Działania niepożądane treprostynilu

Treprostinil (podawany w postaci treprostynilu sodowego) jest lekiem stosowanym w formie roztworu do infuzji, który może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Efekty uboczne terapii treprostynilem zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych kontrolowanych placebo, jak i w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych opiera się na następujących kryteriach: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Treprostinil Reddy" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane treprostynilu obserwowane w kontrolowanych placebo badaniach klinicznych i po wprowadzeniu do obrotu są uszeregowane według częstości ich występowania zgodnie z następującą konwencją: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do < 1/10); niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (1

Najczęstsze działania niepożądane

Wśród najczęściej występujących działań niepożądanych (klasyfikowanych jako występujące bardzo często) należy wymienić:

• Rozszerzenie naczyń i uderzenia gorąca – związane z naczyniowym działaniem treprostynilu
• Ból głowy – mogący wynikać z działania naczyniowego leku
• Zaburzenia żołądkowo-jelitowe – szczególnie biegunka i nudności
• Ból żuchwy – charakterystyczny dla prostanoidów
• Reakcje miejscowe – ból w miejscu podawania infuzji, reakcje odczynowe w miejscu podawania oraz miejscowe krwawienia lub krwiaki
• Wysypka skórna – o różnym charakterze i nasileniu

Wymienione działania niepożądane występują z częstością większą niż u 1 na 10 pacjentów stosujących treprostynil.²

Powikłania hematologiczne i krwotoczne

Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne powikłania krwotoczne związane ze stosowaniem treprostynilu. Przypadki krwawień występują często, co wiąże się zarówno z działaniem leku na agregację płytek krwi, jak i z jednoczesnym stosowaniem leków przeciwzakrzepowych u wielu pacjentów. W kontrolowanych badaniach klinicznych obserwowano zwiększoną częstość krwawień z nosa oraz krwawień z przewodu pokarmowego (w tym krwotoki z żołądka i jelit, krwotoki z odbytu, krwawienia z dziąseł i smoliste stolce).

Wśród innych zgłaszanych powikłań krwotocznych wymienia się także krwioplucie, wymioty krwawe i krwiomocz, jednak ich częstość występowania była podobna lub niższa niż w grupie placebo. Małopłytkowość jest również raportowana jako działanie niepożądane treprostynilu, choć z nieznaną częstością występowania.³

Powikłania infekcyjne

Stosowanie treprostynilu, szczególnie w formie podawania przez cewnik centralny, może wiązać się z ryzykiem powikłań infekcyjnych. Zgłaszano przypadki zakażeń krwi związanych z centralnym wkłuciem, posocznicę i bakteriemię. Inne powikłania infekcyjne obejmują miejscowe zakażenia, takie jak:

• Zakażenie w miejscu podania
• Ropień w miejscu ciągłego wlewu podskórnego
• Cellulitis

Częstość występowania tych powikłań nie została dokładnie określona i klasyfikowana jest jako „nieznana”.⁴

Inne istotne działania niepożądane

Wśród innych często występujących działań niepożądanych treprostynilu należy wymienić:

• Zawroty głowy
• Niedociśnienie tętnicze – będące konsekwencją rozszerzenia naczyń
• Wymioty
• Świąd – jako objaw skórny towarzyszący często wysypce
• Dolegliwości mięśniowo-szkieletowe – w tym mialgia, artralgia i ból kończyn
• Obrzęki

Z nieznaną częstością występują również: niewydolność serca (z dużym rzutem), zakrzepowe zapalenie żył (szczególnie przy obwodowym wlewie dożylnym), uogólnione wysypki (o charakterze plamkowym lub grudkowym) oraz ból kości.⁵

Należy zwrócić uwagę, że zgłaszano przypadki zakrzepowego zapalenia żył związane z obwodowym wlewem dożylnym oraz przypadki zagrażające życiu i zakończone zgonem wśród działań niepożądanych treprostynilu.⁶

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono szczegółowe zestawienie działań niepożądanych treprostynilu z uwzględnieniem układów i narządów, rodzaju działania niepożądanego oraz częstości występowania.⁷

Szczegółowe omówienie wybranych działań niepożądanych

Ryzyko krwawień

Przypadki krwawień związane ze stosowaniem treprostynilu wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Ich występowanie jest częste, zwłaszcza biorąc pod uwagę wysoki odsetek pacjentów jednocześnie leczonych lekami przeciwzakrzepowymi. Mechanizm tego działania niepożądanego wiąże się z wpływem treprostynilu na agregację płytek krwi.

W kontrolowanych badaniach klinicznych obserwowano następujące rodzaje krwawień:

• Krwawienia z nosa – o zwiększonej częstości w porównaniu do placebo
• Krwawienia z przewodu pokarmowego, w tym:
  • Krwotoki z żołądka i jelit
  • Krwotoki z odbytu
  • Krwawienia z dziąseł
  • Smoliste stolce
• Krwioplucie
• Wymioty krwawe
• Krwiomocz

Ostatnie trzy typy krwawień (krwioplucie, wymioty krwawe i krwiomocz) występowały z częstością podobną lub mniejszą niż w grupie placebo.⁸

Powikłania infekcyjne związane z podaniem

Ze względu na sposób podawania treprostynilu (długotrwałe infuzje wymagające specjalnego dostępu naczyniowego lub podskórnego), istotnym zagrożeniem są powikłania infekcyjne. Mogą one obejmować:

1. Zakażenia ogólnoustrojowe:
   • Zakażenie krwi związane z centralnym wkłuciem
   • Posocznica
   • Bakteriemia
2. Zakażenia miejscowe:
   • Zakażenie w miejscu podania
   • Ropień w miejscu ciągłego wlewu podskórnego
   • Cellulitis (zapalenie tkanki łącznej)

Powikłania te, choć ich dokładna częstość nie jest znana, mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta, wymagając szybkiej interwencji medycznej.⁹

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Treprostinil Reddy do obrotu istotne jest stałe monitorowanie i zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Jest to kluczowy element umożliwiający nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego.

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:

Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁰