Przedawkowanie
Nagietek

Przedawkowanie substancji nagietek

Nagietek lekarski (Calendula officinalis L.) jest rośliną leczniczą wykorzystywaną w różnych postaciach farmaceutycznych, m.in. w postaci wyciągów płynnych, nalewek czy sproszkowanych kwiatów. Ocena ryzyka związanego z przedawkowaniem tej substancji wymaga szczegółowej analizy dostępnych danych klinicznych i charakterystyk poszczególnych produktów leczniczych zawierających tę substancję.^{1 2 3}

Bezpieczeństwo stosowania preparatów z nagietkiem

Na podstawie dostępnych danych klinicznych i charakterystyk produktów leczniczych zawierających nagietek lekarski (Calendula officinalis L.), można stwierdzić, że preparaty te cechują się wysokim profilem bezpieczeństwa. W przypadku produktu Tinctura Calendulae Phytopharm, który zawiera nalewkę z koszyczka nagietka (Calendulae anthodii tinctura) w stosunku 1:5, dotychczas nie zgłaszano objawów przedawkowania.⁴

Podobnie w przypadku preparatu Padma 28 Formuła, zawierającego w swoim składzie 5 mg sproszkowanego kwiatu nagietka (Calendula officinalis L., flos cum calyce), nie stwierdzono przypadków przedawkowania.⁵

Preparat Azucalen, w którego skład wchodzi wyciąg płynny z kwiatu nagietka (Calendula officinalis L., flos) w stosunku 1:1 (ekstrahent: etanol 70% V/V) w ilości 0,5 ml na 1 ml produktu, jest produktem do stosowania zewnętrznego, co dodatkowo minimalizuje ryzyko ogólnoustrojowego przedawkowania.⁶

Potencjalne ryzyko przy stosowaniu zewnętrznym

Produkty zawierające nagietek przeznaczone do stosowania zewnętrznego, takie jak Azucalen (zawierający wyciąg płynny z kwiatu nagietka w stosunku 1:1) oraz Tinctura Calendulae Phytopharm (nalewka z koszyczka nagietka w stosunku 1:5), charakteryzują się minimalnym ryzykiem przedawkowania ogólnoustrojowego.^{7 8}

Należy jednak zwrócić uwagę, że preparaty te zawierają znaczne ilości etanolu: Azucalen zawiera 58-66% (V/V) etanolu, zaś Tinctura Calendulae Phytopharm zawiera 60-70% (V/V) etanolu, co przy niewłaściwym zastosowaniu (np. spożyciu doustnym zamiast aplikacji miejscowej) mogłoby potencjalnie prowadzić do objawów zatrucia alkoholem etylowym.^{9 10}

Bezpieczeństwo stosowania doustnego

W przypadku preparatów zawierających nagietek przeznaczonych do stosowania doustnego, takich jak Padma 28 Formuła (zawierający 5 mg sproszkowanego kwiatu nagietka w kapsułce), nie odnotowano dotychczas przypadków przedawkowania, co sugeruje niskie ryzyko wystąpienia działań niepożądanych nawet przy przekroczeniu zalecanych dawek.¹¹

Tabela objawów przedawkowania

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa

Na podstawie dostępnych danych z charakterystyk produktów leczniczych zawierających nagietek, można sformułować następujące wnioski dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji:

• Preparaty zawierające nagietek lekarski (Calendula officinalis L.) charakteryzują się wysokim profilem bezpieczeństwa – zarówno w postaci preparatów do stosowania zewnętrznego, jak i doustnego
• Dotychczas nie zgłaszano przypadków przedawkowania preparatów zawierających nagietek
• Produkty do stosowania zewnętrznego (Azucalen, Tinctura Calendulae Phytopharm) zawierają znaczne ilości etanolu (58-70% V/V), co może stanowić potencjalne ryzyko w przypadku niewłaściwego zastosowania (np. spożycia)
• Brak jest danych dotyczących konkretnych dawek związanych z przedawkowaniem preparatów zawierających nagietek

^{12 13 14}

Mimo braku odnotowanych przypadków przedawkowania, należy zachować ostrożność podczas stosowania produktów zawierających nagietek, szczególnie w przypadku preparatów o wysokiej zawartości etanolu, i przestrzegać zaleceń dotyczących dawkowania i sposobu aplikacji określonych przez producenta.