Wskazania do stosowania
Lukrecja

Lukrecja (Glycyrrhiza glabra) jest surowcem leczniczym o szerokim spektrum działania, wykorzystywanym głównie w zaburzeniach trawiennych oraz chorobach układu oddechowego. Jej korzeń zawiera glicyryzynę, flawonoidy i saponiny, które odpowiadają za właściwości gastroprotekcyjne, przeciwzapalne i rozkurczowe. W preparacie Iberogast ekstrakt z korzenia lukrecji stanowi 10 ml na 100 ml płynu (stosunek surowca do ekstraktu 1:2,5-3,5) i jest stosowany w dyspepsji czynnościowej oraz zespole jelita nadwrażliwego, łagodząc objawy takie jak bóle skurczowe, wzdęcia i zgaga. W układzie oddechowym lukrecja działa wykrztuśnie, zwiększając wydzielanie śluzu i stymulując ruch rzęsek nabłonka, co ułatwia odkrztuszanie. Preparaty takie jak Pectobonisol (15 g nalewki na 100 g produktu, stosunek 1:5) i Tussipect (60 mg wyciągu suchego oraz 72 mg sproszkowanego korzenia w tabletce) są wskazane w leczeniu kaszlu i chorób dróg oddechowych z utrudnionym odkrztuszaniem.

Wskazania do stosowania lukrecji – wprowadzenie

Lukrecja (Glycyrrhiza glabra) to roślina lecznicza o długiej tradycji stosowania w medycynie. Korzeń lukrecji, będący głównym surowcem leczniczym, zawiera szereg substancji czynnych, w tym glicyryzę, flawonoidy i saponiny, które odpowiadają za jego właściwości terapeutyczne. W praktyce klinicznej lukrecja występuje w różnych postaciach farmaceutycznych i jest składnikiem wielu preparatów złożonych, co rozszerza jej zastosowanie terapeutyczne.1

Zastosowanie w dolegliwościach trawiennych

Lukrecja jest tradycyjnie zalecana w leczeniu dolegliwości trawiennych. Jako składnik produktu leczniczego Korzeń Lukrecji jest stosowana w łagodzeniu objawów dyspeptycznych, takich jak uczucie pieczenia i niestrawność. Właściwości te wynikają z długotrwałego stosowania tej rośliny w tradycyjnej medycynie.2

Lukrecja w postaci ekstraktu wchodzi również w skład preparatu Iberogast, który jest wskazany w leczeniu zaburzeń czynnościowych związanych z motoryką przewodu pokarmowego. Preparat ten znajduje zastosowanie w takich schorzeniach jak dyspepsja czynnościowa czy zespół jelita nadwrażliwego. Dolegliwości te manifestują się poprzez skurczowe bóle jamy brzusznej i jelit, uczucie pełności, wzdęcia, nudności oraz zgagę.3 4

Mechanizm działania w układzie pokarmowym

Działanie lukrecji w kontekście dolegliwości trawiennych opiera się na jej właściwościach gastroprotekcyjnych, przeciwzapalnych i rozkurczających. Ekstrakty z korzenia lukrecji wpływają na wydzielanie śluzu oraz regulują czynność motoryczną przewodu pokarmowego, co przekłada się na zmniejszenie dolegliwości skurczowych. W preparacie Iberogast ekstrakt z korzenia lukrecji stanowi 10 ml w 100 ml płynu (przy stosunku surowca do ekstraktu 1:2,5-3,5), co zapewnia odpowiednią dawkę substancji czynnych do osiągnięcia efektu terapeutycznego.5

Zastosowanie w schorzeniach układu oddechowego

Lukrecja wykazuje istotne działanie w obrębie układu oddechowego, gdzie jest stosowana głównie jako środek wykrztuśny. Korzeń lukrecji w postaci tradycyjnego produktu leczniczego roślinnego jest zalecany w kaszlu towarzyszącym przeziębieniu.6

Właściwości wykrztuśne i ich kliniczne zastosowanie

Działanie wykrztuśne lukrecji jest wykorzystywane w preparatach złożonych, takich jak Pectobonisol i Tussipect. Pectobonisol, zawierający nalewkę z korzenia lukrecji w stężeniu 15 g na 100 g produktu (przy stosunku surowca do ekstraktu 1:5), jest tradycyjnie stosowany w przeziębieniu z towarzyszącym kaszlem.7 8

Z kolei Tussipect, zawierający wyciąg suchy z korzenia lukrecji (60 mg) oraz korzeń lukrecji sproszkowany (72 mg) w jednej tabletce drażowanej, jest wskazany w chorobach dróg oddechowych przebiegających z trudnością w odkrztuszaniu. Dzięki zawartości saponin oraz korzenia lukrecji, preparat ten wykazuje działanie wykrztuśne, co ułatwia odkrztuszanie i usuwanie wydzieliny zalegającej w drogach oddechowych.9 10

Mechanizm działania w układzie oddechowym

Lukrecja działa na układ oddechowy poprzez zwiększanie wydzielania śluzu przez komórki nabłonka dróg oddechowych, co prowadzi do rozrzedzenia gęstej wydzieliny i ułatwia jej odkrztuszanie. Saponiny zawarte w lukrecji dodatkowo zwiększają produkcję wydzieliny oskrzelowej i stymulują ruch rzęsek nabłonka, co usprawnia mechanizm oczyszczania dróg oddechowych.11

Zastosowanie we wzmacnianiu układu odpornościowego

Lukrecja jako składnik preparatu PADMA 28 Formuła (zawierającego 15 mg korzenia lukrecji w jednej kapsułce) jest stosowana wspomagająco w celu wzmocnienia układu odpornościowego. Preparat ten jest zalecany w profilaktyce nawracających infekcji górnych dróg oddechowych, w powtarzających się chorobach z przeziębienia i ich objawach. Badania wykazują, że regularne stosowanie preparatu zmniejsza częstość występowania infekcji.12 13

Zastosowanie w zaburzeniach krążenia

Lukrecja jako składnik preparatu złożonego PADMA 28 Formuła jest również zalecana do stosowania w objawach niewydolności krążenia. Preparat łagodzi takie objawy jak uczucie zmęczonych i ciężkich nóg, zimne stopy i dłonie, mrowienie i drętwienie, skurcze łydek oraz dolegliwości bólowe nóg podczas chodzenia.14

Dostępne postaci farmaceutyczne zawierające lukrecję

Lukrecja jest dostępna w różnych postaciach farmaceutycznych, co umożliwia dobór odpowiedniej formy zależnie od wskazań i preferencji pacjenta:

  • Zioła do zaparzania (Korzeń Lukrecji) – tradycyjna forma podania, zalecana w dolegliwościach trawiennych i jako środek wykrztuśny15
  • Płyn doustny (Iberogast, Pectobonisol) – wygodna forma do stosowania w zaburzeniach trawiennych i przeziębieniu16 17
  • Tabletki drażowane (Tussipect) – forma umożliwiająca precyzyjne dawkowanie w chorobach dróg oddechowych18
  • Kapsułki twarde (PADMA 28 Formuła) – zalecane we wzmacnianiu odporności i poprawie krążenia19

Porównanie składu preparatów zawierających lukrecję

Nazwa preparatu Postać farmaceutyczna Zawartość lukrecji Główne wskazania
Korzeń Lukrecji Zioła do zaparzania 1 g Glycyrrhiza glabra L. i/albo Glycyrrhiza inflata Bat. i/albo Glycyrrhiza uralensis Fisch. w 1 g produktu Dolegliwości trawienne, kaszel towarzyszący przeziębieniu
Iberogast Płyn doustny 10 ml ekstraktu z korzenia lukrecji (1:2,5-3,5) w 100 ml produktu Zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego (dyspepsja, ZJN)
Pectobonisol Płyn doustny 15 g nalewki z korzenia lukrecji (1:5) w 100 g produktu Przeziębienie z towarzyszącym kaszlem
Tussipect Tabletki drażowane 60 mg wyciągu suchego z korzenia lukrecji + 72 mg sproszkowanego korzenia lukrecji w 1 tabletce Choroby dróg oddechowych z trudnością w odkrztuszaniu
PADMA 28 Formuła Kapsułki twarde 15 mg korzenia lukrecji w 1 kapsułce Wzmocnienie układu odpornościowego, objawy niewydolności krążenia

Podsumowanie wskazań do stosowania lukrecji

Lukrecja stanowi wartościowy składnik wielu preparatów leczniczych, a jej zastosowanie obejmuje szerokie spektrum wskazań:

  • W zaburzeniach trawiennych – łagodzi dolegliwości dyspeptyczne, uczucie pieczenia, niestrawność, wzdęcia i bóle skurczowe przewodu pokarmowego20 21
  • W infekcjach dróg oddechowych – działa wykrztuśnie, ułatwia odkrztuszanie w przebiegu przeziębienia i infekcji górnych dróg oddechowych22 23 24
  • We wzmacnianiu odporności – jako składnik preparatów złożonych wspomaga układ immunologiczny, zmniejszając częstość nawracających infekcji25
  • W zaburzeniach krążenia – łagodzi objawy niewydolności krążenia, takie jak uczucie ciężkich nóg, zimne kończyny, mrowienie i drętwienie26

Lukrecja, dzięki wielokierunkowemu działaniu i długiej tradycji stosowania, stanowi cenny składnik zarówno w monoterapii, jak i w preparatach złożonych. Wybór odpowiedniego preparatu zawierającego lukrecję powinien być uzależniony od dominujących objawów pacjenta, oczekiwanego efektu terapeutycznego oraz preferencji dotyczących postaci farmaceutycznej leku.27

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl