Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Pregabalina

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania pregabaliny

Pregabalina, jako substancja aktywna wykorzystywana w leczeniu bólu neuropatycznego, padaczki oraz zaburzeń lękowych, wymaga szczególnej uwagi klinicznej ze względu na szereg potencjalnych zagrożeń i interakcji. Poniższy tekst przedstawia szczegółowe informacje dotyczące specjalnych ostrzeżeń i środków ostrożności, które powinny być uwzględnione podczas stosowania tej substancji w praktyce klinicznej.¹

Pacjenci z cukrzycą

U pacjentów z cukrzycą, którzy podczas terapii pregabaliną przybierają na wadze, może być konieczne dostosowanie dawek leków hipoglikemizujących. Jest to zgodne z aktualną praktyką kliniczną i wymaga monitorowania parametrów glikemicznych, szczególnie w początkowym okresie leczenia.²

Reakcje nadwrażliwości

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu zgłaszano występowanie reakcji nadwrażliwości, w tym przypadków obrzęku naczynioruchowego. Objawami obrzęku naczynioruchowego są: obrzęk twarzy, obrzęk ust oraz obrzęk w obrębie górnych dróg oddechowych. W przypadku wystąpienia takich objawów należy natychmiast przerwać stosowanie pregabaliny.³

Ciężkie niepożądane reakcje skórne

W związku z leczeniem pregabaliną rzadko notowano ciężkie niepożądane reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Reakcje te mogą zagrażać życiu lub powodować zgon. Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować pacjenta o objawach przedmiotowych i podmiotowych oraz prowadzić ścisłą obserwację pod kątem wystąpienia reakcji skórnych. W razie pojawienia się objawów wskazujących na SJS lub TEN należy natychmiast przerwać stosowanie pregabaliny i rozważyć alternatywną metodę leczenia.⁴

Zawroty głowy, senność i inne zaburzenia neuropsychiatryczne

Leczenie pregabaliną wiąże się z występowaniem zawrotów głowy i senności, co może zwiększać ryzyko przypadkowego zranienia (upadku), szczególnie u osób w podeszłym wieku. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano również przypadki utraty przytomności, splątania i zaburzeń psychicznych. Z tego powodu należy zalecić pacjentom zachowanie ostrożności do czasu ustalenia, jaki wpływ ma na nich stosowany produkt leczniczy.⁵

Objawy związane z narządem wzroku

W kontrolowanych badaniach klinicznych u pacjentów przyjmujących pregabalinę częściej występowało niewyraźne widzenie niż u osób otrzymujących placebo. W większości przypadków objaw ten ustępował w miarę kontynuacji leczenia. Obserwowano również zwiększoną częstość zmniejszenia ostrości widzenia i zmian w polu widzenia. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano również działania niepożądane ze strony narządu wzroku, w tym utratę wzroku, niewyraźne widzenie lub inne zmiany ostrości widzenia, z których wiele było przemijających. Przerwanie stosowania pregabaliny może prowadzić do ustąpienia tych objawów lub ich zmniejszenia.⁶

Niewydolność nerek

Zgłaszano przypadki niewydolności nerek związane ze stosowaniem pregabaliny. W niektórych przypadkach działanie to ustępowało po przerwaniu podawania leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u których może być konieczne dostosowanie dawki.⁷

Zastoinowa niewydolność serca

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu opisywano przypadki zastoinowej niewydolności serca. Reakcje te obserwowano głównie u pacjentów w podeszłym wieku z zaburzeniami ze strony układu sercowo-naczyniowego, podczas terapii pregabaliną wskazaną w leczeniu bólu neuropatycznego. U takich pacjentów pregabalinę należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności. Przerwanie stosowania pregabaliny może spowodować ustąpienie objawów.⁸

Ośrodkowy ból neuropatyczny po urazie rdzenia kręgowego

W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego wywołanego urazem rdzenia kręgowego stwierdzono zwiększoną ogólną częstość występowania działań niepożądanych oraz działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego, szczególnie senności. Przyczyną może być działanie addytywne innych, jednocześnie stosowanych produktów leczniczych (np. leków przeciwspastycznych) niezbędnych w leczeniu tego stanu. Należy wziąć to pod uwagę przy przepisywaniu pregabaliny pacjentom z tym wskazaniem.⁹

Depresja oddechowa

Zgłaszano przypadki ciężkiej depresji oddechowej związane ze stosowaniem pregabaliny. Pacjenci z upośledzeniem czynności układu oddechowego, chorobami układu oddechowego lub chorobami neurologicznymi, zaburzeniami czynności nerek, stosujący jednocześnie leki działające depresyjnie na OUN oraz osoby w podeszłym wieku mogą być bardziej narażeni na wystąpienie tego ciężkiego działania niepożądanego. U tych pacjentów może być konieczne dostosowanie dawki pregabaliny.¹⁰

Myśli i zachowania samobójcze

Informowano o występowaniu myśli i zachowań samobójczych u pacjentów przyjmujących leki przeciwpadaczkowe z różnych wskazań. Metaanaliza randomizowanych, kontrolowanych placebo badań również wykazała niewielkie zwiększenie ryzyka wystąpienia myśli i zachowań samobójczych. Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu, u pacjentów leczonych tą substancją stwierdzano przypadki myśli i zachowań samobójczych. W badaniu epidemiologicznym potwierdzono istnienie zwiększonego ryzyka nowych zachowań samobójczych i śmierci w wyniku samobójstwa u pacjentów leczonych pregabaliną.

Pacjentom (i ich opiekunom) należy zalecić zwrócenie się o pomoc medyczną w razie pojawienia się oznak myśli lub zachowań samobójczych. Pacjentów należy obserwować pod kątem tych objawów, a także rozważyć odpowiednie leczenie. W przypadku wystąpienia myśli i zachowań samobójczych należy rozważyć przerwanie leczenia pregabaliną.¹¹

Niewłaściwe stosowanie, nadużywanie i uzależnienie

Stosowanie pregabaliny może powodować uzależnienie od leku, mogące wystąpić już przy dawkach terapeutycznych. Zgłaszano przypadki nadużywania oraz niewłaściwego stosowania. Pacjenci, którzy w przeszłości nadużywali substancji psychoaktywnych, mogą być bardziej narażeni na niewłaściwe stosowanie, nadużywanie lub uzależnienie od pregabaliny i u takich pacjentów lek ten należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności.

Przed przepisaniem pregabaliny należy dokładnie ocenić u pacjenta ryzyko niewłaściwego stosowania, nadużywania lub uzależnienia. Pacjentów leczonych pregabaliną należy monitorować pod kątem objawów takich jak:

• rozwój tolerancji na lek
• zwiększanie dawki
• zachowania związane z poszukiwaniem środka uzależniającego¹²

Objawy odstawienia

Po przerwaniu krótkotrwałego i długotrwałego leczenia pregabaliną obserwowano objawy odstawienia. Zgłaszano następujące objawy:

• bezsenność
• ból głowy
• nudności
• lęk
• biegunka
• objawy grypopodobne
• nerwowość
• depresja
• myśli samobójcze
• ból
• drgawki
• nadmierna potliwość
• zawroty głowy¹³

Wystąpienie objawów odstawienia po zaprzestaniu leczenia pregabaliną może wskazywać na uzależnienie od leku. Pacjenta należy o tym poinformować na początku leczenia. W razie konieczności zaprzestania leczenia pregabaliną zaleca się stopniowe jej odstawianie przez co najmniej 1 tydzień, niezależnie od wskazania.

Podczas stosowania pregabaliny lub krótko po zaprzestaniu leczenia mogą wystąpić drgawki, w tym stan padaczkowy i napady padaczkowe typu grand mal. Dane dotyczące przerwania długotrwałego leczenia pregabaliną wskazują, że częstość występowania i nasilenie objawów odstawienia mogą zależeć od dawki.¹⁴

Osłabianie czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu zgłaszano przypadki działań niepożądanych związanych z osłabieniem czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego (np. niedrożność jelita, porażenna niedrożność jelit, zaparcia) podczas jednoczesnego stosowania pregabaliny z lekami mogącymi wywoływać zaparcia, takimi jak opioidowe leki przeciwbólowe. Jeśli pregabalina ma być stosowana jednocześnie z opioidami, należy rozważyć podjęcie środków przeciwdziałających zaparciom, szczególnie u kobiet i pacjentów w podeszłym wieku.¹⁵

Jednoczesne stosowanie z opioidami

Ze względu na ryzyko depresji ośrodkowego układu nerwowego zaleca się ostrożność przy przepisywaniu pregabaliny do stosowania jednocześnie z opioidami. W badaniu kliniczno-kontrolnym z udziałem pacjentów stosujących opioidy, u pacjentów którzy jednocześnie z opioidem przyjmowali pregabalinę, występowało wyższe ryzyko zgonu związanego z przyjmowaniem opioidu w porównaniu z pacjentami stosującymi wyłącznie opioid (skorygowany iloraz szans 1,68 [95% CI 1,19 – 2,36]).

To podwyższone ryzyko zaobserwowano przy:

• małych dawkach pregabaliny (≤ 300 mg) – skorygowany iloraz szans 1,52 [95% CI 1,04 – 2,22]
• dużych dawkach pregabaliny (> 300 mg) – skorygowany iloraz szans 2,51 [95% CI 1,24 – 5,06]^{300 mg, skorygowany iloraz szans 2,51 [95% CI 1,24 – 5,06]).”>16}

Encefalopatia

Zgłaszano przypadki encefalopatii, głównie u pacjentów z chorobami współistniejącymi, które mogą przyspieszyć wystąpienie encefalopatii. U pacjentów z współistniejącymi schorzeniami neurologicznymi należy zachować ostrożność i rozważyć korzyści i ryzyka terapii pregabaliną.¹⁷

Kobiety w wieku rozrodczym/antykoncepcja

Stosowanie pregabaliny w pierwszym trymestrze ciąży może powodować ciężkie wady wrodzone u nienarodzonego dziecka. Pregabaliny nie należy stosować u kobiet w okresie ciąży, chyba że korzyści z leczenia dla matki wyraźnie przewyższają ryzyko dla płodu. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną metodę antykoncepcji w trakcie leczenia pregabaliną.¹⁸

Dostosowanie dawki pregabaliny w zależności od czynności nerek

Pregabalina jest wydalana z organizmu głównie przez nerki, dlatego konieczne jest dostosowanie dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Poniższa tabela przedstawia zalecenia dotyczące dawkowania w zależności od klirensu kreatyniny:<sup data-drug="Linefor" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Tabela 1. Dostosowanie dawki pregabaliny w zależności od czynności nerek. Klirens kreatyniny (CLcr) (ml/min) Całkowita dobowa dawka pregabaliny* Schemat dawkowania Dawka początkowa (mg/dobę) Dawka maksymalna (mg/dobę) ≥ 60: 150, 600 BID lub TID ≥ 30 – < 60: 75, 300 BID lub TID ≥ 15 – < 30: 25-50, 150 Raz na dobę lub BID 19

Dodatkowa dawka pregabaliny podawana po zabiegu hemodializy: 25-100 mg jako dawka pojedyncza.

Szczególne grupy pacjentów

Pregabalina wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania u następujących grup pacjentów:

• Pacjenci z cukrzycą – mogą wymagać dostosowania leków hipoglikemizujących²⁰
• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek – wymagają dostosowania dawki²¹
• Pacjenci w podeszłym wieku z chorobami sercowo-naczyniowymi – zwiększone ryzyko zastoinowej niewydolności serca²²
• Pacjenci z zaburzeniami oddychania lub chorobami neurologicznymi – ryzyko depresji oddechowej²³
• Pacjenci z historią nadużywania substancji psychoaktywnych – zwiększone ryzyko uzależnienia²⁴
• Pacjenci stosujący jednocześnie opioidy – zwiększone ryzyko depresji OUN i zgonu²⁵
• Kobiety w wieku rozrodczym – konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji²⁶