paciorkowcowe zakażenie skóry i tkanki podskórnej
Wskazanie

Paciorkowcowe zakażenie skóry i tkanki podskórnej to powszechna infekcja bakteryjna, wywołana głównie przez paciorkowce grupy A (Streptococcus pyogenes), rzadziej przez paciorkowce grup B, C lub G. Zakażenia te manifestują się najczęściej jako róża (erysipelas) lub cellulitis, charakteryzujące się zaczerwienieniem, obrzękiem, ociepleniem i bólem zajętej okolicy. Do czynników ryzyka zalicza się przerwanie ciągłości skóry (skaleczenia, owrzodzenia), obrzęki limfatyczne, żylną chorobę zakrzepowo-zatorową oraz osłabienie układu odpornościowego.

W leczeniu paciorkowcowych zakażeń skóry i tkanki podskórnej stosuje się przede wszystkim antybiotykoterapię. Lekami pierwszego wyboru są penicyliny, takie jak fenoksymetylopenicylina (Ospen) lub amoksycylina (Amoksiklav, Augmentin, Taromentin). W przypadku alergii na penicyliny alternatywą są klindamycyna (Clindamycin, Dalacin C), makrolidy jak klarytromycyna (Klacid, Fromilid) czy cefalosporyny np. cefadroksyl (Duracef). W cięższych przypadkach wymagających hospitalizacji stosuje się leczenie dożylne ampicyliną z sulbaktamem (Unasyn), piperacyliną z tazobaktamem (Tazocin) lub ceftriaksonem (Biotrakson).

Największe trudności w leczeniu paciorkowcowych zakażeń skóry i tkanki podskórnej stanowi rosnąca oporność na antybiotyki, szczególnie na makrolidy. Kolejnym wyzwaniem jest różnicowanie z innymi stanami chorobowymi, takimi jak kontaktowe zapalenie skóry, reakcje alergiczne czy zakażenia grzybicze. Problemem klinicznym pozostaje również tendencja do nawrotów, zwłaszcza u pacjentów z przewlekłymi chorobami predysponującymi (niewydolność żylna, obrzęki limfatyczne, cukrzyca). W przypadkach nawracających konieczne może być wprowadzenie długoterminowej profilaktyki antybiotykowej oraz eliminacja czynników predysponujących.

Istotnym elementem postępowania jest także leczenie wspomagające, obejmujące unieruchomienie i elewację kończyny objętej procesem zapalnym, stosowanie zimnych okładów oraz odpowiednie nawodnienie pacjenta. W przypadkach powikłanych ropniami konieczne może być chirurgiczne nacięcie i drenaż. Prewencja nawrotów wymaga szczególnej dbałości o higienę skóry, właściwe nawilżanie, leczenie dermatoz predysponujących oraz kontrolę chorób współistniejących.