Dawkowanie i sposób podawania
Wirus odry
Wirus odry, będący składnikiem szczepionek skojarzonych MMR (odra, świnka, różyczka) oraz MMRV (odra, świnka, różyczka, ospa wietrzna), jest podawany w dawce 0,5 ml zawierającej co najmniej 10³⁰ CCID₅₀ żywego, atenuowanego wirusa (szczep Schwarz). Szczepionka Priorix jest zalecana od 12 miesiąca życia, z podaniem jednej dawki i drugiej zgodnie z oficjalnymi wytycznymi, natomiast Priorix-Tetra stosuje się od 11 miesiąca życia, podając dwie dawki w odstępie minimum 4 tygodni, optymalnie 6 tygodni do 3 miesięcy. W przypadku niemowląt poniżej 12 miesiąca życia, szczepienie jest możliwe w sytuacjach epidemiologicznych (np. epidemia, podróż do rejonów endemicznych), z pierwszą dawką podaną po ukończeniu 9-11 miesiąca życia i drugą dawką w ciągu 3 miesięcy, zachowując minimalny odstęp 4 tygodni. Nie określono bezpieczeństwa i skuteczności szczepionki u niemowląt poniżej 9 miesiąca życia.
Dawkowanie i sposób podawania wirusa odry
Wirus odry stanowi kluczowy składnik szczepionek skojarzonych MMR (odra, świnka, różyczka) oraz MMRV (odra, świnka, różyczka, ospa wietrzna). Dawkowanie preparatów zawierających wirus odry powinno być zgodne z oficjalnymi zaleceniami i dostosowane do wieku pacjenta oraz sytuacji epidemiologicznej.1
Dawkowanie według grup wiekowych
Dawkowanie wirusa odry zawartego w szczepionkach jest ściśle określone. W przypadku szczepionki Priorix zawartość żywego atenuowanego wirusa odry (szczep Schwarz) wynosi nie mniej niż 10³⁰ CCID₅₀ w jednej dawce (0,5 ml) szczepionki po rekonstytucji.2 Podobnie w szczepionce Priorix-Tetra jedna dawka (0,5 ml) po rekonstytucji zawiera wirus odry szczepu Schwarz (żywy, atenuowany) w ilości nie mniejszej niż 10³⁰ CCID₅₀.3
Dzieci w wieku 12 miesięcy i starsze
U osób w wieku 12 miesięcy i starszych zalecane jest podanie jednej dawki (0,5 ml) szczepionki Priorix. Druga dawka powinna zostać podana zgodnie z oficjalnymi zaleceniami.4
W przypadku szczepionki Priorix-Tetra, osoby w wieku od 11 miesięcy powinny otrzymać dwie dawki szczepionki (każda po 0,5 ml). Wiek, w którym pacjenci mogą zostać zaszczepieni powinien być zgodny z odpowiednimi oficjalnymi zaleceniami, które mogą różnić się w zależności od sytuacji epidemiologicznej.5
Niemowlęta w wieku od 9 do 12 miesięcy
Niemowlęta w pierwszym roku życia mogą nie wytworzyć wystarczającej odpowiedzi na składniki szczepionki. W przypadku, gdy sytuacja epidemiologiczna wymaga szczepienia niemowląt w pierwszym roku ich życia (np. wybuch epidemii lub podróż w rejony endemiczne), druga dawka szczepionki Priorix powinna zostać podana w drugim roku życia, najlepiej w ciągu 3 miesięcy od podania pierwszej dawki. W żadnym przypadku odstęp pomiędzy dawkami nie powinien być krótszy niż 4 tygodnie.6
W przypadku szczepionki Priorix-Tetra, gdy sytuacja epidemiologiczna wymaga szczepienia niemowląt w wieku poniżej 11 miesięcy, pierwsza dawka może zostać podana po ukończeniu 9. miesiąca życia. Drugą dawkę należy podać w ciągu 3 miesięcy od podania pierwszej dawki.7
Niemowlęta w wieku poniżej 9 miesięcy
Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności szczepionki Priorix u niemowląt w wieku poniżej 9 miesięcy.8
Odstępy między dawkami
Ważnym elementem efektywnego schematu dawkowania jest zachowanie odpowiednich odstępów między dawkami:
- W przypadku szczepionki Priorix-Tetra, najkorzystniejszy odstęp pomiędzy dawkami wynosi od 6 tygodni do 3 miesięcy. Jeśli pierwsza dawka została podana w wieku 11 miesięcy, drugą dawkę należy podać w ciągu 3 miesięcy.9
- Niezależnie od stosowanego preparatu, w żadnym przypadku odstęp pomiędzy dawkami nie powinien być krótszy niż 4 tygodnie.10 11
Szczepienie uzupełniające i alternatywne schematy
Szczepionka Priorix może być stosowana u osób, które zostały uprzednio zaszczepione inną monowalentną lub skojarzoną szczepionką przeciw odrze, śwince i różyczce.12
Alternatywnie, zgodnie z odpowiednimi oficjalnymi zaleceniami, możliwe są następujące schematy z użyciem szczepionki Priorix-Tetra:13
- Pojedyncza dawka szczepionki Priorix-Tetra może zostać podana pacjentowi, który otrzymał już pojedynczą dawkę innej szczepionki przeciw odrze, śwince, różyczce (MMR) i (lub) pojedynczą dawkę innej szczepionki przeciw ospie wietrznej.14
- Pojedyncza dawka szczepionki Priorix-Tetra może poprzedzać podanie pojedynczej dawki innej szczepionki przeciw odrze, śwince, różyczce (MMR) i (lub) pojedynczej dawki innej szczepionki przeciw ospie wietrznej.15
Należy zwrócić uwagę, że w poszczególnych oficjalnych zaleceniach mogą występować różnice dotyczące odstępu pomiędzy dawkami oraz potrzeby zastosowania dwóch lub jednej dawki szczepionek zawierających komponentę odry, świnki i różyczki oraz ospy wietrznej.16
Sposób podania
Prawidłowe podanie szczepionki zawierającej wirus odry ma istotne znaczenie dla skuteczności i bezpieczeństwa szczepienia:
- Szczepionka Priorix podaje się podskórnie, jakkolwiek można także podać domięśniowo, w obszar mięśnia naramiennego lub w przednio-boczną część uda.17
- Szczepionka Priorix-Tetra jest podawana podskórnie (sc) lub domięśniowo (im), w okolicę mięśnia naramiennego lub w przednio-boczną, górną okolicę uda.18
Preferowaną drogą podania u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia jest podanie podskórne:19 20
- Szczepionka Priorix powinna zostać podana podskórnie u pacjentów z trombocytopenią lub u których występują zaburzenia krzepnięcia.
- W przypadku szczepionki Priorix-Tetra, preferowaną drogą podania w przypadku osób z trombocytopenią lub innymi zaburzeniami krzepnięcia jest podanie podskórne.
Tabela dawkowania wirusa odry w szczepionkach
| Grupa wiekowa | Szczepionka | Pierwsza dawka | Druga dawka | Minimalny odstęp między dawkami | Zalecany odstęp między dawkami | Droga podania |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ≥ 12 miesięcy | Priorix (MMR) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 4 tygodnie | Zgodnie z oficjalnymi zaleceniami | Podskórnie (sc) lub domięśniowo (im) |
| ≥ 11 miesięcy | Priorix-Tetra (MMRV) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 4 tygodnie | 6 tygodni do 3 miesięcy | Podskórnie (sc) lub domięśniowo (im) |
| 9-12 miesięcy | Priorix (MMR) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 4 tygodnie | W ciągu 3 miesięcy, w drugim roku życia | Podskórnie (sc) lub domięśniowo (im) |
| 9-10 miesięcy | Priorix-Tetra (MMRV) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 4 tygodnie | W ciągu 3 miesięcy od pierwszej dawki | Podskórnie (sc) lub domięśniowo (im) |
| Pacjenci z trombocytopenią lub zaburzeniami krzepnięcia (wszystkie grupy wiekowe) | Priorix (MMR) lub Priorix-Tetra (MMRV) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 0,5 ml (10³⁰ CCID₅₀) | 4 tygodnie | Zgodnie ze schematem dla danej grupy wiekowej | Wyłącznie podskórnie (sc) |
| < 9 miesięcy | Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności | – | – | – | – | – |
Przygotowanie i rekonstytucja szczepionki
Przed podaniem szczepionek zawierających wirus odry konieczna jest ich odpowiednia rekonstytucja:21 22
- Szczepionka Priorix: Liofilizowane komponenty odry, świnki i różyczki (MMR) mają postać proszku barwy białej do lekko różowej. Rozpuszczalnik jest przezroczystym i bezbarwnym roztworem.23
- Szczepionka Priorix-Tetra: Przed rekonstytucją proszek jest koloru białego do lekko różowego, rozpuszczalnik jest przezroczystym, bezbarwnym płynem.24
Szczegółowe instrukcje dotyczące rekonstytucji szczepionki należy sprawdzić w punkcie 6.6 Charakterystyki Produktu Leczniczego dla poszczególnych preparatów. Po rekonstytucji szczepionkę należy podać niezwłocznie.
Uwagi dodatkowe dotyczące dawkowania wirusa odry
Należy pamiętać, że dawkowanie wirusa odry musi być dostosowane do wieku pacjenta oraz aktualnej sytuacji epidemiologicznej. W szczególnych przypadkach, takich jak wybuch epidemii lub podróż w rejony endemiczne, może być konieczne wcześniejsze rozpoczęcie szczepień u niemowląt poniżej 12 miesiąca życia. W takich sytuacjach, szczególnie istotne jest podanie drugiej dawki szczepionki w zalecanym terminie, ze względu na możliwość słabszej odpowiedzi immunologicznej u młodszych niemowląt.25
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania