system terapeutyczny transdermalny
System terapeutyczny transdermalny (TTS, ang. Transdermal Therapeutic System) to nowoczesna forma leku, w której substancja czynna dostarczana jest poprzez nieuszkodzoną skórę do krążenia ogólnoustrojowego. Systemy te mają postać plastrów, których konstrukcja zapewnia kontrolowane uwalnianie leku przez określony czas.
Mechanizm działania TTS polega na dyfuzji cząsteczek leku przez warstwy skóry, głównie przez naskórek. Kluczowe znaczenie ma warstwa rogowa naskórka (stratum corneum), która stanowi główną barierę dla transportu przezskórnego. Substancje aktywne muszą mieć odpowiednie właściwości fizykochemiczne, aby pokonać tę barierę, m.in. niską masę cząsteczkową (<500 Da), odpowiednią lipofilność oraz zdolność do rozpuszczania się zarówno w środowisku lipofilnym, jak i hydrofilnym.
Systemy transdermalne oferują wiele korzyści terapeutycznych, w tym omijanie efektu pierwszego przejścia przez wątrobę, możliwość utrzymania stałego stężenia leku w osoczu, przedłużone działanie, zmniejszenie częstości dawkowania oraz możliwość natychmiastowego przerwania terapii poprzez usunięcie plastra. Są szczególnie przydatne w leczeniu przewlekłym oraz u pacjentów z trudnościami w połykaniu.
W praktyce klinicznej stosuje się TTS zawierające różne substancje lecznicze, m.in. nitroglicerynę (w chorobie niedokrwiennej serca), fentanyl (w leczeniu bólu przewlekłego), nikotynę (w terapii uzależnienia od tytoniu), estrogeny (w hormonalnej terapii zastępczej), skopolaminę (w zapobieganiu chorobie lokomocyjnej) czy rywastygminę (w leczeniu choroby Alzheimera).
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sibilla 2 mg + 0,03 mg
Lek Sibilla zawiera 2 mg dienogestu oraz 0,03 mg etynyloestradiolu w formie tabletek powlekanych i jest stosowany doustnie w antykoncepcji oraz leczeniu umiarkowanego trądziku u kobiet. Standardowy schemat dawkowania to jedna tabletka dziennie przez 21 dni, po czym następuje 7-dniowa przerwa, podczas której zwykle pojawia się krwawienie z odstawienia. Poprawa w leczeniu trądziku jest widoczna po minimum 3 miesiącach terapii, z dalszą poprawą po 6 miesiącach. Rozpoczęcie stosowania leku zależy od wcześniejszej metody antykoncepcji lub stanu klinicznego pacjentki, z koniecznością stosowania dodatkowej antykoncepcji mechanicznej przez pierwsze 7 dni w większości przypadków zmiany metody. Po poronieniu w I trymestrze lek można rozpocząć natychmiast bez dodatkowej antykoncepcji, natomiast po porodzie lub poronieniu w II trymestrze zaleca się rozpoczęcie między 21. a 28. dniem i stosowanie dodatkowej antykoncepcji, jeśli rozpoczęcie jest późniejsze.
antykoncepcja mechaniczna, antykoncepcja progestagenowa, charakterystyka produktu leczniczego, ciąża, dienogest, doustny środek antykoncepcyjny, etynyloestradiol, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z odstawienia, menopauza, oś podwzgórzowo-przysadkowo-jajnikowa, pierwsza miesiączka, plamienie, poronienie w drugim trymestrze, poronienie w pierwszym trymestrze, system terapeutyczny domaciczny, system terapeutyczny dopochwowy, system terapeutyczny transdermalny, tabletka powlekana, trądzik, wchłanianie substancji czynnych, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sylvie 30 30 mcg + 75 mcg
Produkt leczniczy Sylvie 30, zawierający 30 mikrogramów etynyloestradiolu i 75 mikrogramów gestodenu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym o współczynniku zawodności około 1% rocznie przy prawidłowym stosowaniu. Tabletki należy przyjmować codziennie przez 21 dni, po czym następuje 7-dniowa przerwa, podczas której zwykle występuje krwawienie z odstawienia. Rozpoczęcie stosowania zależy od wcześniejszej metody antykoncepcji i wymaga dostosowania, np. rozpoczęcie w pierwszym dniu cyklu lub po usunięciu systemu terapeutycznego, z koniecznością stosowania dodatkowej antykoncepcji mechanicznej przez pierwsze 7 dni w niektórych przypadkach. W przypadku pominięcia dawki, szczególnie jeśli przerwa przekracza 7 dni, skuteczność antykoncepcji może być obniżona, a postępowanie zależy od tygodnia cyklu i czasu opóźnienia przyjęcia tabletki.
antykoncepcja hormonalna, antykoncepcja mechaniczna, cykl miesiączkowy, drugi trymestr ciąży, etynyloestradiol, gestoden, implant antykoncepcyjny, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z odstawienia, minitabletka, oś podwzgórzowo-przysadkowo-jajnikowa, pierwszy trymestr ciąży, progestagen, system terapeutyczny domaciczny, system terapeutyczny dopochwowy, system terapeutyczny transdermalny, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, złożony doustny środek antykoncepcyjny