, ograniczenia przepływu krwi i niedokrwienia narządów. Miażdżyca rozwija się powoli, przez dziesięciolecia, a jej główne czynniki ryzyka to: nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość oraz predyspozycje genetyczne.

  • niedokrwistość spowodowana niedoborem żelaza

    Niedokrwistość z niedoboru żelaza (niedokrwistość mikrocytarna) to najczęstszy typ niedokrwistości na świecie, charakteryzujący się zmniejszoną liczbą czerwonych krwinek oraz obniżonym poziomem hemoglobiny wskutek niewystarczających zasobów żelaza w organizmie. Występuje, gdy zapasy żelaza są zbyt niskie, by wspierać prawidłową produkcję czerwonych krwinek w szpiku kostnym. Główne przyczyny obejmują przewlekłe krwawienia (np. z przewodu pokarmowego, obfite miesiączki), zwiększone zapotrzebowanie (ciąża, okres wzrostu), upośledzone wchłanianie (choroba Leśniowskiego-Crohna, celiakia) lub niedobory dietetyczne.

  • niedowidzenie zmierzchowe

    Niedowidzenie zmierzchowe (hemeralopia) to zaburzenie widzenia charakteryzujące się znacznym pogorszeniem ostrości widzenia w warunkach słabego oświetlenia, szczególnie o zmierzchu lub w nocy. Jest to objaw, a nie samodzielna choroba, najczęściej związany z niedoborem witaminy A lub schorzeniami siatkówki, takimi jak zwyrodnienie barwnikowe siatkówki, dystrofie siatkówki czy barwnikowe zwyrodnienie siatkówki.

  • choroba przewodu pokarmowego

    Choroba przewodu pokarmowego to szerokie pojęcie obejmujące różnorodne schorzenia dotyczące przełyku, żołądka, jelit, wątroby, trzustki i dróg żółciowych. Najczęstsze jednostki chorobowe to choroba refluksowa przełyku (GERD), choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, zespół jelita drażliwego (IBS), nieswoiste zapalenia jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego), zapalenie trzustki, kamica żółciowa oraz wirusowe zapalenie wątroby.

  • zaburzenie czynności wątroby

    Zaburzenie czynności wątroby to stan kliniczny, w którym dochodzi do nieprawidłowego funkcjonowania tego kluczowego organu odpowiedzialnego za metabolizm, detoksykację organizmu oraz produkcję białek osoczowych. Zaburzenia te mogą występować w postaci ostrej lub przewlekłej i być wynikiem różnych czynników, takich jak infekcje wirusowe (wirusowe zapalenie wątroby typu A, B, C), nadużywanie alkoholu, działania niepożądane leków, choroby autoimmunologiczne, niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (NAFLD) czy zatrucia toksynami.

  • retinopatia miażdżycowa

    Retinopatia miażdżycowa (ang. atherosclerotic retinopathy) to schorzenie naczyniowe siatkówki oka, które rozwija się w przebiegu zaawansowanej miażdżycy. Charakteryzuje się zmianami naczyniowymi wywołanymi przez blaszki miażdżycowe, które zwężają światło naczyń doprowadzających krew do siatkówki. Najczęściej występuje u pacjentów po 50. roku życia z wieloletnim wywiadem chorób układu sercowo-naczyniowego, takich jak nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia czy cukrzyca.

  • retinopatia nadciśnieniowa

    Retinopatia nadciśnieniowa to uszkodzenie siatkówki oka będące konsekwencją długotrwałego, niekontrolowanego nadciśnienia tętniczego. W początkowej fazie choroby dochodzi do zwężenia naczyń tętniczych siatkówki, następnie pojawiają się zmiany zatorowe, wybroczyny, wysięki twarde oraz obrzęk tarczy nerwu wzrokowego. W zaawansowanych przypadkach może dojść do krwawień do ciała szklistego, odwarstwienia siatkówki, a nawet ślepoty.

  • ostre zapalenie błony śluzowej nosa pochodzenia wirusowego

    Ostre zapalenie błony śluzowej nosa pochodzenia wirusowego (rhinitis acuta virosa), potocznie zwane przeziębieniem, jest jedną z najczęstszych infekcji górnych dróg oddechowych. Charakteryzuje się stanem zapalnym błony śluzowej nosa wywołanym przez wirusy, najczęściej rinowirusy (odpowiedzialne za około 50% przypadków), koronawirusy, adenowirusy, wirusy grypy i paragrypy. Schorzenie to występuje głównie w okresach jesienno-zimowych i wiosennych, gdy warunki sprzyjają szerzeniu się infekcji.

  • ostre zapalenie błony śluzowej nosa pochodzenia bakteryjnego

    Ostre zapalenie błony śluzowej nosa pochodzenia bakteryjnego (bakteryjne zapalenie błony śluzowej nosa) to stan zapalny wywoływany przez bakterie, który rozwija się w obrębie jamy nosowej. Najczęściej występuje jako powikłanie infekcji wirusowej, gdy dochodzi do nadkażenia bakteryjnego, choć może również wystąpić jako pierwotna infekcja bakteryjna. Do charakterystycznych objawów należą: wydzielina ropna z nosa (często o żółtym lub zielonym zabarwieniu), obrzęk błony śluzowej nosa, uczucie zatkania nosa, ból okolicy zatok przynosowych, gorączka oraz ogólne złe samopoczucie.

  • łagodny stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej

    Łagodny stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej, określany jako stomatitis, to schorzenie charakteryzujące się zaczerwienieniem, obrzękiem i niekiedy drobnymi owrzodzeniami błony śluzowej jamy ustnej. Występuje najczęściej jako reakcja na czynniki drażniące, takie jak ostre pokarmy, niewłaściwa higiena jamy ustnej, urazy mechaniczne, reakcje alergiczne lub jako skutek uboczny niektórych leków czy radioterapii. Charakterystycznymi objawami są pieczenie, dyskomfort podczas spożywania pokarmów, zwiększona wrażliwość na temperaturę oraz niekiedy nieświeży oddech.

  • wyprysk niealergiczny

    Wyprysk niealergiczny, znany również jako wyprysk endogenny lub wyprysk konstytucjonalny, to przewlekła zapalna choroba skóry, która nie jest spowodowana reakcją alergiczną na czynniki zewnętrzne. W przeciwieństwie do wyprysku alergicznego, wyprysk niealergiczny rozwija się z powodu wewnętrznych predyspozycji organizmu, zaburzeń układu immunologicznego lub dysfunkcji bariery naskórkowej.

  • wyprysk u dzieci

    Wyprysk u dzieci, znany także jako atopowe zapalenie skóry lub egzema dziecięca, to przewlekła choroba zapalna skóry charakteryzująca się swędzącymi, zaczerwienionymi i suchymi zmianami skórnymi. Występuje najczęściej u niemowląt i małych dzieci, często rozpoczynając się w okresie niemowlęcym. Szacuje się, że dotyczy około 10-20% dzieci w krajach rozwiniętych, przy czym u większości objawy ustępują przed okresem dojrzewania.

  • zespół Zollingera i Ellisona

    Zespół Zollingera-Ellisona (ZES) to rzadkie schorzenie charakteryzujące się nadmiernym wydzielaniem gastryny, najczęściej spowodowanym przez guz neuroendokrynny trzustki lub dwunastnicy – gastrinoma. Prowadzi to do hipersekrecji kwasu żołądkowego, co skutkuje ciężką chorobą wrzodową górnego odcinka przewodu pokarmowego, refluksem żołądkowo-przełykowym oraz biegunką i zespołem złego wchłaniania.

  • zakażenie płucno-oskrzelowe w przebiegu rozstrzeni oskrzeli

    Zakażenie płucno-oskrzelowe w przebiegu rozstrzeni oskrzeli to stan zapalny dróg oddechowych, który rozwija się w obrębie już patologicznie poszerzonych oskrzeli. Rozstrzenie oskrzeli (bronchiektazje) są przewlekłym schorzeniem charakteryzującym się nieodwracalnym poszerzeniem oskrzeli, w których dochodzi do zalegania wydzieliny i powtarzających się infekcji. Zakażenia płucno-oskrzelowe w tym przypadku są szczególnie trudne do leczenia ze względu na zmienioną anatomię dróg oddechowych i upośledzone mechanizmy oczyszczania.

  • grzybica skóry owłosionej

    Grzybica skóry owłosionej (tinea capitis) to infekcja grzybicza dotycząca skóry owłosionej głowy, brwi i rzęs, wywoływana najczęściej przez dermatofity z rodzaju Trichophyton i Microsporum. Choroba ta występuje głównie u dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym, rzadziej u dorosłych. Zakażenie szerzy się przez bezpośredni kontakt z chorym człowiekiem lub zwierzęciem, a także przez przedmioty skażone elementami grzybni lub zarodnikami.

  • zakrzepica żył głębokich w wywiadzie

    Zakrzepica żył głębokich (ZŻG) w wywiadzie jest istotnym czynnikiem ryzyka nawrotu choroby zakrzepowo-zatorowej. Pacjenci, którzy przebyli epizod ZŻG, są obciążeni zwiększonym ryzykiem ponownego wystąpienia zakrzepicy, szczególnie w ciągu pierwszych 6-12 miesięcy po zakończeniu standardowej terapii przeciwkrzepliwej. Ryzyko nawrotu szacuje się na około 10% w pierwszym roku i około 30% w ciągu 5 lat po przebytym epizodzie.

  • zarzucanie wsteczne treści żołądka do przełyku w przebiegu przepukliny rozworu przełykowego przepony

    Zarzucanie wsteczne treści żołądka do przełyku w przebiegu przepukliny rozworu przełykowego przepony to stan, w którym dochodzi do refluksu żołądkowo-przełykowego spowodowanego przemieszczeniem się części żołądka przez rozwór przełykowy przepony do klatki piersiowej. Jest to jedna z najczęstszych przyczyn choroby refluksowej przełyku (GERD). Przepuklina rozworu przełykowego osłabia dolny zwieracz przełyku, umożliwiając kwasowi żołądkowemu i innym treściom przedostawanie się z powrotem do przełyku, co prowadzi do typowych objawów takich jak zgaga, regurgitacja, ból w klatce piersiowej oraz trudności w połykaniu.

  • zgaga z powodu nadkwaśności

    Zgaga z powodu nadkwaśności to bardzo powszechny problem, objawiający się uczuciem pieczenia w przełyku, które może promieniować do gardła. Występuje najczęściej po obfitych lub tłustych posiłkach, w pozycji leżącej, podczas schylania się oraz w okresie ciąży. Powstaje wskutek zarzucania treści żołądkowej (refluksu) do przełyku, co prowadzi do podrażnienia błony śluzowej przełyku przez kwas solny.

  • grzybica krocza

    Grzybica krocza (łac. tinea cruris) to infekcja grzybicza obejmująca okolice pachwin, krocza oraz niekiedy okolicę odbytu i pośladków. Najczęstszym czynnikiem etiologicznym są dermatofity, przede wszystkim z rodzaju Trichophyton (T. rubrum, T. mentagrophytes) oraz Epidermophyton floccosum. Choroba występuje głównie u mężczyzn, zwłaszcza z nadwagą, nadmierną potliwością lub cukrzycą.

  • grzybica nieowłosionej skóry

    Grzybica nieowłosionej skóry to infekcja grzybicza dotycząca powierzchni skóry pozbawionej owłosienia. Najczęściej wywołują ją dermatofity (głównie z rodzaju Trichophyton, Microsporum i Epidermophyton), drożdżaki (Candida) lub pleśnie. Choroba objawia się typowymi rumieniowymi, złuszczającymi się zmianami o charakterystycznym obrączkowatym kształcie z wyraźnie zaznaczonym brzegiem. Pacjenci często skarżą się na świąd i pieczenie w miejscu zakażenia.

  • zapobieganie odrzucaniu przeszczepu po allogenicznej transplantacji szpiku

    Zapobieganie odrzucaniu przeszczepu po allogenicznej transplantacji szpiku (allo-HSCT) to kluczowy element opieki potransplantacyjnej. Odrzucenie przeszczepu może nastąpić, gdy układ immunologiczny biorcy rozpoznaje komórki dawcy jako obce i niszczy je, lub gdy przeszczepione komórki dawcy atakują tkanki biorcy (choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, GvHD). Wskazanie to dotyczy pacjentów poddawanych transplantacji szpiku z powodu chorób hematologicznych, takich jak białaczki, chłoniaki, zespoły mielodysplastyczne czy niedokrwistości aplastyczne.

  • kandydoza błon śluzowych zewnętrznych narządów płciowych

    Kandydoza błon śluzowych zewnętrznych narządów płciowych to zakażenie grzybicze wywołane najczęściej przez drożdżaki z rodzaju Candida, głównie Candida albicans. Schorzenie to występuje powszechnie, szczególnie u kobiet – szacuje się, że nawet 75% kobiet doświadcza co najmniej jednego epizodu grzybicy pochwy i sromu w ciągu życia. U mężczyzn kandydoza objawia się najczęściej jako zapalenie żołędzi i napletka.

  • uporczywa agresja w przebiegu zaburzenia zachowania u dziecka w wieku od 5 lat i młodzieży ze sprawnością intelektualną poniżej przeciętnej bądź upośledzeniem umysłowym

    Uporczywa agresja w przebiegu zaburzenia zachowania u dzieci i młodzieży stanowi poważne wyzwanie terapeutyczne. Występuje ona jako objaw zaburzeń zachowania (F91 wg ICD-10), charakteryzując się powtarzalnym i utrwalonym wzorcem zachowań antyspołecznych, agresywnych lub buntowniczych. U pacjentów ze sprawnością intelektualną poniżej przeciętnej lub z upośledzeniem umysłowym problem ten może być szczególnie trudny do opanowania ze względu na ograniczone możliwości poznawcze i trudności w samokontroli.

  • sedacja w oddziale intensywnej opieki medycznej

    Sedacja w oddziale intensywnej opieki medycznej (OIOM) to procedura medyczna polegająca na farmakologicznym wywołaniu stanu uspokojenia, zniesienia lęku i dyskomfortu u pacjentów wymagających intensywnego leczenia. Jest to niezbędny element postępowania u pacjentów wentylowanych mechanicznie, z zaburzeniami świadomości, pobudzonych psychoruchowo, czy cierpiących silny ból.

  • okresowa trudność z zasypianiem

    Okresowa trudność z zasypianiem to problem, który dotyka wielu pacjentów, charakteryzujący się sporadycznym występowaniem kłopotów z inicjacją snu. Występuje najczęściej w sytuacjach stresowych, przy zmianach trybu życia, w podróży (jet lag) lub podczas okresów wzmożonego napięcia psychicznego. W odróżnieniu od przewlekłej bezsenności, ma charakter przejściowy i zwykle nie trwa dłużej niż kilka tygodni.

  • profilaktyka osteoporozy

    Profilaktyka osteoporozy to kompleksowe działania mające na celu zapobieganie rozwojowi osteoporozy, choroby charakteryzującej się zmniejszeniem gęstości mineralnej kości, co prowadzi do zwiększonego ryzyka złamań. Działania profilaktyczne powinny być rozpoczynane już w młodym wieku, ponieważ szczytowa masa kostna jest osiągana około 25-30 roku życia, a następnie stopniowo maleje.

  • łagodne zaburzenia układu moczowego

    Łagodne zaburzenia układu moczowego obejmują szereg dolegliwości związanych z funkcjonowaniem dróg moczowych, które nie wynikają z poważnych chorób strukturalnych czy nowotworowych. Najczęściej występują w postaci łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH) u mężczyzn lub zaburzeń czynnościowych pęcherza moczowego u obu płci. W przypadku BPH dochodzi do powiększenia prostaty, co powoduje ucisk na cewkę moczową i prowadzi do objawów takich jak częste oddawanie moczu (szczególnie w nocy), słaby strumień moczu, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza oraz trudności z rozpoczęciem mikcji.

  • stan alergiczny

    Stan alergiczny to ogólne określenie reakcji nadwrażliwości organizmu na określone substancje (alergeny), które u większości osób nie wywołują żadnych objawów. Objawy stanu alergicznego mogą obejmować: wysypkę, świąd skóry, obrzęk, kichanie, katar, łzawienie oczu, duszność, a w najcięższych przypadkach wstrząs anafilaktyczny. Stany alergiczne mogą być sezonowe (np. alergia na pyłki roślin) lub całoroczne (np. alergia na roztocza kurzu domowego).

  • ostre bóle mięśniowo-stawowe

    Ostre bóle mięśniowo-stawowe to dolegliwości, które mogą pojawiać się nagle i mieć różnorodne podłoże. Najczęściej są wynikiem urazów, przeciążeń, stanów zapalnych stawów lub mięśni, chorób reumatycznych lub infekcji. Charakteryzują się intensywnym bólem, obrzękiem, ograniczeniem ruchomości stawów oraz niekiedy zaczerwienieniem i uciepleniem skóry nad zmienioną chorobowo okolicą.

  • ból o silnym natężeniu

    Ból o silnym natężeniu to dolegliwość charakteryzująca się wysoką intensywnością odczuwania bólu, która znacząco zaburza funkcjonowanie pacjenta i wymaga pilnej interwencji medycznej. Silny ból może występować w przebiegu różnych schorzeń, takich jak urazy, choroby nowotworowe, zapalenia, kolki nerkowe, zawał mięśnia sercowego czy migreny. Oceny natężenia bólu dokonuje się najczęściej za pomocą skali VAS (Visual Analogue Scale), gdzie ból o silnym natężeniu oznacza wartości powyżej 7 w 10-stopniowej skali.

  • stabilna niewydolność serca z zaburzeniem czynności skurczowej lewej komory

    Stabilna niewydolność serca z zaburzeniem czynności skurczowej lewej komory to stan kliniczny, w którym serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi, aby zaspokoić potrzeby metaboliczne organizmu. Zaburzenie czynności skurczowej lewej komory (obniżona frakcja wyrzutowa lewej komory, HFrEF) występuje, gdy frakcja wyrzutowa lewej komory jest mniejsza niż 40%. Stan ten charakteryzuje się objawami takimi jak duszność wysiłkowa, zmęczenie, obrzęki kończyn dolnych, ale w formie stabilnej, co oznacza, że objawy nie nasilają się i nie wymagają hospitalizacji.

  • powikłania zakrzepowo-zatorowe

    Powikłania zakrzepowo-zatorowe to grupa stanów chorobowych wynikających z tworzenia się zakrzepów krwi w układzie naczyniowym, które mogą prowadzić do zatoru w różnych narządach. Najczęstsze postaci tych powikłań to żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (obejmująca zakrzepicę żył głębokich i zatorowość płucną) oraz zatory tętnicze (m.in. udar niedokrwienny mózgu czy zawał mięśnia sercowego).

  • przedwczesne dojrzewanie płciowe pochodzenia ośrodkowego

    Przedwczesne dojrzewanie płciowe pochodzenia ośrodkowego (CPP – Central Precocious Puberty) to stan charakteryzujący się przedwczesną aktywacją osi podwzgórze-przysadka-gonady, prowadzący do pojawienia się drugorzędowych cech płciowych przed 8. rokiem życia u dziewcząt i przed 9. rokiem życia u chłopców. Proces ten wynika z przedwczesnego uwolnienia gonadoliberyny (GnRH) z podwzgórza, co stymuluje przysadkę do wydzielania gonadotropin FSH i LH, a te z kolei pobudzają produkcję hormonów płciowych w gonadach.

  • drożdżyca błon śluzowych narządów płciowych

    Drożdżyca błon śluzowych narządów płciowych to infekcja grzybicza wywoływana najczęściej przez drożdżaki z rodzaju Candida, przede wszystkim Candida albicans. Schorzenie to występuje znacznie częściej u kobiet (kandydoza pochwy i sromu) niż u mężczyzn (kandydoza żołędzi i napletka). Szacuje się, że około 75% kobiet przynajmniej raz w życiu doświadcza epizodu drożdżycy pochwy, a u 40-50% dochodzi do nawrotów.

  • ból mięśniowo-szkieletowy

    Ból mięśniowo-szkieletowy to dolegliwość dotycząca układu ruchu, obejmująca ból pochodzący z mięśni, ścięgien, więzadeł, kości lub stawów. Może występować jako ból ostry, będący wynikiem urazu lub przeciążenia, lub jako ból przewlekły, związany z chorobami reumatycznymi, zwyrodnieniowymi czy metabolicznymi. Najczęstszymi przyczynami bólu mięśniowo-szkieletowego są urazy sportowe, przeciążenia zawodowe, choroby zwyrodnieniowe stawów, zapalenia stawów, fibromialgia czy miopatie.

  • zakażenie bakteryjne

    Zakażenie bakteryjne to infekcja wywołana przez bakterie, które wniknęły do organizmu, namnożyły się i wywołały reakcję obronną. Zakażenia te mogą dotyczyć różnych układów i narządów, takich jak drogi oddechowe, moczowe, przewód pokarmowy czy skóra. Rozpoznanie zakażenia bakteryjnego opiera się na objawach klinicznych, badaniach laboratoryjnych (m.in. podwyższony poziom białka C-reaktywnego, leukocytoza), posiewach mikrobiologicznych oraz ocenie skuteczności zastosowanego leczenia.

  • nierzeżączkowe zakażenie narządów rodnych

    Nierzeżączkowe zakażenie narządów rodnych (NZNR) to grupa zakażeń układu moczowo-płciowego wywołanych przez patogeny inne niż dwoinka rzeżączki (Neisseria gonorrhoeae). Najczęstszymi czynnikami etiologicznymi są Chlamydia trachomatis, Mycoplasma genitalium, Ureaplasma urealyticum oraz bakterie beztlenowe. NZNR może dotyczyć szyjki macicy (zapalenie szyjki macicy), endometrium (zapalenie błony śluzowej macicy), jajowodów i jajników (zapalenie przydatków) oraz okolicznych tkanek miednicy mniejszej.

  • zakażenie grzybicze

    Zakażenie grzybicze (grzybica) to choroba wywoływana przez grzyby patogenne, które mogą atakować różne części ciała: skórę, błony śluzowe, paznokcie, włosy, a także narządy wewnętrzne. Najczęstszymi czynnikami etiologicznymi są dermatofity, drożdżaki z rodzaju Candida oraz grzyby pleśniowe. Zakażenia grzybicze mogą występować zarówno u osób immunokompetentnych, jak i immunoniekompetentnych, przy czym u tych drugich przebiegają ciężej i często mają charakter uogólniony.

  • drożdżakowe zakażenie gardła

    Drożdżakowe zakażenie gardła to stan zapalny wywoływany najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, głównie Candida albicans. Schorzenie to manifestuje się białymi lub żółtawymi nalotami na błonie śluzowej gardła, którym towarzyszy ból, trudności w przełykaniu oraz uczucie pieczenia. Zakażenie to występuje szczególnie często u osób z obniżoną odpornością, pacjentów stosujących antybiotyki, kortykosteroidy, chorych na cukrzycę oraz u osób używających inhalatorów steroidowych.

  • drożdżakowe zakażenie przełyku

    Drożdżakowe zakażenie przełyku, znane również jako kandydoza przełyku, to infekcja grzybicza wywoływana najczęściej przez Candida albicans. Schorzenie to charakteryzuje się stanem zapalnym błony śluzowej przełyku, co objawia się bólem, trudnościami w przełykaniu (dysfagią), uczuciem pieczenia za mostkiem oraz niekiedy krwawieniem. Najczęściej występuje u pacjentów z osłabioną odpornością, w tym u osób z HIV/AIDS, pacjentów onkologicznych, poddawanych chemioterapii, leczonych długotrwale antybiotykami lub steroidami oraz u diabetyków.

  • przewlekłe drożdżakowe zakażenie skóry i błon śluzowych

    Przewlekłe drożdżakowe zakażenie skóry i błon śluzowych (kandydoza przewlekła) to schorzenie wywoływane najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, przede wszystkim Candida albicans. Zakażenie to może dotyczyć różnych okolic ciała, w tym jamy ustnej, gardła, przełyku, narządów płciowych, fałdów skórnych oraz paznokci. Przewlekły charakter zakażenia definiuje się jako utrzymywanie się objawów przez okres dłuższy niż miesiąc lub występowanie częstych nawrotów.

  • skaleczenie

    Skaleczenie to powierzchowne uszkodzenie ciągłości skóry, najczęściej spowodowane ostrym przedmiotem. Choć zazwyczaj jest to drobny uraz, wymaga właściwego postępowania, aby zapobiec zakażeniu i zapewnić prawidłowe gojenie. Skaleczenia występują najczęściej na kończynach, szczególnie dłoniach i palcach, i mogą być liniowe, nieregularne lub punktowe w zależności od mechanizmu urazu.

  • rakowiak

    Rakowiak to nowotwór neuroendokrynny, który najczęściej rozwija się w układzie pokarmowym (głównie w jelicie cienkim i wyrostku robaczkowym) oraz w płucach. Guzy te wydzielają różne substancje biologicznie czynne, przede wszystkim serotoninę, które mogą powodować charakterystyczny zespół objawów (zespół rakowiaka) obejmujący napadowe zaczerwienienie skóry, biegunkę, bóle brzucha oraz objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego i oddechowego.

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl