therapeutic drug monitoring
Therapeutic Drug Monitoring (TDM) to procedura kliniczna polegająca na pomiarze stężenia leków we krwi lub innych płynach ustrojowych w celu indywidualizacji dawkowania i optymalizacji terapii. TDM jest szczególnie istotne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, gdzie różnica między dawką leczniczą a toksyczną jest niewielka.
Procedura ta znajduje zastosowanie w monitorowaniu stężenia leków przeciwpadaczkowych, immunosupresyjnych, przeciwdrobnoustrojowych, przeciwnowotworowych oraz leków stosowanych w psychiatrii. Dzięki TDM możliwa jest ocena zgodności stężenia leku z zakresem terapeutycznym, identyfikacja przyczyn niepowodzenia terapii oraz wykrycie potencjalnej toksyczności.
Na interpretację wyników TDM wpływają liczne czynniki, w tym farmakokinetyka leku, interakcje lekowe, funkcja wątroby i nerek, wiek pacjenta oraz polimorfizmy genetyczne. Właściwe wykorzystanie TDM wymaga znajomości czasu pobierania próbek (najczęściej stężenie minimalne przed podaniem kolejnej dawki), metod analitycznych oraz prawidłowej interpretacji klinicznej wyników.
Współczesne podejście do TDM uwzględnia również koncepcję farmakogenetyki i medycyny spersonalizowanej, co pozwala na jeszcze bardziej precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta i minimalizację działań niepożądanych przy jednoczesnej maksymalizacji skuteczności leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Atazanawir – Dawkowanie i sposób podawania
Atazanawir jest inhibitorem proteazy stosowanym w terapii zakażeń HIV, którego dawkowanie wymaga indywidualizacji przez lekarza specjalistę. U dorosłych pacjentów zalecana dawka wynosi 300 mg raz na dobę, podawana z 100 mg rytonawiru, który działa jako środek farmakokinetyczny, zwiększający biodostępność atazanawiru. U dzieci i młodzieży (6-18 lat) dawkowanie jest zależne od masy ciała: 200 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru dla masy ciała 15-35 kg, oraz 300 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru dla masy ≥35 kg, zawsze podczas posiłku. Dla dzieci powyżej 3 miesięcy i masie ciała ≥5 kg dostępne są formy proszku doustnego, z koniecznością dostosowania dawki przy zmianie postaci leku. Atazanawiru nie stosuje się u niemowląt poniżej 3 miesięcy ze względu na ryzyko kernicterus. U pacjentów z niewydolnością nerek nie wymaga się modyfikacji dawki, jednak u osób dializowanych nie zaleca się stosowania atazanawiru z rytonawirem.
antagonista receptora H2, atazanawir, biodostępność, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, działanie niepożądane, farmakokinetyka, hemodializa, kernicterus, łagodne zaburzenie czynności wątroby, monitorowanie stężenia leku, oporność na leki, rytonawir, stężenie terapeutyczne, tenofowir dyzoproksyl, therapeutic drug monitoring, trymestr ciąży, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie HIV, żółtaczka jąder podkomorowych