Właściwości farmakokinetyczne
Lukrecja

Właściwości farmakokinetyczne lukrecji

Lukrecja (łac. Glycyrrhiza glabra) jest znaną substancją roślinną wykorzystywaną w wielu produktach leczniczych. Wiedza na temat właściwości farmakokinetycznych korzenia lukrecji oraz jej składników aktywnych opiera się głównie na badaniach substancji czynnych zawartych w tej roślinie oraz obserwacjach klinicznych po podaniu preparatów zawierających ekstrakt z korzenia lukrecji.¹

Absorpcja składników lukrecji

Składniki aktywne korzenia lukrecji wykazują zdolność do szybkiego wchłaniania w obrębie przewodu pokarmowego. Z badań wynika, że absorpcja zachodzi głównie w żołądku i jelitach, co wskazuje na dobrą biodostępność po podaniu doustnym.²

Kwas glicyryzynowy, będący jednym z głównych składników aktywnych korzenia lukrecji, po podaniu doustnym jest wykrywalny w osoczu już po kilku godzinach od zastosowania. W badaniach farmakokinetycznych wykazano, że po podaniu 133 mg kwasu glicyryzynowego zdrowym ochotnikom, jego obecność w osoczu była wykrywalna w 4. godzinie od podania.³

Dystrybucja i metabolizm

Po wchłonięciu składniki aktywne lukrecji ulegają dystrybucji w organizmie. Kwas glicyryzynowy, jako główny składnik aktywny, podlega przemianom metabolicznym, w wyniku których powstaje m.in. kwas glicyretynowy. Stężenie kwasu glicyretynowego w osoczu osiąga maksimum w 24. godzinie od podania doustnego kwasu glicyryzynowego.⁴

Z dostępnych danych wynika, że składniki lukrecji nie kumulują się w organizmie podczas długotrwałego stosowania. Badania toksykologiczne przeprowadzone po wielokrotnym podaniu przez okres do 6 miesięcy sugerują brak znaczącej kumulacji substancji czynnych.⁵

Eliminacja składników lukrecji

Eliminacja składników lukrecji z organizmu zachodzi powoli. Kwas glicyryzynowy przestaje być wykrywalny w osoczu po około 96 godzinach od podania doustnego.⁶ Natomiast kwas glicyretynowy, będący produktem metabolizmu kwasu glicyryzynowego, może być wykrywany w moczu nawet po 130 godzinach od podania.⁷

Małe stężenie kwasu glicyryzynowego i kwasu glicyretynowego w moczu sugeruje, że główną drogą eliminacji tych związków jest droga jelitowa (wydalanie z kałem).⁸

Interakcje z innymi składnikami w lekach złożonych

W przypadku preparatów złożonych zawierających lukrecję, jak Tussipect czy Pectobonisol, brak jest szczegółowych badań farmakokinetycznych dla całego preparatu.⁹ W takich przypadkach właściwości farmakokinetyczne oszacowuje się na podstawie wyników badań dla poszczególnych substancji czynnych.¹⁰

W przypadku produktu Tussipect, który zawiera zarówno korzeń lukrecji jak i efedrynę, właściwości farmakokinetyczne są wypadkową cech obu substancji. Efedryna charakteryzuje się całkowitą absorpcją po podaniu doustnym w ciągu 2-2,5 godziny, osiąga maksymalny poziom w surowicy krwi po około 3 godzinach, a jej czas półtrwania wynosi około 6 godzin. Nie wiąże się z białkami osocza i jest wydalana z moczem w postaci metabolitów.¹¹ Parametry farmakokinetyczne efedryny, będącej składnikiem preparatu Tussipect, nie ulegają zmianie po podaniu wielokrotnym.¹²

Lukrecja w tradycyjnych produktach leczniczych roślinnych

W przypadku tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych zawierających lukrecję, takich jak Padma 28 Formuła czy Korzeń Lukrecji, szczegółowe badania farmakokinetyczne nie są wymagane.^{13 14} Wynika to z wieloletniego doświadczenia stosowania tych produktów w medycynie tradycyjnej oraz faktu, że ich skuteczność i bezpieczeństwo opiera się na doświadczeniu wynikającym z długiego okresu stosowania.

Tabela właściwości farmakokinetycznych lukrecji

¹⁵