Przeciwwskazania stosowania
Fenpiweryna

Przeciwwskazania stosowania fenpiweryny. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Fenpiweryny bromek jest jedną z trzech substancji czynnych wchodzących w skład preparatu Spasmalgon, obok metamizolu sodowego (500 mg/ml) oraz chlorowodorku pitofenonu (2 mg/ml). Jako substancja o działaniu spazmolitycznym, fenpiweryna (0,02 mg/ml) wymaga szczególnej uwagi przy kwalifikacji pacjentów do leczenia, gdyż istnieje szereg przeciwwskazań do jej stosowania.¹

Nadwrażliwość i przeciwwskazania alergiczne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania fenpiweryny jest nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu. W przypadku preparatu Spasmalgon zawierającego fenpiwerynę, przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na inne substancje czynne wchodzące w jego skład (metamizol sodowy i chlorowodorek pitofenonu).²

Leku zawierającego fenpiwerynę nie należy stosować u pacjentów z nadwrażliwością na pochodne pirazolonu oraz u osób, u których wystąpiła agranulocytoza po wcześniejszym podaniu takich substancji. Przeciwwskazaniem jest także nadwrażliwość na inne leki przeciwbólowe, szczególnie salicylany, paracetamol, inne nienarkotyczne leki przeciwbólowe oraz niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ).³

Przeciwwskazania związane z układem hematologicznym

Fenpiweryna w preparacie Spasmalgon jest przeciwwskazana u pacjentów z zaburzeniami czynności szpiku kostnego, które mogą wystąpić na przykład po terapii cytostatykami. Ponadto, nie należy jej stosować u osób z chorobami układu krwiotwórczego, takimi jak:⁴

• Niedokrwistość aplastyczna
• Agranulocytoza
• Leukopenia

⁵

Istotnym przeciwwskazaniem jest również niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, który może prowadzić do hemolizy po podaniu leku zawierającego fenpiwerynę.⁶

Przeciwwskazania związane z układem pokarmowym

Fenpiweryna ze względu na swoje właściwości rozkurczowe nie powinna być stosowana u pacjentów z:⁷

• Niedrożnością przewodu pokarmowego – ze względu na ryzyko nasilenia objawów
• Rozdęciem okrężnicy – fenpiweryna może pogorszyć stan pacjenta

⁸

Dodatkowo, przeciwwskazaniem jest atonia pęcherzyka żółciowego, gdyż fenpiweryna może nasilać zaburzenia motoryki dróg żółciowych.⁹

Przeciwwskazania urologiczne

W kontekście układu moczowego, fenpiweryna jest przeciwwskazana u pacjentów z:^{10 11}

• Gruczolakiem gruczołu krokowego II i III stopnia – fenpiweryna może nasilać objawy związane z przerostem prostaty i utrudniać odpływ moczu
• Atonią pęcherza moczowego – ze względu na ryzyko nasilenia zatrzymania moczu

¹²

Przeciwwskazania związane z układem krążenia

Fenpiweryny nie należy stosować u pacjentów z niskim ciśnieniem krwi oraz niestabilnością hemodynamiczną, gdyż substancja ta może dodatkowo wpływać na obniżenie ciśnienia tętniczego i pogorszyć stan pacjenta.¹³

Przeciwwskazania związane z funkcją wątroby i nerek

Leku zawierającego fenpiwerynę nie należy podawać pacjentom z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby i/lub niewydolnością nerek. Wynika to z faktu, że metabolizm i wydalanie substancji czynnych może być zaburzony, co prowadzi do kumulacji leku w organizmie i zwiększonego ryzyka działań niepożądanych.¹⁴

Przeciwwskazania metaboliczne

Ostra porfiria przerywana stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania fenpiweryny. Fenpiweryna może nasilać objawy choroby i prowadzić do wystąpienia ostrego ataku porfirii.¹⁵

Przeciwwskazania w ciąży

Stosowanie fenpiweryny jest przeciwwskazane w trzecim trymestrze ciąży. Wynika to z potencjalnego ryzyka dla płodu oraz możliwości wystąpienia działań niepożądanych u matki.¹⁶

Przeciwwskazania wiekowe

Fenpiweryna w postaci preparatu Spasmalgon jest przeciwwskazana u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 15 lat. Wynika to z braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w tej grupie wiekowej oraz potencjalnego ryzyka działań niepożądanych.¹⁷