Interakcje leku
Velaxin ER 75 mg 75 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Wenlafaksyna, będąca składnikiem aktywnym produktu leczniczego Velaxin ER, wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych interakcji lekowych oraz innych rodzajów interakcji, które należy uwzględnić podczas stosowania tego produktu leczniczego.¹

Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO)

Jedną z najistotniejszych grup leków wchodzących w interakcje z wenlafaksyną są inhibitory monoaminooksydazy. Interakcje te mogą być potencjalnie zagrażające życiu i należy ich bezwzględnie unikać.²

• Nieodwracalne, nieselektywne IMAO – jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane. Nie wolno rozpoczynać terapii wenlafaksyną przez co najmniej 14 dni od zakończenia leczenia nieodwracalnymi IMAO. Z kolei stosowanie IMAO można rozpocząć po upływie minimum 7 dni od zakończenia podawania wenlafaksyny.³
• Odwracalne, selektywne inhibitory MAO-A (np. moklobemid) – jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. Przerwa po zakończeniu leczenia odwracalnym IMAO może być krótsza niż 14 dni przed rozpoczęciem terapii wenlafaksyną. Leczenie odwracalnym IMAO można rozpocząć po minimum 7 dniach od zakończenia przyjmowania wenlafaksyny.⁴
• Odwracalne, nieselektywne inhibitory MAO (np. linezolid) – antybiotyk linezolid jest słabym odwracalnym i nieselektywnym IMAO, którego nie należy podawać pacjentom leczonym wenlafaksyną.⁵

Nieprzestrzeganie odpowiednich okresów karencji pomiędzy stosowaniem wenlafaksyny i IMAO może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, takich jak drżenia mięśni, skurcze miokloniczne, nadmierna potliwość, nudności, wymioty, nagłe zaczerwienienie twarzy, zawroty głowy, hipertermia z objawami przypominającymi złośliwy zespół neuroleptyczny, drgawki, a nawet zgon.⁶

Zespół serotoninowy

Podczas leczenia wenlafaksyną może wystąpić potencjalnie zagrażający życiu zespół serotoninowy, szczególnie gdy równocześnie stosowane są inne produkty wpływające na układ serotoninergicznych neuroprzekaźników. Do tych leków należą:⁷

• Tryptany
• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
• Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
• Pochodne amfetaminy
• Lit
• Sybutramina
• Preparaty zawierające ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)
• Opioidy (buprenorfina, fentanyl i jego analogi, tramadol, dekstrometorfan, tapentadol, petydyna, metadon i pentazocyna)
• Leki osłabiające metabolizm serotoniny (np. IMAO, błękit metylenowy)
• Prekursory serotoniny (np. suplementy tryptofanu)
• Leki przeciwpsychotyczne i inni antagoniści dopaminy

Jeśli leczenie skojarzone wenlafaksyną z wymienionymi lekami jest klinicznie uzasadnione, zaleca się uważną obserwację pacjenta, zwłaszcza na początku terapii i po zwiększeniu dawki. Jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z prekursorami serotoniny nie jest zalecane.⁸

Interakcja z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii wenlafaksyną jest niewskazane. Etanol może nasilać depresyjne działanie wenlafaksyny na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), co może prowadzić do pogorszenia zaburzeń psychicznych. Ponadto, interakcja ta może wywołać niepożądane reakcje, szczególnie w odniesieniu do funkcji OUN.⁹

Mechanizm tej interakcji związany jest z sumowaniem się efektów tłumiącego działania alkoholu na OUN z podobnym działaniem wenlafaksyny. W praktyce klinicznej może to objawiać się:

• Zwiększonym ryzykiem nadmiernej sedacji
• Zaburzeniami koordynacji psychoruchowej
• Pogorszeniem funkcji poznawczych
• Zwiększonym ryzykiem wystąpienia zaburzeń nastroju
• Potencjalnym nasileniem myśli samobójczych

Z tego względu pacjentów należy poinformować o konieczności całkowitej abstynencji alkoholowej w trakcie terapii wenlafaksyną.

Leki wydłużające odstęp QT

Jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i/lub wystąpienia groźnych arytmii komorowych, takich jak torsade de pointes. Z tego powodu należy unikać łącznego stosowania następujących leków:¹⁰

• Leki przeciwarytmiczne klasy Ia i III (np. chinidyna, amiodaron, sotalol, dofetylid)
• Niektóre leki przeciwpsychotyczne (np. tiorydazyna)
• Niektóre antybiotyki makrolidowe (np. erytromycyna)
• Niektóre leki przeciwhistaminowe
• Niektóre antybiotyki chinolonowe (np. moksyfloksacyna)

Powyższa lista nie jest wyczerpująca, należy także unikać stosowania innych produktów leczniczych o znanym potencjale wydłużania odstępu QT.¹¹

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych leków na wenlafaksynę

Inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, atazanawir, klarytromycyna, indynawir, itrakonazol, worykonazol, posakonazol, nelfinawir, rytonawir, sakwinawir, telitromycyna) mogą zwiększać stężenie wenlafaksyny i jej aktywnego metabolitu O-demetylowenlafaksyny w osoczu. Badania farmakokinetyczne z ketokonazolem wykazały zwiększenie wartości AUC wenlafaksyny o 70% u osób intensywnie metabolizujących (EM) i o 21% u osób słabo metabolizujących (PM) z udziałem CYP2D6, a także zwiększenie AUC O-demetylowenlafaksyny odpowiednio o 33% i 23%. Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów CYP3A4 i wenlafaksyny zalecana jest ostrożność.¹²

Wpływ wenlafaksyny na inne leki

Lit – jednoczesne stosowanie wenlafaksyny i litu może spowodować wystąpienie zespołu serotoninowego.¹³

Diazepam – wenlafaksyna nie wpływa na farmakokinetykę i farmakodynamikę diazepamu ani jego aktywnego metabolitu demetylodiazepamu. Diazepam nie wpływa na farmakokinetykę wenlafaksyny i O-demetylowenlafaksyny. Nie ma danych na temat interakcji farmakokinetycznych i/lub farmakodynamicznych z innymi benzodiazepinami.¹⁴

Imipramina – wenlafaksyna nie wpływa na farmakokinetykę imipraminy ani 2-hydroksyimipraminy, natomiast powoduje zależne od dawki zwiększenie AUC 2-hydroksydezypraminy o 2,5 do 4,5 razy podczas podawania wenlafaksyny w dawce od 75 do 150 mg na dobę. Imipramina nie wpływa na farmakokinetykę wenlafaksyny ani O-demetylowenlafaksyny. Kliniczne znaczenie tej interakcji nie jest znane, ale wskazana jest ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tych leków.¹⁵

Haloperydol – badania farmakokinetyczne wykazały, że wenlafaksyna zmniejsza o 42% całkowity doustny klirens haloperydolu, zwiększa wartość AUC o 70% i Cmax o 88%, nie wpływając na okres półtrwania haloperydolu. Należy wziąć to pod uwagę podczas jednoczesnego stosowania haloperydolu i wenlafaksyny, chociaż kliniczne znaczenie tej interakcji nie jest w pełni poznane.¹⁶

Rysperydon – wenlafaksyna zwiększa wartość AUC rysperydonu o 50%, ale ma nieznaczny wpływ na profil farmakokinetyczny całkowitej aktywnej frakcji (rysperydon i 9-hydroksyrysperydon). Kliniczne znaczenie tej interakcji nie zostało w pełni określone.¹⁷

Metoprolol – jednoczesne stosowanie wenlafaksyny i metoprololu powoduje zwiększenie stężenia metoprololu w osoczu o około 30-40%, bez zmiany stężenia aktywnego metabolitu alfa-hydroksymetoprololu. Metoprolol nie wpływa na profil farmakokinetyczny wenlafaksyny i jej aktywnego metabolitu. Podczas równoczesnego stosowania tych leków zalecana jest szczególna ostrożność, zwłaszcza u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym.¹⁸

Indynawir – wenlafaksyna powoduje zmniejszenie wartości AUC indynawiru o 28% oraz zmniejszenie wartości Cmax o 36%. Indynawir nie wpływa na farmakokinetykę wenlafaksyny i O-demetylowenlafaksyny. Kliniczne znaczenie tej interakcji nie jest znane.¹⁹

Leki metabolizowane przez izoenzymy cytochromu P450

Badania in vivo wykazały, że wenlafaksyna stosunkowo słabo hamuje aktywność enzymu CYP2D6. Wenlafaksyna nie hamuje aktywności enzymów CYP3A4 (alprazolam i karbamazepina), CYP1A2 (kofeina), CYP2C9 (tolbutamid) ani CYP2C19 (diazepam) in vivo.²⁰

Doustne środki antykoncepcyjne

Po wprowadzeniu wenlafaksyny do obrotu opisywano przypadki niezamierzonej ciąży u pacjentek stosujących doustną antykoncepcję podczas leczenia wenlafaksyną. Nie jest jasne, czy przypadki te były wynikiem interakcji lekowej z wenlafaksyną. Nie przeprowadzono badań interakcji dotyczących hormonalnej antykoncepcji.²¹

Tabela interakcji

Substancje oddziałujące na OUN

Ryzyko stosowania wenlafaksyny w skojarzeniu z innymi substancjami oddziałującymi na ośrodkowy układ nerwowy nie zostało systematycznie ocenione w badaniach klinicznych. W związku z tym, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas równoczesnego przyjmowania wenlafaksyny i innych leków oddziałujących na OUN.²²