Dawkowanie i sposób podawania
Atazanawir

Atazanawir jest inhibitorem proteazy stosowanym w terapii zakażeń HIV, którego dawkowanie wymaga indywidualizacji przez lekarza specjalistę. U dorosłych pacjentów zalecana dawka wynosi 300 mg raz na dobę, podawana z 100 mg rytonawiru, który działa jako środek farmakokinetyczny, zwiększający biodostępność atazanawiru. U dzieci i młodzieży (6-18 lat) dawkowanie jest zależne od masy ciała: 200 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru dla masy ciała 15-35 kg, oraz 300 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru dla masy ≥35 kg, zawsze podczas posiłku. Dla dzieci powyżej 3 miesięcy i masie ciała ≥5 kg dostępne są formy proszku doustnego, z koniecznością dostosowania dawki przy zmianie postaci leku. Atazanawiru nie stosuje się u niemowląt poniżej 3 miesięcy ze względu na ryzyko kernicterus. U pacjentów z niewydolnością nerek nie wymaga się modyfikacji dawki, jednak u osób dializowanych nie zaleca się stosowania atazanawiru z rytonawirem.

Dawkowanie i sposób podawania atazanawiru

Atazanawir jest substancją stosowaną w terapii zakażeń HIV, a jej dawkowanie powinno być prowadzone przez lekarza doświadczonego w leczeniu tego typu infekcji. Poniżej przedstawione są szczegółowe informacje dotyczące dawkowania substancji w zależności od wieku, masy ciała oraz innych czynników, które należy uwzględnić podczas wywiadu medycznego i planowania terapii.1

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

U pacjentów dorosłych zalecana dawka atazanawiru wynosi 300 mg przyjmowana raz na dobę, zawsze w połączeniu z rytonawirem w dawce 100 mg raz na dobę. Leki te należy przyjmować podczas posiłku. Rytonawir stosowany jest jako środek przyspieszający farmakokinetykę atazanawiru, co pozwala na uzyskanie odpowiednich stężeń terapeutycznych substancji w organizmie.2 3

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

W przypadku dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 18 lat i o masie ciała co najmniej 15 kg, dawkowanie atazanawiru zależy od masy ciała pacjenta i nie powinno przekraczać dawki zalecanej dla osób dorosłych. Preparat w postaci kapsułek musi być podawany z rytonawirem podczas posiłku, co zapewnia właściwą biodostępność substancji.4 5

Dokładne dawkowanie u dzieci i młodzieży
Masa ciała (kg) Dawka atazanawiru podawana raz na dobę Dawka rytonawiru podawana raz na dobę
od 15 do mniej niż 35 200 mg 100 mg
co najmniej 35 300 mg 100 mg

6 7

Rytonawir może być stosowany w postaci kapsułek, tabletek lub roztworu doustnego, w zależności od potrzeb pacjenta.8 9

Dawkowanie u dzieci poniżej 6 lat

Dla dzieci w wieku co najmniej 3 miesięcy i o masie ciała co najmniej 5 kg może być dostępna inna postać farmaceutyczna atazanawiru (np. proszek doustny). Zaleca się zmianę formy podawania na kapsułki dopiero wtedy, gdy pacjent będzie w stanie regularnie i bezpiecznie połykać kapsułki. Należy pamiętać, że zamiana postaci leku może wymagać zmiany dawkowania – w takim przypadku konieczne jest zapoznanie się z tabelą dawkowania dla konkretnej postaci produktu.10 11

Ważne: atazanawiru nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 3 miesięcy ze względów bezpieczeństwa, szczególnie z uwagi na ryzyko wystąpienia żółtaczki jąder podkomorowych mózgu (tzw. kernicterus).12 13

Sposób podawania atazanawiru

Atazanawir należy przyjmować doustnie. Kapsułki powinny być połykane w całości, bez rozgryzania czy otwierania.14 15

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie ma konieczności dostosowania dawkowania atazanawiru. Należy jednak pamiętać, że u pacjentów poddawanych hemodializie nie zaleca się stosowania atazanawiru w skojarzeniu z rytonawirem ze względu na specyfikę farmakokinetyki obu substancji w tej grupie pacjentów.16 17

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Stosowanie atazanawiru z rytonawirem u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby wymaga szczególnej ostrożności:

W przypadku konieczności wycofania rytonawiru z pierwotnie zalecanego schematu, można kontynuować leczenie niewzmocnionym atazanawirem:

  • U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby – w dawce 400 mg raz na dobę z posiłkiem.
  • U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby – w zmniejszonej dawce 300 mg raz na dobę z posiłkiem.
  • U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby nie wolno stosować niewzmocnionego atazanawiru.22 23

Stosowanie u kobiet w ciąży i okresie poporodowym

W drugim i trzecim trymestrze ciąży: Atazanawir w dawce 300 mg z rytonawirem w dawce 100 mg może nie zapewnić wystarczającej ekspozycji na atazanawir, zwłaszcza gdy działanie atazanawiru lub całego schematu leczenia może być upośledzone z powodu oporności na leki. Z uwagi na ograniczone dane oraz zmienność osobniczą u pacjentek w ciąży, należy rozważyć monitorowanie stężenia leku (TDM – Therapeutic Drug Monitoring) w celu zapewnienia odpowiedniej ekspozycji.24 25

Należy spodziewać się dalszego zmniejszenia ekspozycji na atazanawir, jeśli jest on podawany z produktami leczniczymi, które mogą obniżać jego stężenie, takimi jak:

W przypadku konieczności stosowania tenofowiru dyzoproksylu lub antagonisty receptora H2, można rozważyć zwiększenie dawki atazanawiru do 400 mg z rytonawirem w dawce 100 mg, a także monitorowanie stężenia leku. Nie zaleca się jednak jednoczesnego stosowania atazanawiru z rytonawirem u pacjentek w ciąży, które przyjmują zarówno tenofowir dyzoproksyl, jak i antagonistę receptora H2.26 27

W okresie poporodowym: Po możliwym zmniejszeniu ekspozycji na atazanawir w drugim i trzecim trymestrze ciąży, ekspozycja na lek może wzrosnąć w ciągu pierwszych dwóch miesięcy po porodzie. Dlatego pacjentki w okresie poporodowym należy ściśle monitorować pod kątem wystąpienia działań niepożądanych. W tym okresie zalecenia dawkowania dla pacjentek po porodzie są takie same jak dla pacjentek nie będących w ciąży, w tym zalecenia dotyczące jednoczesnego stosowania produktów leczniczych, które mogą wpływać na ekspozycję na atazanawir.28 29

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl