bejel
Wskazanie

Bejel (inaczej syfilis endemiczny) to przewlekła choroba zakaźna wywoływana przez bakterię Treponema pallidum podgatunek endemicum. Jest to krętkowica należąca do grupy kiły endemicznej, występująca głównie w suchych, tropikalnych regionach Afryki, Bliskiego Wschodu oraz niektórych częściach Azji Południowo-Wschodniej. Bejel przenosi się głównie przez bezpośredni kontakt z zakażoną osobą, zwłaszcza poprzez kontakt ze zmianami skórnymi lub dzielenie się naczyniami do picia.

Choroba ta przebiega w trzech stadiach. Wczesne stadium charakteryzuje się zmianami w jamie ustnej i na błonach śluzowych, które mogą być bezobjawowe. W drugim stadium pojawiają się grudkowo-łuszczące zmiany skórne, zwłaszcza w okolicach łokci, kolan i pośladków. Stadium późne objawia się destrukcyjnymi zmianami w kościach, stawach i tkance podskórnej, prowadząc do deformacji i kalectwa.

W leczeniu bejel stosuje się głównie antybiotykoterapię. Lekiem pierwszego wyboru jest penicylina benzatynowa (Debecylina) podawana domięśniowo w pojedynczej dawce. W przypadku alergii na penicylinę alternatywą są doksycyklina (Doxycyclinum TZF, Doxyratio) lub tetracyklina (Tetracyclinum TZF) przyjmowane doustnie przez 14-28 dni. U dzieci poniżej 8 roku życia i kobiet w ciąży z alergią na penicylinę można zastosować erytromycynę (Erythromycinum TZF).

Największe trudności w leczeniu bejel to przede wszystkim problem z dostępem do opieki zdrowotnej w regionach endemicznych, gdzie choroba występuje najczęściej. Dodatkowym wyzwaniem jest prawidłowa diagnostyka, gdyż objawy bejel mogą być mylone z innymi chorobami skórnymi lub krętkowicami (framboezją, pintą). Opóźniona diagnoza prowadzi do późnego wdrożenia leczenia, gdy już doszło do nieodwracalnych zmian w tkankach. Istotnym problemem jest również konieczność przerwania łańcucha transmisji choroby poprzez leczenie wszystkich osób z bliskiego kontaktu, co w warunkach ograniczonych zasobów medycznych bywa trudne do zrealizowania.