Działania niepożądane
Pirfenidone Aurovitas 267 mg

Pirfenidone Aurovitas, stosowany w leczeniu idiopatycznego włóknienia płuc (IPF) w dawce 2403 mg/dobę, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących 1650 pacjentów, w tym długoterminowe obserwacje do 10 lat. Najczęściej występujące działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności (32,4% vs 12,2% placebo), biegunka (18,8% vs 14,4%) i niestrawność (16,1% vs 5,0%), a także wysypka (26,2% vs 7,7%) oraz reakcje nadwrażliwości na światło (9,3% vs 1,1%). Zmniejszenie apetytu (20,7% vs 8,0%) może prowadzić do istotnej utraty masy ciała, wymagającej interwencji. W badaniach fazy 3 oceniono 623 pacjentów, potwierdzając podobny profil bezpieczeństwa u chorych z zaawansowaną i niezaawansowaną postacią IPF. Monitorowanie parametrów wątrobowych jest kluczowe ze względu na ryzyko ciężkiego polekowego uszkodzenia wątroby, w tym przypadków śmiertelnych, oraz występowanie ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona i zespół DRESS, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku.

Działania niepożądane leku Pirfenidone Aurovitas

Pirfenidone Aurovitas, stosowany w leczeniu idiopatycznego włóknienia płuc (IPF), charakteryzuje się określonym profilem działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Podczas badań klinicznych, w których lek podawano w dawce 2403 mg/dobę, obserwowano szereg działań niepożądanych występujących z różną częstotliwością w porównaniu z placebo.1

Szczegółowa ocena bezpieczeństwa produktu leczniczego została przeprowadzona w badaniach klinicznych z udziałem 1650 ochotników i pacjentów. Warto podkreślić, że w badaniach prowadzonych metodą otwartej próby oceniono ponad 170 pacjentów przez okres ponad pięciu lat, a niektórych nawet przez okres do 10 lat, co umożliwiło długoterminową obserwację profilu bezpieczeństwa leku.2

Profil bezpieczeństwa leku

Bezpieczeństwo stosowania pirfenidonu zostało szczegółowo przeanalizowane w trzech podstawowych badaniach fazy 3, gdzie oceniano 623 pacjentów otrzymujących produkt leczniczy w zalecanej dawce 2403 mg/dobę. Dodatkowo, w ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu, zidentyfikowano nowe działania niepożądane.3

Analizy skorygowane o ekspozycję w zbiorczych badaniach klinicznych potwierdziły, że profil bezpieczeństwa i tolerancji pirfenidonu jest zbliżony zarówno u pacjentów z zaawansowaną postacią IPF (n=366), jak i u pacjentów z niezaawansowaną chorobą (n=942).4

Najczęściej występujące działania niepożądane

Do najczęstszych działań niepożądanych odnotowanych podczas stosowania Pirfenidone Aurovitas należą zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym nudności, które wystąpiły u 32,4% pacjentów otrzymujących lek (w porównaniu z 12,2% w grupie placebo). Inne często występujące działania niepożądane obejmują wysypkę (26,2% vs 7,7% dla placebo), zmniejszenie apetytu (20,7% vs 8,0%), biegunkę (18,8% vs 14,4%), zmęczenie (18,5% vs 10,4%), niestrawność (16,1% vs 5,0%), ból głowy (10,1% vs 7,7%) oraz reakcje nadwrażliwości na światło (9,3% vs 1,1%).5

Zmniejszenie apetytu jako szczególne działanie niepożądane

Szczególnej uwagi wymaga działanie niepożądane w postaci zmniejszenia apetytu. W podstawowych badaniach klinicznych większość przypadków zmniejszonego apetytu miała łagodny charakter i była stosunkowo łatwa do opanowania bez istotnych następstw klinicznych. Jednakże odnotowano, że niezbyt często zmniejszenie apetytu wiązało się ze znaczną utratą masy ciała i wymagało interwencji lekarskiej.6

Ciężkie działania niepożądane

W ramach nadzoru po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano przypadki ciężkiego polekowego uszkodzenia wątroby, w tym zgłoszenia przypadków zakończonych zgonem.7

Ponadto, po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu raportowano również ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (zespół DRESS), których częstość występowania jest nieznana.8

Tabelaryczny wykaz działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia szczegółowy wykaz działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania produktu leczniczego Pirfenidone Aurovitas. Działania te są sklasyfikowane według układów i narządów oraz częstości występowania, zgodnie z konwencją MedDRA: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).9

Klasyfikacja układów i narządów Częstość Działanie niepożądane Opis i znaczenie kliniczne
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Bardzo często Zakażenie górnych dróg oddechowych Jeden z najczęstszych objawów niepożądanych, wymagający monitorowania ze względu na ryzyko nakładania się z objawami choroby podstawowej
Często Zakażenie układu moczowego Wymaga diagnostyki różnicowej z innymi przyczynami dolegliwości układu moczowego
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niezbyt często Agranulocytoza Poważne powikłanie hematologiczne wymagające natychmiastowego odstawienia leku i pilnego leczenia
Zaburzenia układu immunologicznego Niezbyt często Obrzęk naczynioruchowy Stan potencjalnie zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej
Częstość nieznana Anafilaksja Stan zagrożenia życia, wymagający natychmiastowego postępowania ratunkowego
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Bardzo często Zmniejszenie masy ciała; zmniejszenie apetytu Może prowadzić do wyniszczenia i kacheksji, wymagając interwencji żywieniowej
Niezbyt często Hiponatremia Zaburzenie elektrolitowe wymagające monitorowania i korekcji
Zaburzenia psychiczne Bardzo często Bezsenność Może prowadzić do przewlekłego zmęczenia i pogorszenia jakości życia
Zaburzenia układu nerwowego Bardzo często Ból głowy; zawroty głowy Mogą wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta
Często Senność; zaburzenia smaku; letarg Mogą wpływać na bezpieczeństwo prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Zaburzenia naczyniowe Często Uderzenia gorąca Dyskomfort mogący wpływać na jakość życia
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Bardzo często Duszność, kaszel Trudne do różnicowania z objawami choroby podstawowej (IPF)
Często Kaszel z odkrztuszaniem Może wskazywać na infekcję lub zaostrzenie choroby podstawowej
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Niestrawność; nudności; biegunka; choroba refluksowa przełyku; wymioty; zaparcie Najczęstsze działania niepożądane, mogące prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych
Często Rozdęcie brzucha; dolegliwości brzuszne; bóle brzucha; bóle w nadbrzuszu; dolegliwości żołądkowe; zapalenie żołądka; wzdęcia Mogą wymagać modyfikacji dawkowania lub dodatkowego leczenia objawowego
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Często Zwiększenie aktywności AlAT; zwiększenie aktywności AspAT; zwiększenie aktywności gamma-glutamylotransferazy Wymagają regularnego monitorowania parametrów wątrobowych
Niezbyt często Zwiększenie stężenia bilirubiny całkowitej w surowicy w połączeniu ze zwiększeniem aktywności AlAT i AspAT; polekowe uszkodzenie wątroby Może prowadzić do ciężkiego uszkodzenia wątroby, w tym przypadków śmiertelnych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Bardzo często Wysypka Jedna z najczęstszych reakcji, często ustępująca po modyfikacji dawki
Często Reakcja nadwrażliwości na światło; świąd; rumień; suchość skóry; wysypka rumieniowa; wysypka plamkowa; wysypka swędząca Wymagają stosowania fotoprotekcji i może być konieczna modyfikacja dawki
Częstość nieznana Zespół Stevensa-Johnsona; toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka; reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (zespół DRESS) Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne wymagające natychmiastowego odstawienia leku
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Bardzo często Bóle stawów Mogą wpływać na mobilność i jakość życia pacjenta
Często Bóle mięśni Mogą wymagać dodatkowego leczenia przeciwbólowego
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Bardzo często Zmęczenie Może znacząco wpływać na jakość życia i codzienne funkcjonowanie
Często Osłabienie; niepochodzący od serca ból w klatce piersiowej Wymaga różnicowania z chorobami układu sercowo-naczyniowego
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Często Oparzenie słoneczne Związane z reakcją nadwrażliwości na światło, wymaga stosowania fotoprotekcji

Szczegółowo o wybranych działaniach niepożądanych

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe stanowią najczęstszą grupę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pirfenidonu. Nudności występują u niemal 1/3 pacjentów (32,4%), co stanowi trzykrotnie wyższą częstość niż w grupie placebo (12,2%). Biegunka i niestrawność również występują często, odpowiednio u 18,8% i 16,1% pacjentów.10

Zaburzenia te mogą prowadzić do istotnych konsekwencji klinicznych, takich jak odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe oraz utrata masy ciała. W niektórych przypadkach konieczna może być modyfikacja dawkowania lub czasowe przerwanie terapii.

Reakcje skórne

Wysypka jest drugim najczęściej występującym działaniem niepożądanym, dotykającym 26,2% pacjentów przyjmujących pirfenidon w porównaniu z 7,7% pacjentów w grupie placebo. Reakcja nadwrażliwości na światło występuje u 9,3% pacjentów (wobec 1,1% w grupie placebo), co wymaga stosowania odpowiedniej fotoprotekcji.11

Szczególnie istotne są ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz zespół DRESS, które choć występują z nieznaną częstością, stanowią stany zagrożenia życia i wymagają natychmiastowego odstawienia leku.12

Zaburzenia metabolizmu i apetytu

Zmniejszenie apetytu występuje bardzo często (20,7% pacjentów) i może prowadzić do utraty masy ciała. Choć większość przypadków ma charakter łagodny, w niektórych sytuacjach zmniejszenie apetytu może prowadzić do znacznej utraty masy ciała, wymagającej interwencji medycznej.13

Hepatotoksyczność

Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, gamma-glutamylotransferaza) jest częstym działaniem niepożądanym wymagającym regularnego monitorowania. Szczególnie istotne jest ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, które może prowadzić do ciężkich konsekwencji, w tym zgonu.14

Monitorowanie działań niepożądanych

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu jest istotnym elementem monitorowania bezpieczeństwa farmakoterapii. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.15

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, fax: +48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.16

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl