Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Ursopol 150 mg

Kwas ursodeoksycholowy (UDCA) stosowany w preparacie Ursopol wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć ciążę, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, gdyż badania przedkliniczne wskazują na ryzyko zaburzeń organogenezy. Ursopol jest przeciwwskazany w I trymestrze ciąży, chyba że korzyści kliniczne przewyższają potencjalne ryzyko. Dane z ponad 1000 przypadków stosowania UDCA w II i III trymestrze nie wykazują zagrożeń dla płodu, jednak leczenie w tym okresie wymaga ścisłej kontroli lekarskiej. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję: w przypadku ogólnych wskazań dopuszczalne są metody niehormonalne lub doustne środki o niskiej zawartości estrogenów, natomiast przy rozpuszczaniu kamieni żółciowych zalecane są wyłącznie metody niehormonalne ze względu na ryzyko nasilenia kamicy przez hormonalne środki antykoncepcyjne.

Wpływ leku na płodność, ciążę i laktację

Lekarz powinien przekazać pacjentce szczegółowe informacje dotyczące wpływu kwasu ursodeoksycholowego (UDCA) na płodność, ciążę oraz karmienie piersią. Stosowanie leku Ursopol wymaga szczególnej uwagi w przypadku kobiet w wieku rozrodczym, kobiet ciężarnych oraz karmiących piersią.1

Stosowanie w ciąży

Badania przedkliniczne wykazały potencjalnie szkodliwy wpływ kwasu ursodeoksycholowego na rozwój płodu, szczególnie w początkowym okresie ciąży, powodując zaburzenia organogenezy. Z tego względu przed rozpoczęciem terapii lekiem Ursopol należy bezwzględnie wykluczyć wczesną ciążę.2

W związku z powyższym, produkt leczniczy Ursopol jest przeciwwskazany w pierwszym trymestrze ciąży, chyba że istnieją wyraźne wskazania kliniczne do jego zastosowania, a potencjalne korzyści przewyższają ryzyko. Decyzja o włączeniu leczenia musi być podjęta indywidualnie po szczegółowej analizie stosunku korzyści do ryzyka.3

Dane kliniczne oparte na ponad 1000 udokumentowanych przypadków stosowania kwasu ursodeoksycholowego w drugim i trzecim trymestrze ciąży (pochodzące zarówno z badań prospektywnych, jak i retrospektywnych) nie wskazują na istnienie zagrożeń dla rozwijającego się płodu i noworodka w tym okresie. Niemniej jednak, stosowanie leku w późniejszym okresie ciąży powinno odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarską.4

Metody antykoncepcji podczas leczenia

Kobiety w wieku rozrodczym powinny przyjmować Ursopol wyłącznie z równoczesnym stosowaniem skutecznych metod zapobiegania ciąży. Zalecenia dotyczące antykoncepcji różnią się w zależności od wskazania do stosowania leku:5

Stosowanie podczas karmienia piersią

W kilku udokumentowanych przypadkach klinicznych wykazano, że stężenie kwasu ursodeoksycholowego w mleku kobiet karmiących piersią jest bardzo niskie. Tak małe ilości kwasu ursodeoksycholowego przenikające do mleka matki nie stwarzają ryzyka wystąpienia działań niepożądanych u dzieci karmionych piersią.8

Z dostępnych danych wynika, że karmienie piersią nie jest przeciwwskazane podczas stosowania leku Ursopol. Jednak ze względu na ograniczoną liczbę danych, należy rozważyć potencjalne korzyści z leczenia dla matki w stosunku do teoretycznego ryzyka dla dziecka.

Wpływ na płodność

Badania przeprowadzone na modelach zwierzęcych nie wykazały negatywnego wpływu kwasu ursodeoksycholowego na płodność. Dotychczas nie zgromadzono wystarczających danych klinicznych dotyczących wpływu tego leku na płodność u ludzi, dlatego nie można sformułować jednoznacznych wniosków w tym zakresie.9

Rekomendacje dla lekarzy

Lekarz przepisujący Ursopol (kapsułki zawierające 150 mg lub 300 mg kwasu ursodeoksycholowego) kobietom w wieku rozrodczym, kobietom ciężarnym lub karmiącym piersią, powinien:

  1. Przeprowadzić dokładny wywiad dotyczący aktualnego stanu pacjentki, w tym określić czy pacjentka jest w ciąży lub czy planuje ciążę.
  2. Wykonać test ciążowy przed rozpoczęciem leczenia w przypadku kobiet w wieku rozrodczym.
  3. Poinformować pacjentkę o potencjalnym ryzyku związanym ze stosowaniem leku w pierwszym trymestrze ciąży.
  4. Zalecić odpowiednią metodę antykoncepcji w zależności od wskazania do stosowania leku.
  5. W przypadku konieczności zastosowania leku u kobiety karmiącej piersią, poinformować o minimalnym ryzyku dla dziecka.
  6. Monitorować stan pacjentki i płodu w przypadku stosowania leku w ciąży.

Wszystkie informacje powinny być przekazane pacjentce w sposób zrozumiały, z możliwością zadawania pytań i wyjaśnienia wątpliwości. Należy także udokumentować w dokumentacji medycznej fakt przekazania tych informacji pacjentce.10

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl