etretinat
Etretinat to lek z grupy retinoidów (pochodnych witaminy A), który był stosowany w leczeniu ciężkich przypadków łuszczycy, zaburzeń rogowacenia oraz innych dermatoz. Działanie etretinatu polega na normalizacji procesów różnicowania i rogowacenia komórek naskórka, zmniejszeniu proliferacji keratynocytów oraz modulacji odpowiedzi immunologicznej.
Warto podkreślić, że etretinat został w dużej mierze zastąpiony przez jego metabolit – acytretynę, która wykazuje podobną skuteczność, ale krótszy okres półtrwania. Głównym powodem tej zmiany jest wyjątkowo długi okres eliminacji etretinatu z organizmu (do 120 dni), co wiąże się z wysokim ryzykiem teratogenności – lek może pozostawać w tkance tłuszczowej nawet przez kilka lat po zakończeniu terapii.
Do najczęstszych działań niepożądanych etretinatu należą: suchość skóry i błon śluzowych, łysienie, świąd, zapalenie czerwieni wargowej, nadwrażliwość na światło, zwiększenie stężenia lipidów w surowicy oraz nieprawidłowości w funkcjonowaniu wątroby. Ze względu na silne działanie teratogenne stosowanie leku jest bezwzględnie przeciwwskazane u kobiet w ciąży oraz wymaga skutecznej antykoncepcji zarówno w trakcie leczenia, jak i przez długi okres po jego zakończeniu.